جمعه ۸ اسفند ۱۴۰۴
مجموع درآمد پالایشگاه های ایران با رشد ۴۰ درصدی از مرز یک میلیون و ۸۰۵ هزار میلیارد تومان عبور کرد و همه بازیگران این میدان، سربلند از آزمون بیرون آمدند. شبندر با ۴۹۱ هزار میلیارد تومان درآمد و رشد ۴۴ درصدی، نفسهای شپنا را با ۶۱۶ هزار میلیارد و رشد ۴۲ درصدی از پشت سر گرم میکند و شتران با ۳۵۷ هزار میلیارد و رشد ۳۳ درصدی، آرام اما محکم در جایگاه سوم ایستاده است.
به گزارش سرمایه فردا، در سال جاری بسیاری از صنایع با چالشهای رنگارنگ دستوپنجه نرم کردند، پالایشگاههای ایران کارنامهای بینقص و یکدست ثبت کردهاند. ۱۰ ماهه امسال برای این صنعت، ماههای طلایی بود. اما قصه اینجا تمام نمیشود؛ آنچه این گزارش را شنیدنی میکند، نه فقط رشد درآمدها، که جهشهای حیرتانگیز سود برخی از این غولهاست. اینجا همه برندهاند، اما بعضی بیحجابتر از دیگران، گنجینههای پنهان صنعت پالایش را رو کردهاند.
صنعت پالایشی ایران که شریانهای انرژی کشور را تغذیه میکند، در ۱۰ ماهه امسال کارنامهای یکدست و تمیز از خود به جای گذاشته است. مجموع درآمد این صنعت با رشد ۴۰ درصدی به یک میلیون و ۸۰۵ هزار میلیارد تومان رسیده، اما آنچه این گزارش را از بسیاری گزارشهای مشابه متمایز میکند، نبود حتی یک بازنده در این کاروان است. از شپنا و شبندر گرفته تا شتران و شبریز، همه در مسیر صعود گام برداشتهاند، هر چند پایهایشان به یک اندازه تند نبوده است.
شپنا با درآمد ۶۱۶ هزار و ۳۷۶ میلیارد تومانی و رشد ۴۲ درصدی، بیتردید تاجدار بیرقابت این میدان است. این غول پالایشی به تنهایی بیش از ۳۴ درصد از کل درآمد صنعت را در جیب خود ریخته و با رشد ۴۲ درصدی، نشان داده که سلطنتش بر پالایشگاههای ایران هنوز هم ادامه دارد. اما رمز ماندگاری شپنا در اوج، فقط درآمدش نیست؛ جهش خیرهکننده سودآوری این شرکت، حکایت دیگری است. نگاهی به عملکرد ۶ ماهه شپنا نشان میدهد سود خالص این شرکت از ۷۹۹۴ میلیارد تومان در نیمه اول پارسال، به ۳۰ هزار و ۷۱ میلیارد تومان در نیمه اول امسال رسیده؛ رشدی معادل ۲۷۶ درصد. سود ناخالص هم با رشد ۳۲۶ درصدی، به ۴۳ هزار میلیارد تومان رسیده است. این جهشها، جایگاه شپنا را بهعنوان یکی از پیشرانهای سودآور بازار سرمایه تثبیت کرده است. سهامداران این پادشاه پالایشی میتوانند آسوده بخوابند، هر چند نوسانات قیمت جهانی نفت و فرآوردهها، همیشه بهعنوان یک شمشیر بالای سر این صنعت آویزان است.
شبندر با درآمد ۴۹۱ هزار و ۵۴۲ میلیارد تومانی و رشد ۴۴ درصدی، دومین غول بزرگ این صنعت است. این شرکت که در گرمای بندرعباس نفس میکشد، با رشد ۴۴ درصدی، عملکردی فراتر از میانگین صنعت داشته و نشان داده که میتواند با گامهای بلند، شپنا را تعقیب کند. اما قصه شبندر فقط درآمدش نیست؛ آنچه این شرکت را به یکی از شگفتیسازان این دوره تبدیل کرده، جهش بیسابقه سودآوری آن است. مدیرعامل شبندر با غرور اعلام کرده که سود خالص این شرکت در ۹ ماهه امسال با افزایش ۴۳۴ درصدی نسبت به پارسال، به ۵۳ هزار میلیارد تومان رسیده است. بازدهی سهام این شرکت از ابتدای سال تا هفته نخست بهمنماه به ۱۷۳.۶ درصد رسیده و آن را در میان ۱۰ شرکت برتر بورس کشور از نظر بازدهی جا داده است. این رکورد درخشان، حاصل مدیریت هوشمندانه هزینهها، افزایش بهرهوری تولید و استفاده حداکثری از ظرفیت پالایشگاه بوده است. سهامداران شبندر دلیلی برای فروش ندارند و میتوانند به آینده این غول جنوبی امیدوار باشند.
شتران با درآمد ۳۵۷ هزار و ۳۳۱ میلیارد تومانی و رشد ۳۳ درصدی، سومین شرکت بزرگ این صنعت است. هر چند رشد ۳۳ درصدی شتران از میانگین صنعت پایینتر است، اما نباید فراموش کرد که این شرکت همچنان رشد قابل قبولی را تجربه کرده و از کاروان عقب نمانده است. پالایشگاه تهران که روزگاری نماد صنعت پالایش ایران بود، حالا محتاطتر از رقبایش گام برمیدارد. اطلاعات دقیقی از سودآوری این شرکت در دست نیست، اما رشد ۳۳ درصدی درآمد، نشان میدهد شتران همچنان نفس میکشد و راه را گم نکرده است. سهامداران این شرکت میتوانند به آینده امیدوار باشند، هر چند شاید وقت آن رسیده که مدیریت شتران، کمی جسارت بیشتری به خرج دهد و استراتژیهای تهاجمیتری برای رسیدن به رقبا در پیش بگیرد.
شبریز با درآمد ۱۷۴ هزار و ۷۹۶ میلیارد تومانی و رشد ۳۷ درصدی، عملکردی نزدیک به میانگین صنعت داشته است. پالایشگاه تبریز که از قدیمیترین پالایشگاههای کشور محسوب میشود و خاطرات بسیاری در ذهن کهنسالان صنعت نفت ایران ثبت کرده، با رشد ۳۷ درصدی نشان داده که هنوز هم میتواند همگام با جوانترها حرکت کند. درآمد این شرکت از مرز ۱۹۲ هزار میلیارد تومان عبور کرده و سود خالص آن در ۹ ماهه امسال با رشد ۱۹۰ درصدی همراه بوده است. شبریز با وجود فرسودگی نسبی تأسیسات، توانسته با مدیریت کارآمد، خود را در جمع پالایشگاههای موفق کشور حفظ کند. سهامداران این پیرمرد پرتلاش میتوانند به آینده امیدوار باشند.
شراز با درآمد ۸۶ هزار و ۵۹۳ میلیارد تومانی و رشد ۳۷ درصدی، عملکردی مشابه شبریز داشته است. پالایشگاه شیراز که یکی از پالایشگاههای قدیمی و معتبر کشور است، با رشد ۳۷ درصدی نشان داده که همچنان میتواند سهم خود را از بازار حفظ کند. اما آنچه شراز را از برخی رقبا متمایز میکند، دو طرح توسعهای است که در دست اجرا دارد؛ تولید بنزین با اکتان ۹۱ استاندارد یورو ۵ و تولید گازوئیل ۱۰ ppm. طرح اول در مهر ۱۴۰۳ به بهرهبرداری رسیده و طرح دوم سال آینده افتتاح خواهد شد. با این حساب، چشمانداز شراز برای آینده روشن به نظر میرسد. سهامداران این شرکت دلیلی برای نگرانی ندارند.
شاوان با درآمد ۷۸ هزار و ۳۶۰ میلیارد تومانی و رشد ۳۵ درصدی، کوچکترین عضو این گروه اما با عملکردی قابل قبول است. پالایشگاه لاوان که در جزیرهای به همین نام در دل خلیج فارس جا خوش کرده، با رشد ۳۵ درصدی نشان داده که میتواند همگام با غولها حرکت کند. فروش ۱۰ ماهه شاوان نسبت به پارسال ۶۰ درصد رشد داشته است. در این دوره، فروش داخلی شرکت ۷۰۴۰۳ میلیارد تومان و فروش صادراتی آن ۱۱۵۲۷ میلیارد تومان بوده است. بیشترین محصول فروش رفته در بازار داخلی، بنزین معمولی و نفت گاز بوده که به ترتیب ۲۷۵۶۰ و ۲۷۵۴۹ میلیارد تومان فروخته شده است. شاوان با وجود اندازه کوچکتر، توانسته سهم خود را از بازار صادراتی نیز حفظ کند و آیندهای روشن پیش رو دارد.
راز موفقیت پالایشگاهها در سال ۱۴۰۴، به مفهومی به نام «کرک اسپرد» بازمیگردد؛ واژهای فنی که نشاندهنده اختلاف قیمت بین یک بشکه نفت خام و یک بشکه از فرآوردههای پالایشگاهی است. رشد چشمگیر کرک اسپرد صنعت پالایش طی ماههای اخیر، سودآوری شرکتهای این حوزه را به طور بیسابقهای افزایش داده است. شبندر با رشد ۴۳۴ درصدی سود و شپنا با رشد ۲۷۶ درصدی، دو نمونه بارز از این پدیده هستند.
مدیریت هزینهها؛ رمز ماندگاری
علاوه بر کرک اسپرد، مدیریت کارآمد هزینهها نیز نقش مهمی در موفقیت پالایشگاهها داشته است. مدیرعامل شبندر تأکید کرده که افزایش بهرهوری تولید، مدیریت هزینهها و استفاده حداکثری از ظرفیت پالایشگاه از جمله عواملی است که به رشد پایدار ارزش بازار این شرکت منجر شده است. شپنا نیز با مدیریت بهینه هزینهها و بهرهبرداری از فرصتهای صادراتی، توانسته جهش بیسابقهای در سودآوری ثبت کند.
شرکتهایی مانند شراز که طرحهای توسعهای را در دست اجرا دارند، چشمانداز روشنتری برای آینده ترسیم میکنند. تولید بنزین با استاندارد یورو ۵ و گازوئیل کمگوگرد، نه تنها ارزش افزوده بیشتری برای این شرکتها ایجاد میکند، بلکه آنها را برای رقابت در بازارهای صادراتی آمادهتر میسازد.
صنعت پالایشی ایران با رشد ۴۰ درصدی مجموع درآمد، روزهای طلایی را پشت سر میگذارد. شپنا به عنوان پادشاه بیرقابت در صدر ایستاده و شبندر با جهش ۴۳۴ درصدی سود، شگفتیساز این دوره است. شتران، شبریز، شراز و شاوان نیز هر یک با رشدهای ۳۳ تا ۳۷ درصدی، عملکردی قابل قبول داشته و همگام با کاروان حرکت کردهاند.
آنچه این گزارش را از بسیاری صنایع دیگر متمایز میکند، نبود حتی یک نماد منفی در این گروه است. در بازاری که همه شرکتها رشد کردهاند، همه سود ساختهاند و همه در مسیر صعود حرکت کردهاند، میتوان با اطمینان گفت که صنعت پالایشی ایران در بهترین دوران خود به سر میبرد.
برای سرمایهگذاران، این صنعت همچنان جذاب و پررونق است. شپنا و شبندر به عنوان دو غول این صنعت، گزینههای امن و مطمئنی هستند. شتران با وجود رشد پایینتر، همچنان جایگاه خود را حفظ کرده و شبریز، شراز و شاوان نیز با رشدهای پایدار، فرصتهای مناسبی برای سرمایهگذاری فراهم میکنند.
در روزگاری که بسیاری از صنایع با چالشهای متعدد دستوپنجه نرم میکنند، صنعت پالایشی ایران با اقتدار تمام به مسیر صعودی خود ادامه میدهد و این نوید را میدهد که هنوز هم میتوان در اقتصاد ایران، روزهای روشن و بیابر را تجربه کرد. همه برندهاند، اما بعضی بینقابتر؛ شبندر و شپنا با جهشهای خیرهکننده سود، نشان دادهاند که در این کاروان، پیشتازترین و سربلندترینها هستند.
تمام حقوق برای پایگاه خبری سرمایه فردا محفوظ می باشد کپی برداری از مطالب با ذکر منبع بلامانع می باشد.
سرمایه فردا