اقتصاد ایران در آیینه آمار
شاید تلخترین گزارش آماری، تورمِ نقطهبهنقطهی ۱۱۳ درصدیِ موادِ خوراکی باشد؛ رقمی که نشان میدهد سفرهی مردم، در سالِ گذشته، چقدر کوچکتر شده است. در این گزارش، به بررسیِ دقیقِ این شاخصها و پیامدهایِ آنها برایِ اقتصادِ سالِ ۱۴۰۵، پرداختهایم.
معمای تورم در ایران
شکاف بین تورم کالاها و خدمات در بهار ۱۴۰۵، یک پدیده موقتی است. تورم خدمات به زودی (با تأخیر ۳ تا ۶ ماهه) خود را به تورم کالاها نزدیک خواهد کرد.
سیاستمداران عامل ایجاد تورم
علت، تورم پولی است که برونزا و از جامعه قابل حذف است، اما سیاستمداران با اقدامات مالی و پولی تورم را به جامعه تحمیل میکنند.
تورم آبان ۱۴۰۴؛ جهش قیمتها در خوراکیها و خدمات
شاخص قیمت مصرفکننده در آبانماه ۱۴۰۴ با رشد نقطهبهنقطه ۴۹.۴ درصدی، تصویری نگرانکننده از فشار تورمی بر خانوارهای ایرانی ترسیم میکند. افزایش شدید قیمتها در گروههای خوراکی، خدمات متفرقه و لوازم خانگی، نشاندهنده تداوم روند تورمی و ضرورت بازنگری در سیاستهای کنترل قیمت است.
موتور پنهان تورم
نظام بانکی ایران بهجای واسطهگری مالی، به بنگاهداری سوداگرانه روی آورده و منابع سپردهگذاران را در پروژههای غیرتخصصی قفل کرده است. ضعف نظارت بانک مرکزی و ناترازی گسترده در بانکهایی مانند دی، سرمایه و ایرانزمین، موجب خلق نقدینگی بیپشتوانه، تشدید تورم و بیثباتی اقتصادی شده است؛ وضعیتی که تنها با اصلاح ساختاری و انحلال مؤسسات ناسالم قابل مهار است.
تاثیر تورم بر سفره مردم چقدر است؟ / بحران گرانی در مهر ماه
در مهرماه ۱۴۰۴، تورم دیگر صرفاً یک شاخص اقتصادی نبود؛ به پدیدهای اجتماعی بدل شد. جهش قیمت نان، غلات، میوه و سبزیجات، نهتنها قدرت خرید را فرسایش داد، بلکه امنیت غذایی دهکهای پایین را بهطور مستقیم تهدید کرد. گزارش مرکز آمار ایران نشان میدهد که تورم خوراکیها، با عبور از مرز ۹۸ درصد، به نقطهجوش نارضایتی عمومی نزدیک شده است.
تورم در نیمه دوم ۱۴۰۴ چگونه خواهد بود ؟
در نیمه دوم سال، با افزایش احتمال استفاده از منابع بانک مرکزی و رشد پایه پولی، نگرانیها درباره جهش نقدینگی و تورم بالا گرفته است. کارشناسان هشدار میدهند که در صورت فعال شدن مکانیسم ماشه و تشدید تحریمها، تورم میتواند به محدوده ۶۰ درصد برسد. در مقابل، در فضای غیرتحریمی، امکان مدیریت کسری از مسیرهای غیرتورمی فراهم خواهد بود. نیمه دوم سال ۱۴۰۴، آزمونی جدی برای سیاستگذاری مالی و پولی کشور خواهد بود.
پیش بینی تورم ۱۴۰۴
تازهترین گزارش مرکز آمار ایران از وضعیت تورم در کشور حاکی از عدم واکنش اقتصاد به تنش های اخیر است، اما احتمال دارد در شش ماهه دوم پیش بینی تورم ۱۴۰۴ صعودی شود.
گرانی کالا بعد از نوسان ارز
یکی دیگر از عوامل کلیدی که باعث میشود قیمت کالاها با کاهش نرخ ارز به همان نسبت کاهش پیدا نکند، پدیده چسبندگی قیمت و سرمایهای شدن کالاها است.

















