کریسمس متفاوت واتیکان

به گزارش سرمایه فردا، پاپ واتیکان، لئو چهاردهم، در نخستین موعظه کریسمس خود، به‌گونه‌ای صریح و متفاوت، وضعیت انسانی در نوار غزه را محکوم کرد و رنج فلسطینیان را به یکی از محورهای اصلی پیام عید میلاد مسیح بدل ساخت. این موضع‌گیری در حالی مطرح شد که آیین‌های کریسمس در واتیکان به طور معمول و مرسوم بر مفاهیم معنوی، امید، بخشایش و تولد دوباره تمرکز دارد، اما امسال پاپ از تریبون کلیسای سنت پیتر، نگاه‌ها را به یکی از عمیق‌ترین بحران‌های انسانی روز معطوف کرد.

پاپ که نخستین رهبر کلیسای کاتولیک با ریشه آمریکایی به شمار می‌رود، با طرح پرسشی تأمل‌برانگیز گفت: «چگونه می‌توان به کریسمس اندیشید و هم‌زمان چادرهای غزه را به یاد نیاورد؛ چادرهایی که هفته‌هاست زیر باران، باد و سرمای سخت، بی‌هیچ پناهی ایستاده‌اند؟» او در ادامه، از شکنندگی زندگی غیرنظامیانی سخن گفت که بارها طعم جنگ را چشیده‌اند؛ جنگ‌هایی که یا هنوز ادامه دارند یا اگر متوقف شده‌اند، ویرانی، آوارگی و زخم‌های عمیق انسانی‌شان همچنان باقی است.

این سخنان در شرایطی بیان شد که گزارش‌های میدانی از غزه، از تشدید بحران انسانی حکایت دارد. بارش‌های سنگین و ورود موج سرما، زندگی آوارگان را به مرحله‌ای بحرانی رسانده است؛ بسیاری از خانواده‌ها چادرهای موقت خود را از دست داده‌اند و ناچارند شب‌ها را در فضای باز یا پناهگاه‌های ناایمن سپری کنند. سازمان‌های امدادی هشدار داده‌اند که کمبود سرپناه، سوخت و امکانات گرمایشی، جان هزاران نفر، به‌ویژه کودکان و سالمندان را تهدید می‌کند و سرمای شدید در روزهای اخیر قربانیانی نیز بر جای گذاشته است.

در سوی دیگر، کرانه باختری شاهد چهره‌ای متفاوت از کریسمس بود. شهر بیت‌لحم، زادگاه سنتی حضرت عیسی مسیح، پس از ماه‌ها سکوت و محدودیت، بار دیگر میزبان آیین‌های کریسمس شد. شامگاه چهارشنبه، صدها مسیحی در کلیسای مهد گرد هم آمدند تا نخستین جشن کریسمس پس از توقف جنگ غزه را برگزار کنند. در طول جنگی که پس از حمله هفتم اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شده بود، مقامات محلی بیت‌لحم جشن‌ها را به حداقل رسانده و تنها به مراسم مذهبی بسنده کرده بودند.

امسال اما فضای شهر رنگی دیگر داشت؛ گروه‌های پیشاهنگ با نواختن موسیقی در خیابان‌ها حضور یافتند و کلیسای مهد پیش از نیمه‌شب مملو از نمازگزارانی شد که برخی ایستاده و برخی نشسته بر زمین، در انتظار آغاز مراسم بودند. حدود ساعت ۲۳ و ۱۵ دقیقه به وقت محلی، روحانیون وارد کلیسا شدند و پاتریارک لاتین اورشلیم، پیر باتیستا پیتسابالا، با دعای خود حاضران را مورد برکت قرار داد. پیتسابالا در سخنانش، ضمن تأکید بر ضرورت صلح و امید، یادآور شد که حتی با برقراری آتش‌بس، رنج مردم پایان نیافته است.

به گفته او، صدها هزار نفر همچنان با سرمای زمستان، چادرهای فرسوده و خانه‌های ویران‌شده دست‌وپنجه نرم می‌کنند. او در پایان تأکید کرد که با وجود عمق جراحات و سنگینی اندوه، پیام کریسمس، پیام تولد دوباره و امید، هنوز زنده است و اراده مردم برای آغاز از نو، الهام‌بخش باقی مانده.