پایگاه خبری سرمایه فردا

توافق ۱۷ مرداد ۱۴۰۴ میان ارمنستان، آذربایجان و آمریکا برای ایجاد راه‌گذر زنگزور، تنها یک پروژه ترابری نیست؛ بلکه زیرساختی ژئوپلیتیکی است که موازنه قدرت در قفقاز جنوبی را به زیان ایران بازتنظیم می‌کند. واگذاری مدیریت این مسیر به آمریکا برای ۹۹ سال، حضور ناتو و اسرائیل را در مرزهای شمال‌غربی ایران تثبیت کرده و نقش سنتی تهران در ترانزیت منطقه‌ای را تضعیف می‌کند. این یادداشت با نگاهی تحلیلی به ابعاد امنیتی، اقتصادی و رسانه‌ای ماجرای زنگزور، نسبت به اشتباهات محاسباتی در تحلیل‌های داخلی هشدار می‌دهد و بر ضرورت بازطراحی مسیرهای ترانزیتی ایران برای حفظ جایگاه ژئواکونومیک کشور تأکید می‌کند.

دونالد ترامپ، فراتر از یک رئیس‌جمهور، نماد تحول در سیاست خارجی آمریکا است؛ از انزواگرایی فعال تا رقابت بی‌پرده با چین، از تاکتیک‌های پرریسک تا بازتعریف نقش آمریکا در جهان. در این تحلیل، نگاهی داریم به پیوستگی‌ها و تفاوت‌های ترامپ ۱ و ۲ و پیامدهای آن برای ایران و نظم جهانی.

در حالی که مذاکرات هسته‌ای میان ایران و آمریکا در آستانه شکست قرار گرفته، اروپا تحت فشار قرار دارد تا «مکانیسم ماشه» را فعال کند؛ اقدامی که می‌تواند تحریم‌های گسترده‌ای را دوباره علیه تهران اعمال کند. در همین حال، ایران هشدار داده است که واکنشی شدید نشان خواهد داد، از جمله گسترش برنامه هسته‌ای و خروج احتمالی از NPT. این تنش‌ها می‌تواند پیامدهای ژئوپلیتیکی گسترده‌ای داشته باشد.

مذاکرات پرونده‌ی انرژی هسته‌ای ایراندر آستانه ورود به تنشهای جدید است که بخشی از این مسأله ناشی از ضعف مقامات آمریکایی است.

ایران تلاش کرده با پیشنهادهای اقتصادی، زمینه پذیرش برخی شروط را فراهم کند، اما در آمریکا، شواهدی دال بر تبدیل این موضوع به دستور کار رسمی وجود ندارد. آنچه محتمل به نظر می‌رسد، یک توافق موقت و محدود درباره برنامه هسته‌ای است که تحقق آن به دور بعدی مذاکرات وابسته خواهد بود.

مذاکره با آمریکا بر سر برنامه هسته‌ای ایران دوباره آغاز شده فعلا نسبت به این موضوع خوش‌بینی وجود دارد. اما چرا مذاکره مهم است ؟

بررسی عمیق تحولات ژئوپلیتیکی و تحلیل استراتژی‌ جهانی آمریکا روشن خواهد کرد که آیا سیاست‌های فشار حداکثری علیه ایران و تلاش برای جداسازی روسیه از چین می‌تواند معادلات قدرت جهانی را تغییر دهد؟

رابطه پرتنش جمهوری اسلامی و محور آمریکا-اسرائیل وارد مرحله‌ای تازه شده است. با تهدیدات مستقیم ترامپ و تمرکز استراتژیک بر نقاط ضعف ایران، این دو متحد مصمم به مهار قدرت منطقه‌ای جمهوری اسلامی هستند. آیا تاریخ باز هم سرنوشت یک تسلیم بی‌قیدوشرط را رقم خواهد زد، یا ایران قادر است در برابر فشارهای فزاینده مقاومت کند؟ تحلیل ژئوپلیتیکی این معادله پیچیده، آینده ژئوپلیتیک منطقه را روشن خواهد کرد

تنش‌های نظامی و دیپلماتیک میان ایران و آمریکا در پی اختلافات هسته‌ای و منطقه‌ای به اوج خود رسیده است. حضور گسترده نظامی آمریکا در پایگاه دیه‌گو گارسیا و تقویت تحرکات دفاعی ایران با استفاده از موشک‌های بالستیک میان‌برد، نشان‌دهنده آماده‌باش دو طرف برای واکنش به هرگونه اقدام خصمانه است.