پایگاه خبری سرمایه فردا

بریکس با دلارزدایی و ابزارهای مالی جدید، می‌تواند بخشی از فشار تحریم‌ها و انزوای اقتصادی ایران را کاهش دهد.

افزایش نرخ دلار به بالای ۱۲۵ هزار تومان، نه یک جهش ناگهانی بلکه نتیجه هم‌افزایی کسری بودجه، ضعف ابزارهای بانک مرکزی و فشارهای سیاسی و فصلی است؛ وضعیتی که شکاف میان نرخ رسمی و آزاد را عمیق‌تر کرده و اعتماد عمومی به سیاست‌های ارزی را بیش از پیش فرسوده است.

بازار ارز پیش از آن‌که تحلیلگران به جمع‌بندی برسند، مسیر خود را انتخاب کرده است. در آستانه شب عید، ترکیب کاهش عرضه ارز، اصلاحات بانکی، و موج‌های فزاینده تقاضا، چشم‌انداز نرخ دلار را به محدوده‌ای تازه سوق داده است؛ محدوده‌ای که نه حاصل هیجان، بلکه نتیجه مستقیم نقدینگی، سیاست پولی و رفتار جمعی است.

با رسیدن اختلاف نرخ دلار آزاد و نیمایی به ۶۰ درصد، تجارت خارجی ایران وارد مرحله‌ای پرریسک و غیرشفاف شده است. در حالی که بانک مرکزی بر تثبیت نرخ نیمایی تأکید دارد، فعالان اقتصادی هشدار می‌دهند که این شکاف نه‌تنها موجب رشد معاملات صوری و سودجویی می‌شود، بلکه دیر یا زود بازار واقعی مسیر خود را تحمیل خواهد کرد.

درک صحیح از قیمت دلاری دارایی‌ها، به‌ویژه طلا، می‌تواند نقش مهمی در جلوگیری از معاملات هیجانی و تصمیم‌گیری‌های اشتباه ایفا کند. آرش بهنودی، مدیر صندوق طلای لیان، در یک آموزش کاربردی، فرمول ساده‌ای برای محاسبه قیمت دلاری طلا و مزنه ارائه کرده که به فعالان بازار کمک می‌کند ارزش واقعی دارایی خود را بهتر بسنجند.

در شرایطی که تورم مزمن اقتصاد ایران را فرا گرفته، مشاغل فنی و خدماتی مانند تعمیرات، به‌ویژه در حوزه‌های پرمصرف مانند موبایل، لوازم خانگی، خودرو و تجهیزات صنعتی، به یکی از مسیرهای جذاب کسب درآمد تبدیل شده‌اند. درآمد ماهانه برخی تعمیرکاران در تهران بین ۵۰ تا ۱۵۰ میلیون تومان می‌رسد، آن‌هم با سرمایه‌ای به‌مراتب کمتر از یک میلیارد.

در شرایطی که نرخ تورم سالانه بین ۳۵ تا ۵۰ درصد است، مغازه های خرده‌فروشی ایران روی اجناس به سودهای سالانه بیش از ۱۰۰ درصد دست یافته‌اند. درواقع مغازه‌داران با دپوی کالا، فروش اقساطی و تطبیق سریع با نوسانات ارزی، عملاً تورم را به فرصت تبدیل کرده‌اند و درآمد خالص ماهانه‌ای بیش از ۲۰۰ میلیون تومان کسب می‌کنند.

در روزهای پایانی مرداد، بازارهای مالی ایران شاهد تحرکات قابل توجهی بودند؛ دلار آمریکا با عبور از قله قبلی وارد مسیر صعودی تازه‌ای شده، طلای ۱۸ عیار به سقف تاریخی خود نزدیک شده و صندوق‌های کالایی از جمله زعفران نیز در آستانه شکست مقاومت‌های بلندمدت قرار گرفته‌اند. در این میان، شاخص کل بورس با اصلاحی قابل توجه مواجه شده و برخی نمادها از جمله خودرو، علیرغم فضای منفی بازار، عملکردی متفاوت از خود نشان داده‌اند.

درآمد سرانه به‌عنوان معیاری کلیدی برای سنجش رفاه اقتصادی و اجتماعی کشورها، نقشی اساسی در تعیین جایگاه جهانی آن‌ها دارد. ایران، با وجود منابع غنی طبیعی و انسانی، در مقایسه با دیگر کشورهای خاورمیانه از نظر درآمد سرانه در جایگاهی متفاوت قرار گرفته است. آیا این شاخص نشان‌دهنده وضعیت واقعی اقتصاد ایران است؟ در این نوشتار، به بررسی دقیق وضعیت درآمد سرانه ایران و مقایسه آن با سایر کشورهای منطقه و جهان می‌پردازیم.