مقایسه عملکرد دو شرکت نشان میدهد که شبریز (با رشد ۱۵۱ درصدی سود) عملکرد بهتری نسبت به شراز (با رشد ۱۰۶ درصدی سود) داشته است.
به گزارش سرمایه فردا، در تازهترین گزارشهای منتشر شده صورتهای مالی ۱۲ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۴ دو شرکت بزرگ شیمیایی، «شراز» (پتروشیمی شیراز) و «شبریز» (پتروشیمی تبریز)، مورد تحلیل قرار گرفته است. هر دو شرکت با وجود کاهش سود در فصل زمستان نسبت به پاییز (به دلیل افزایش هزینههای انرژی و قطعی گاز)، موفق به ثبت رشد چشمگیر سود سالانه نسبت به سال قبل شدهاند. این گزارش به تحلیل جزئیات عملکرد این دو شرکت و چشمانداز آینده آنها میپردازد.
شراز؛ سود خالص ۷,۶۱۸ میلیارد تومانی و رشد ۱۰۶ درصدی
شرکت پتروشیمی شیراز (شراز) در ۱۲ ماهه سال ۱۴۰۴ موفق به شناسایی ۷,۶۱۸ میلیارد تومان سود خالص شده است. این شرکت به ازای هر سهم، ۶۹۲.۵ تومان سود محقق کرده است. نکته قابل توجه، رشد چشمگیر سودآوری نسبت به سال گذشته است. سود هر سهم شراز در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳، ۳۵۶.۳ تومان افزایش یافته که معادل رشد ۱۰۶ درصدی (بیش از دو برابر شدن) است. این رشد عمدتاً ناشی از «افزایش نرخ فروش محصولات» (به دلیل افزایش قیمتهای جهانی و نرخ ارز) و «افزایش حجم تولید و فروش» (با وجود محدودیتهای انرژی) بوده است.
با این حال، یک نکته منفی نیز در گزارش شراز به چشم میخورد: «کاهش سود در فصل زمستان نسبت به پاییز». سود شرکت در سه ماهه چهارم (زمستان ۱۴۰۴) نسبت به سه ماهه سوم (پاییز ۱۴۰۴) حدود ۶۴.۳ تومان (معادل ۲۸.۹ درصد) کاهش یافته است. علت اصلی این کاهش را باید در «قطعی گسترده گاز در زمستان» جستجو کرد. پتروشیمی شیراز برای تأمین خوراک خود به گاز طبیعی وابسته است. در زمستان ۱۴۰۴، با تشدید برودت هوا و افزایش مصرف خانگی، گاز صنایع (از جمله پتروشیمی) قطع شد و خط تولید شراز برای چند هفته متوقف گردید. کاهش تولید مستقیم به کاهش فروش و در نتیجه کاهش سود فصلی منجر شد. با این حال، با توجه به پایان فصل سرما و بازگشت تدریجی جریان گاز به صنایع، انتظار میرود سود شراز در بهار ۱۴۰۵ مجدداً افزایش یابد. نسبت قیمت به سود (P/Ettm) شراز پس از انتشار این گزارش، در محدوده نسبتاً جذابی (احتمالاً بین ۴ تا ۶) قرار گرفته است که نشان میدهد سهام این شرکت همچنان از نظر بنیادی ارزنده است.
شبریز؛ جهش ۱۵۱ درصدی سود و رکورد ۲۵,۱۳۸ میلیارد تومانی
شرکت پتروشیمی تبریز (شبریز) عملکردی حتی درخشانتر از شراز داشته است. این شرکت در ۱۲ ماهه سال ۱۴۰۴ موفق به شناسایی ۲۵,۱۳۸ میلیارد تومان سود خالص شده است که یک رکورد بیسابقه در تاریخ این شرکت محسوب میشود. سود هر سهم شبریز به ۸۳۷.۹ تومان رسیده است. سودآوری شبریز در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳، ۵۰۵ تومان افزایش یافته که معادل رشد ۱۵۱.۷ درصدی (بیش از دو و نیم برابر) است. دلایل این رشد عبارتند از: افزایش نرخ فروش محصولات (به دلیل جهش قیمتهای جهانی و نرخ ارز)، افزایش ظرفیت تولید (پس از راهاندازی فاز دوم مجتمع) و کاهش هزینههای مالی (به دلیل تسویه بخشی از بدهیهای ارزی).
مانند شراز، شبریز نیز در فصل زمستان (نسبت به پاییز) با کاهش سود مواجه شده است. سود شبریز در سه ماهه چهارم نسبت به سه ماهه سوم حدود ۷.۳ تومان (معادل ۲.۷ درصد) کاهش یافته است. هرچند این کاهش از نظر درصدی بسیار کمتر از شراز است (۲.۷ درصد در مقابل ۲۸.۹ درصد)، اما نشان میدهد که شبریز نیز از قطعی گاز در امان نمانده است. دلیل اصلی این تفاوت، «تنوع سبد سوخت» شبریز است. شبریز علاوه بر گاز طبیعی، از «نفت کوره» و «گازوئیل» نیز به عنوان سوخت جایگزین استفاده میکند. بنابراین، در زمان قطعی گاز، توانسته است با تغییر سوخت، بخشی از تولید خود را حفظ کند. با این حال، استفاده از سوختهای مایع (نفت کوره و گازوئیل) هزینههای تولید را افزایش داده و حاشیه سود را کاهش داده است. نسبت P/Ettm شبریز نیز پس از انتشار گزارش، در محدوده جذابی (احتمالاً بین ۳ تا ۵) قرار دارد که نشاندهنده پتانسیل رشد قیمت سهم در میانمدت است.
تحلیل تطبیقی؛ چرا شبریز از شراز بهتر عمل کرد؟
مقایسه عملکرد دو شرکت نشان میدهد که شبریز (با رشد ۱۵۱ درصدی سود) عملکرد بهتری نسبت به شراز (با رشد ۱۰۶ درصدی سود) داشته است. دلایل این برتری را میتوان در موارد زیر جستجو کرد. نخست، «تنوع محصولات و بازارهای فروش». شبریز محصولات متنوعتری (شامل پلیاستایرن، اتیلن، پروپیلن و…) دارد و بخش قابل توجهی از محصولات خود را به کشورهای اروپایی و CIS صادرات میکند. شراز عمدتاً بر تولید اوره و آمونیاک متمرکز است و بازار هدف آن عمدتاً کشورهای آسیایی و آفریقایی است. با بسته شدن تنگه هرمز و افزایش هزینههای حمل و نقل، صادرات شراز با مشکل بیشتری مواجه شده است. دوم، «انعطافپذیری در سوخت». شبریز به دلیل دسترسی به سوختهای جایگزین (نفت کوره و گازوئیل)، در زمان قطعی گاز، توانست تولید خود را تا حدی حفظ کند. شراز که به شدت به گاز طبیعی وابسته است، در زمستان با کاهش شدید تولید مواجه شد. سوم، «مدیریت هزینهها». شبریز موفق شده است نسبت بدهی خود را کاهش دهد و در نتیجه هزینههای مالی کمتری را متحمل شود. شراز هنوز با بدهیهای ارزی دست و پنجه نرم میکند.
چشمانداز ۱۴۰۵؛ تابستان داغ برای صنعت پتروشیمی؟
با توجه به گزارشهای فصلی و تحولات منطقهای، میتوان چشمانداز زیر را برای دو شرکت شراز و شبریز در سال ۱۴۰۵ ترسیم کرد. در سناریوی خوشبینانه (بازگشایی نسبی تنگه هرمز و کاهش تنشها)، انتظار میرود صادرات هر دو شرکت افزایش یافته و سودآوری آنها (به دلیل کاهش هزینههای حمل و بیمه) بهبود یابد. در این سناریو، شبریز (به دلیل تنوع محصولات و انعطاف بیشتر) احتمالاً عملکرد بهتری خواهد داشت. در سناریوی بدبینانه (ادامه محاصره دریایی و تشدید قطعی گاز در زمستان ۱۴۰۵)، سود هر دو شرکت کاهش خواهد یافت. در این شرایط، شراز (به دلیل وابستگی شدیدتر به گاز و صادرات دریایی) آسیب بیشتری خواهد دید. سرمایهگذاران باید تحولات مربوط به مذاکرات هستهای و وضعیت تنگه هرمز را به دقت رصد کنند. در حال حاضر، با توجه به P/E پایین و رشد سودآوری، هر دو سهم برای سرمایهگذاری بلندمدت (بیش از یک سال) مناسب هستند. با این حال، توصیه میشود در خرید آنها عجله نکنید و منتظر تثبیت بورس بمانید. همچنین، تنوعبخشی در سبد سهام (ترکیب شراز و شبریز با سایر صنایع) فراموش نشود. موفق باشید.گزارش تحلیلی: صورتهای مالی فصلی شرکتهای شیمیایی؛ شراز و شبریز در مسیر صعودی