جدال برای طرح ترافیک تهران

جدال برای طرح ترافیک تهران

طرح جدید شهرداری تهران برای کاهش هزینه رزرو طرح ترافیک، با هدف تشویق شهروندان به خرید مجوز روزانه، با واکنش‌های تند کارشناسان و اعضای شورای شهر روبه‌رو شد. منتقدان می‌گویند این سیاست نه‌تنها با مأموریت اصلی طرح ترافیک در تضاد است، بلکه به تشدید آلودگی هوا و ترافیک در روزهای بحرانی مهرماه دامن می‌زند.

به گزارش سرمایه فردا، در حالی‌که تهران در آستانه فصل آلودگی و ازدحام قرار دارد، شهرداری با اعلام کاهش ۵۰ درصدی هزینه رزرو طرح ترافیک، سیاستی تازه برای مدیریت تردد در محدوده‌های مرکزی شهر ارائه کرده است. این تصمیم که با هدف نظم‌دهی و کاهش ورود غیرمجاز خودروها مطرح شده، از سوی معاون حمل‌ونقل شهرداری به‌عنوان راهکاری برای کنترل بهتر جریان خودروها و کاهش آلودگی معرفی شده است. اما منتقدان، از جمله رئیس کمیسیون عمران شورای شهر، این اقدام را نوعی عقب‌گرد در سیاست‌گذاری شهری می‌دانند؛ اقدامی که به‌جای بازدارندگی، مشوق ورود بیشتر خودروها به قلب شهر است. در شرایطی که هدف اصلی طرح ترافیک، کاهش تردد و کنترل آلودگی بوده، حالا این سیاست جدید به‌نظر می‌رسد بیش از آنکه در خدمت سلامت شهری باشد، در خدمت درآمدزایی است. نبود اطلاع‌رسانی شفاف، بی‌خبری اعضای شورا و تناقض با تصمیمات قبلی شهرداری، این طرح را به نقطه‌ای بحث‌برانگیز در مدیریت شهری تهران تبدیل کرده است.

چند روزقبل معاون بهره‌برداری از سیستم‌های حمل ونقل و محدوده‌های ترافیکی سازمان حمل و نقل وترافیک شهر تهران اعلام کرده بود که پیش خرید (رزرو) طرح ترافیک، به صورت روزانه یا خرید بسته‌های ترافیکی، از افزایش هزینه شهروندان جلوگیری کرده و مبلغ پرداختی برای تردد در محدوده‌های طرح ترافیک را تا ۵۰ درصد کاهش می‌دهد.

خبری که با واکنش های فراوانی همراه بود چرا که کارشناسان معتقد بودند که در شرایطی که قرار است طرح ترافیک عاملی بازدارنده برای ورود خودروها به  مرکز شهرو کاهش ترافیک و آلودگی هوا باشد، اجرای چنین طرح هایی عملا کارکرد طرح ترافیک را زیر سوال می برد.

روزانه حدود ۱۲۰ هزار خودرو به محدوده طرح‌های ترافیکی پایتخت، تردد دارند که  بین ۱۰ تا ۲۰ درصد ورود غیرمجاز وسایل نقلیه به این محدوده توسط دوربین‌ها ثبت می‌شود . حالا آرش رسا ایزدی معاون بهره‌برداری از سیستم‌های حمل ونقل و محدوده‌های ترافیکی سازمان حمل و نقل وترافیک شهر تهران با ذکر اینکه بی‌توجهی به قوانین تردد مجاز، علاوه بر اینکه هزینه‌های شهروندان را افزایش می‌دهد، بلکه برای آنها در موقع نقل‌ و انتقال خودرویشان هم مشکل ایجاد می‌کند گفته: بهتر است شهروندان پیش از هر ورود به محدوده طرح، نسبت به تهیه مجوز ورود به آن محدوده اقدام کنند.

وی با بیان اینکه شهروندان با رزرو کردن طرح باعث جلوگیری از ورود غیرقانونی و بی‌ضابطه خودروها به مرکز شهر می‌شوند، مدعی شده که این امر به شهرداری تهران کمک می‌کند تا با داشتن اطلاعات دقیق‌تر از ورود و خروج خودروها، برنامه‌ریزی بهتری برای نظم‌دهی به خیابان‌های مرکزی شهر و در نتیجه کاهش ترافیک و آلودگی‌های ناشی از ازدحام خودروها داشته باشد. وی با همین استدلال اعلام کرده که در همین راستا و برای تشویق شهروندان ، مبلغ پرداختی برای رزرو تردد در محدوده‌های طرح ترافیک تا ۵۰ درصد کاهش پیدا خواهد کرد.

 

انتقاد طرح غیرکارشناسی

این خبر اما بعد از اینکه طی چند روز گذشته به سرعت در فضای مجازی منتشر شد، با واکنش هایی از سوی برخی کارشناسان و اعضای شورای شهر همراه شد. سید جعفر تشکری هاشمی، رئیس کمیسیون عمران و حمل‌ونقل شورای شهر تهران به عنوان یکی از منتقدان سیاست اخیر شهرداری در حوزه ترافیک و هزینه‌کرد منابع شهری در صحن شورا گفت: در حالی‌که شهر در آستانه روزهای آلوده پاییزی قرار دارد، برخی تصمیمات و اطلاعیه‌های غیرکارشناسی نه‌ تنها کمکی به کاهش آلودگی و ترافیک نمی‌کند، بلکه موجب نارضایتی مردم و اتلاف منابع عمومی شده است.

وی با ذکر اینکه در مهرماه، پدیده ترافیک برای مردم تهران پدیده‌ای آشناست و شهروندان هر سال با این مشکل گرفتار هستند گفت:  به‌ دنبال ترافیک، در این فصل آلودگی هوا نیز ایجاد می‌شود و باید از هم‌ اکنون انتظار روزهای آلوده را داشته باشیم. هر سال در همین ماه‌ها و روزها دولت ناچار می‌شود ادارات و مدارس را به دلیل آلودگی تعطیل کند و متأسفانه تازه در آن زمان است که به یاد مشکل آلودگی هوا می‌افتیم.

وی سپس به طعنه در مورد عملکرد مدیریت شهری گفت: باید تا جایی که می‌توانیم، زمان را به‌ درستی مدیریت کنیم تا مردم احساس کنند که گامی به جلو برداشته‌ایم؛ اما با این وجود هنوز در گام‌های ابتدایی متوقف مانده‌ایم و اقدامات خاصی در حوزه آلودگی هوا و ترافیک انجام نشده است.

رئیس کمیسیون عمران و حمل‌ و نقل شورای شهر با انتقاد از عملکرد متناقض شهرداری در مواجهه با این پدیده گفت: در همین زمان، برخی از همکاران در اثر بی‌توجهی و بی‌تجربگی کارهایی می‌کنند که نمک بر زخم مردم می‌پاشند، چند روز پیش سازمان ترافیک اطلاعیه عجیبی منتشر کرد و در آن توضیح داد که چگونه می‌توان با کمترین هزینه وارد طرح ترافیک شد؛ در واقع راهکاری برای ورود ارزان‌تر به محدوده طرح ترافیک ارائه داده است.

تشکری هاشمی گفت: هدف ما از اجرای طرح ترافیک در ۴۵ سال گذشته این بود که مردم کمتر وارد این محدوده شوند و تمایل کمتری به خرید طرح داشته باشند؛ اما چنین اطلاعیه‌ها و خبرهایی نشان‌دهنده تفکر درآمدزایی بیشتر شهرداری است.

به گفته وی این تصمیم در حالی اتخاذ شده که اعضای شورا از آن اطلاعی نداشته اند و هنوز هم شهرداری توضیحی در مورد آن ارائه نداده است. این تصمیم در حالی اتخاذ شده که شهرداری پیش از این اعلام کرده بود که در مهرماه سهمیه ۲۰ روزه مجاز طرح ترافیک اعمال نمی شود.

 

جریمه عدم رعایت محدودیت زوج یا فرد

به روز رسانی ۱۵ آذر ۱۴۰۴/ درحالیکه طی روزهای گذشته هیچ اطلاع رسانی دقیقی در مورد جریمه شدن یا نشدن مالکان خودروهایی که طرح های سالیانه یا سهمیه هایی مانند خبرنگاری داشته اند، نشده است، این خودروها که در سنوات قبل، در روزهای آلوده نیز مجاز به تردد بودند، اینبار به خاطر رعایت نکردن طرح زوج و فرد از درب منزل، بارها جریمه شده اند. این در حالی است که شهرداری و پلیس راهور، یکدیگر را متهم به  کم کاری در این زمینه می کنند.

در روزهای اخیر برای افرادی که شماره پلاک خودروی آنها با روز زوج یا فرد همخوانی نداشت پیامکی با عنوان « عدم رعایت محدودیت زوج یا فرد از درب منزل از جانب شما، توسط سامانه های هوضمند، شناسایی و در حال بررسی است» ارسال شد اما بین دریافت کنندگان این پیامک افرادی هستند که مجوز ورود به محدوده طرح ترافیک به صورت سالانه یا بلندمدت دارند که طبق روال سال های گذشته، هنگام اجرای محدودیت زوج یا فرد جریمه نمی‌شدند بنابراین، امسال نیز با توجه به اینکه به صورت مشخص تصمیمی در این باره اعلام نشد، مطابق سالهای گذشته عمل کردند اما با جریمه ۲۰۰ هزار تومان مواجه شدند.

با این حال پیگیری های هفته گذشته خبرنگار«هفت صبح » از پلیس راهور نشان می داد که آنها نیز اطلاعی در مورد اینکه خودروهای دارای طرح های سالیانه نیز مشمول طرح زوج و فرد از درب منزل می شوند یا خیر، نداشتند و مدعی بودند که کارگروه اضطرار آلودگی هوای استان تهران هنوز هیچ اطلاعی دراین  مورد به آنها نداده است. با این حال حسن عباس‌نژاد، در گفت و گو با خبرنگار «هفت صبح» در همان زمان گفت: در جلسه یکشنبه شب تصویب شد که تمامی خودروها – حتی آنهایی که طرح ترافیک هم دارند – باید طرح زوج و فرد از درب منزل را رعایت کنند!

 

وقتی که  متولی ترافیک در جلسات غایب است!

این ناهماهنگی زمانی بیشتر مشخص می شود که نگاهی داشته باشیم به توجیهات معاون سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری تهران! آرش رساایزدی، ، درباره علت اعلام نشدن جزئیات تصمیم کارگروه اضطرار آلودگی هوا مبنی بر اینکه  محدودیت طرح زوج و فرد برای همه شهروندان ازجمله دارندگان مجوز ورود به طرح ترافیک اعمال می‌شود، گفت: نکته اول این است که شهرداری تهران در کمیته اضطرار آلودگی هوا دو نماینده دارد، یکی از آنها مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوا و دیگری مدیرعامل شرکت کنترل ترافیک است که هر یک از آنها درباره موضوعات مربوط به حوزه فعالیت و کاری خود در جلسات کارگروه صحبت می‌کنند و از سازمان حمل و نقل و ترافیک که موضوعات مربوط به طرح ترافیک در حیطه وظایف آن است نماینده‌ای در جلسات حضور ندارد.

وی ادامه داد: با این حال وقتی طرح محدودیت زوج یا فرد از درب منزل اجرا می‌شود، دیگر محدوده طرح ترافیک به تنهایی مدنظر قرار نمی‌گیرد، بنابراین خودرویی که این محدودیت زوج یا فرد را با توجه به روز هفته و شماره پلاک رعایت نکند جریمه خواهد شد و نمی‌توان گفت افرادی که مجوز طرح ترافیک دارند مجاز به تردد در شهر بدون لحاظ زوج و یا فرد بودن پلاک خودروی خود هستند.

ایزدی با بیان اینکه جدا کردن محدوه طرح ترافیک از کل شهر منطقی نیست، تصریح کرد: با این حال اعلام این جزئیات درباره اینکه این طرح مشمول همه شهروندان می‌شود و استثنایی برای افراد دارای مجوز طرح ترافیک دارند، نمی‌شود، باید توسط پلیس که مجری اجرای مصوبه کارگروه اضطرار آلودگی هواست اعلام می شد اما برای شفاف سازی سایت سازمان حمل و نقل و ترافیک درباره این موضوع اطلاعیه‌ای منتشر کرد.

وی افزود: به نظر می رسد لازم بود درباره این موضوع اطلاع رسانی بیشتری از سوی شهرداری و پلیس صورت می‌گرفت.

معاون سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری تهران تصریح کرد: با اجرای محدودیت زوج یا فرد از درب منازل، افرادی که بسته طرح ترافیک دارند مشمول جریمه طرح ترافیک نمی‌شوند و تردد آنها در روزهایی که پلاک خودرو با روز زوج یا فرد همخوانی دارد، مجاز است.

وی گفت: همه دوربین های سطح شهر حتی دوربین های بزرگراهی، پلاک خودروها را رصد میکنند و اطلاعات آنها به پلیس ارائه میشود، پلیس هم در صورت عدم تطبیق پلاک خودرو با روز زوج یا فرد، ۲۰۰ هزار تومان جریمه در بخش خلافی خودرو لحاظ می‌کند.

 

تایید معاون حمل و نقل و ترافیک

در آخرین اظهار نظر در این زمینه، حسن هرمزی معاون حمل‌ونقل شهرداری نیز در پاسخ به سوالی در همین زمینه به «هفت صبح» گفت: بر این اساس، حتی خودروهایی که مجوز طرح ترافیک دارند نیز اگر پلاک آن‌ها با روز اجرای طرح مغایرت داشته باشد، اجازه تردد در محدوده‌های ترافیکی را ندارند و مشمول جریمه خواهند شد.

وی ادامه داد: اجرای این طرح به‌عهده پلیس راهور و بر اساس مصوبه کارگروه اضطرار آلودگی هواست.

موضع گیری که در حقیقت مهر تایید نهایی بر جریمه خودروهایی است که به جرم «بی اطلاعی» جریمه شده اند.

جریمه ناگهانی جریمه خودروهای دارای طرح در حالی صورت می گیرد که سالهای قبل خودروهای دارای طرح ترافیک سالیانه از جمله خبرنگاران، برای تردد در محدوده زوج و فرد هنگام شرایط اضطرار جریمه نمی شدند اما امسال برخلاف سالهای قبل این جریمه بی اطلاع، در حال اعمال است و تا کنون نه کمیته اضطرار آلودگی هوای استان تهران نه شهرداری تهران و نه پلیس راهور تکلیف این عدم اطلاع رسانی و متضرر شدن خبرنگاران را مشخص نکرده اند.

 

 

 

پایتخت در دوراهی «مدیریت خودرو» یا «تسلیم در برابر خودرو »

 

تهران، پارکینگی به وسعت یک شهر

 

 

سوتیتر

‌طبق مصوبه شورا همه هزینه‌های پارک خودرو که از شهروندان اخذ می‌شود، باید صرف ساخت پارکینگ در شهر شود‌ اما تا کنون هزینه‌هایی که برای تامین ۳۲ هزار پارکینگ از مردم اخذ شده، صرف احداث پارکینگ نشده است

 

سوتیتر

پیروز حناچی: انتخابات شوراها پیش روست، اگر تیم متخصص متناسبی برای شهر انتخاب شود‌، می‌توان بر‌اساس برنامه و قانون کارها را پیش برد منتها افرادی که به برنامه اعتقاد ندارند و به قانون پایبند نیستند به نظر من بودجه‌ها را هدر می‌دهند

 

کمبود ۱.۵ تا ۲ میلیون پارکینگ در تهران

طبق آخرین آمارهای ارائه شده، در ۵ سال گذشته تعداد خودروهای تهران بیش از دو برابر شده است. این آمار یعنی اینکه در‌حال حاضر بیش از ۵ میلیون خودرو و حدود ۴ میلیون موتورسیکلت در تهران رفت و آمد می‌کنند. همچنین روزانه به‌طور متوسط بیش از ۱۲۰ تا ۱۴۰ هزار خودرو به تهران وارد می‌شوند یا به عبارت دیگر به‌طور متوسط در هر ساعت ۵۰ هزار به جمع خودروهای پایتخت می‌پیوندد که قطعا اولین نیازشان، وجود محل مناسبی برای پارک دارند. از طرفی کمبود پارکینگ موجب شده که کوچه‌ها و خیابان‌ها در‌سطح مناطق مختلف تهران، اصلی‌ترین پارکینگ خودروی تهرانی‌ها باشد.

این روزها پیدا کردن جای پارک در ‌‌کوچه‌ها و خیابان‌ها، همچون ترافیک به معضل بزرگی تبدیل شده و تقریبا اکثر معابر شهری با مشکل فقدان محل توقف خودروها مواجه‌اند. کارشناسان حوزه ترافیک معتقدند با این رویه تهران در حال تبدیل شدن به یک پارکینگ بزرگ است؛ چرا‌که تهران امروز با مساحت ۷۳۰کیلومتر مربع و بیش از ۱۵ میلیون نفر جمعیت، ظرفیت تردد و توقف این همه خودرو در دل خود را ندارد.

همچنین بررسی‌ها نشان می‌دهد که سال‌ها قبل، مجوز احداث بیش از ۱۶ پارکینگ طبقاتی و عمومی درنقاط مختلف شهر تهران و با ظرفیت مجموع حدود ۶ هزار و ۷۸۶ محل پارک خودرو صادر شده بود، درحالی که همان موقع کمبود بیش از یک میلیون واحد پارکینگ در‌ پایتخت مطرح شده بود. آماری که حالا به بیانی به حدود ۱.۵ تا ۲ میلیون کمبود پارکینگ رسیده است!

از طرفی، ترافیک بیش از حد پایتخت به عنوان یک چالش و معضل جدی، از چند دهه‌ گذشته، راه‌های مختلفی ر ا پیش روی مدیریت شهری گذاشته تا آن را کاهش دهد. راهکارهایی از جمله توسعه خطوط مترو، اتوبوسرانی و تاکسیرانی، اما اینکه تا چه اندازه در این زمینه موفق بوده یا نبوده؟ موضوعی است که نیاز به بررسی دقیق‌تری دارد. در این بین یکی از خلأهای مهم را باید کمبود پارکینگ خودرو دانست. به اعتقاد برخی از کارشناسان حمل و نقل و ترافیک، تهران برای رفع مشکلاتش در حوزه ترافیک همان‌قدر که به توسعه مترو و اتوبوسرانی به عنوان دو عامل مهم در سرفصل حمل و نقل عمومی نیاز دارد، به افزایش تعداد پارکینگ هم نیازمند است.

 

وقتی حاشیه خیابان سند زده می‌شود به نام …

تهران ما پارکینگ طبقاتی کافی ندارد، مکانیزه‌اش را هم ندارد، خبری هم از تامین پارکینگ برای همه در ‌آپارتمان‌ها و مجتمع‌های مسکونی نیست. پس چاره‌ای وجود ندارد جز اینکه حاشیه خیابان‌ها نقش پارکینگ را بازی کنند. اما این راه‌حل موقتی، دو مشکل اساسی دارد؛ اول اینکه کم‌عرض شدن معبرها – به خاطر پارک‌های یک لاینه و دو لاینه- به ترافیک خیابان‌ دامن می‌زنند و باعث قفل شدن آن می‌شوند. دوم اینکه حاشیه خیابان آنقدر جا ندارد که همه خودروها را درون خود جای دهد.

به گفته علیرضا یکی از شهروندان تهرانی، گاهی وقت‌ها سر همین پیدا کردن جای پارک اندک هم بین راننده‌ها، درگیری‌های بعضا شدیدی به وجود می‌آید و کار آنقدر بالا می‌گیرد که دو طرف دعوا از کلانتری‌ و دادسرا سردر می‌‌آورند. گرچه در بسیاری از موارد مشکل، در آخر برمی‌گردد به صاحبان مغازه‌های همجوار این پارکینگ‌های حاشیه‌ای که انگار سند شش دانگ جای پارک در مقابل مغازه‌شان را به نام خودشان زده‌اند و به هیچ کسی اجازه پارک و حتی توقف کوتاه نمی‌دهند و با رفتار تندشان نشان می‌دهند این قسمت از حاشیه خیابان پیش‌تر رزرو شده و نباید آنجا پارک کنید!

براساس استانداردهاى بین‌المللى شهرسازى، در یک وضعیت مطلوب، ظرفیت پارک حاشیه‌اى در سطح سواره‌رو تنها باید ۳۰ درصد از کل تقاضاى پارک را به خود اختصاص دهد، یعنی۷۰ درصد تقاضاى پارک باید خارج از سطح سواره‌رو تأمین شود. بر همین اساس کارشناسان شهری معتقدند براساس استانداردهای جهانی، بر مبنای عرض و میزان تردد خودروها در معابر مرکز شهر، باید توقفگاه‌هایی با مساحت ۸۰۰ تا ۲ هزار مترمربع و در ۳ تا ۶ طبقه احداث شود. این در حالی است که با توجه به حجم انبوه خودروهای ورودی به تهران و نیاز به فضای پارک در برخی ساعات شبانه‌روز، فقط در مناطق معدودی از تهران توقفگاه طبقاتی وجود دارد.

 

کاستی‌های امروز بر دوش شهردار بعدی نیفتد!

شورای شهر تهران در مصوبات سالیانه خود، وظیفه‌ای برای شهرداری تهران، مشخص کرده تا همه درآمدهای حاصل از کسر پارکینگ، فقط خرج ساخت پارکینگ شود. اما به نظر می‌رسد این اتفاق عملا رخ نداده باشد.

مهدی عباسی، رئیس کمیسیون شهرسازی و معماری شورای شهر تهران در گفت‌و‌گو با هفت‌صبح با بیان اینکه غفلت از تامین پارکینگ خودرو در پایتخت درنهایت به ضرر تهرانی‌ها منجر خواهد شد، می‌افزاید:«تامین، احداث و تملک پارکینگ خودرو، از وظایف شهرداری است و منابع تامین آن نیز کاملا مشخص شده‌ اما چیزی که مشاهده می‌‌کنیم چندان رضایت‌بخش نیست. البته این بدان معنی نیست که هیچ کاری انجام نشده، بلکه عقیده داریم اقدامات انجام شده ایده‌آل نیست.»

وی در ادامه به نمونه عینی اشاره می‌کند و می‌‌گوید:«‌مصوبه شوراست که باید همه هزینه پارکینگ که از شهروندان اخذ می‌شود‌‌ صرف احداث پارکینگ خودرو شود‌ اما در عمل می‌بینیم ‌‌هزینه‌ای که برای تامین ۳۲ هزار پارکینگ از مردم اخذ شده، به واقع صرف احداث پارکینگ خودرو نشده است. برای مثال نمودار درآمدهای تجمیعی مدیریت شهری تا سال ۱۴۰۳ نشان می‌دهد که مجموع درآمدها از محل صدور پروانه و همچنین احداث پارکینگ، حدود ۱۶هزار میلیارد تومان بوده، در حالی که هزینه‌کرد در این حوزه  فقط حدود ۲ هزار و ۵۰۰ تا ۲ هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان است. یعنی حدود ۱۶ هزار میلیارد تومان درآمد که فاصله معناداری با هزینه‌ها دارد.»

رئیس کمیسیون شهرسازی و معماری شورای شهر تهران با ابراز تاسف از این وضعیت، تصریح می‌کند:«البته این پیامد منفی، علت‌های مختلفی دارد که مهمترین آن، عدم ثبات مدیریتی و تغییر ادواری ۵ الی ۶ نفر مدیرعامل در سازمان مذکور است. با این رویه، کاستی‌های امروز بر دوش شهردار بعدی خواهد افتاد، یعنی باید هم ۳۲ هزار پارکینگ خودرو را تامین کند و در کنارش ۱۹۰ کیلومتر مسیر تازه بسازد!»

بدین ترتیب تکلیف کاملا روشن است، هزینه پارکینگ‌هایی که باید در ساختمان تأمین می‌شده و نشده، هزینه‌اش از مردم اخذ شده است، بنابراین شهرداری هیچ وقت اجازه‌ ندارد تا این منابع مالی را خرج هزینه‌های جاری و متفرقه خود کند، بلکه باید با آن پارکینگ بسازد تا این کمبود تا اندازه‌ای جبران شود.

 

حل مسئله؛ در گروی انتخاب افراد متخصص، اجرایی و با تجربه

پیروز حناچی، شهردار سابق شهر تهران که خود دکترای شهرسازی دارد، در گفت‌و‌گوی اختصاصی با «هفت صبح» درباره موضوع کمبود پارکینگ خودرو در تهران، می‌گوید: «این مسئله در اغلب شهرهای بزرگ دنیا نیز وجود دارد و معمولا سیاست‌هایی استفاده می‌‌کنند تا مردم با خودروی شخصی مرکز شهر تردد نکنند و بیشتر از ناوگان حمل و نقل عمومی استفاده کنند. الآن در لندن هم این سیاست اعمال می‌شود، یعنی اگر به مرکز شهر بروید، خودروی شخصی نمی‌بینید یا اگر هم ببینید معمولا برای شرکت‌های بزرگی است که این هزینه‌های سنگین برای آنها مهم نیست. اما در کنار آن انواع امکانات حمل و نقل عمومی نظیر اتوبوس، تاکسی، مترو و … را می‌بینید.»

حناچی، اضافه می‌کند:«در یک دوره‌ای، مدیر حمل و نقل شهری پاریس را به شورای عالی شهرسازی آورده بودم و همان جا از وی پرسیدم که شما چند دستگاه ماشین در پاریس دارید، گفت؛ ۱۳ میلیون دستگاه. گفتم که شما از سیاست محدود کردن پلاک کردن و اینگونه اقدامات استفاده نمی‌کنید؟ جواب داد؛ نه. ما نمی‌توانیم این کار را انجام بدهیم، اصلا چرا این کار را بکنیم؟ کارخانجات ماشین‌سازی ما باید تولید بکنند‌ اما از اصطلاح «نقره داغ» استفاده کرد و گفت ‌ اگر با ماشین شخصی ‌بیایند مرکز شهر از آنها عوارض‌های زیادی می‌گیریم و می‌دهیم به حمل و نقل عمومی پیاده و دوچرخه‌ها.»

شهردار سابق تهران تصریح می‌کند:«سیاست عمومی در کلانشهرها این است که برآیند آن به تشویق استفاده مردم از خودروهای شخصی نباشد‌ اما می‌بینیم مردم ما از همان لحظه‌ای که از خانه‌شان بیرون می‌آیند، حمل و نقل عمومی را انتخاب نمی‌کنند، پیاده یا دوچرخه را به جای حمل و نقل سواره انتخاب نمی‌کنند. به نظر بنده باید حمل و نقل عمومی آنقدر فاخر باشد که همه مردم به راحتی انتخاب کنند. اما حالا به قول معروف اتوبوس‌ها به تعداد کافی نیست، برای مترو سرمایه‌گذاری عظیمی کردیم اما با یک سوم ظرفیت کار می‌کند، چون واگن به اندازه کافی نداریم.»

وی، تاکید می‌کند:«اگر همه این کارها را انجام دادیم، معنایش این نیست که ما دیگر پارکینگ نیاز نداریم. تجربه‌های دیگری هم در این زمینه در دنیا وجود دارد، مثلا در سنگاپور محدودیت پلاک وجود دارد، یعنی برای هر شخص حداکثر یک پلاک  وجود دارد که هر ۱۰ سال باید ماشینش را نو کند. در بعضی از کشورها اگر صاحب پلاک باشید باید حتما سند پارکینگ ارائه دهید. ما در همان دوره داشتیم همین کار را انجام می‌دادیم، یعنی پارکینگ‌هایی احداث می‌کردیم که سند مالکیت داشت؛ درست مثل اینکه یک واحد آپارتمان می‌خریدید. ما به این نتیجه رسیده بودیم که این رویه شدنی است. سرمایه‌گذاران بخش خصوصی را با ارائه بسته‌های تشویقی به احداث اینگونه پارکینگ‌ها  تشویق کرده بودیم، از طرف دیگر جرائم پارکینگ را فقط برای توسعه پارکینگ در شهر در نظر گرفته بودیم.»

حناچی، در پاسخ به این سوال که چه آینده‌ای را برای معضل کمبود پارکینگ تهران می‌توان تصور کرد و اینکه آیا این معضل دیرینه حل خواهد شد یا خیر؟، می‌گوید: «می‌توان امیدوار بود اما باروی کار آمدن سیستمی هوشمندانه که آرزوهای خوبی برای شهر و شهروندان داشته باشد، براساس برنامه حرکت کند، از بهترین نیروها با تخصص‌های مربوطه استفاده کنند، آینده تهران را  روشن دید. البته که این حرکت خردمندی و پختگی ‌‌و تجربه اجرایی می‌خواهد.»

وی در پایان خاطرنشان می‌کند:«انتخابات شوراها پیش روست، اگر تیم متخصص متناسبی برای شهر انتخاب شود‌، می‌توان بر‌اساس برنامه و قانون، کارها را پیش برد منتها افرادی که به برنامه اعتقاد ندارند و به قانون پایبند نیستند به نظر من بودجه‌ها را هدر می‌دهند، حتی ممکن است پروژه‌های عمرانی هم در شهر اجرا بشود‌ اما شاید این پروژه‌ها لزوماً اولویت‌های شهر ما نباشند.»

 

تهران؛ بیش از این دیگر ظرفیت ندارد!

سعید‌رضا خرقانی، کارشناس حمل و نقل و ترافیک اما معتقد است، مشکل تهران و پارکینگ‌های آن ریشه در سایر معضلات حمل و نقلی و شهری ما دارد. وی  در گفت‌و‌گو با هفت‌صبح می‌گوید:‌«به قول معروف بیرون گود ایستادن و فرمان به «لنگ» دادن کار راحتی است. همه می‌دانند که ساخت پارکینگ خودرو، درمان بخشی از مشکلات این شهر است اما این هم ثابت شده است که «تهران دیگر ظرفیت ندارد.» نه ظرفیت تحمل افزایش جمعیت، نه تحمل افزایش میزان آلودگی و نه تحمل افزایش ساخت و ساز‌های جدید. اجازه عبور و مرور بنا به زوج یا فرد بودن پلاک، گسترش محدوده طرح ترافیک، بالا بردن هزینه جریمه‌های رانندگی هیچ یک، دوای این دردها نیست.»

وی ادامه می‌دهد: «بالا بردن فرهنگ شهرنشینی از آن ظرفیت‌هایی است که هنوز جا و فضا برای سرمایه‌گذاری و کار روی آن زیاد است. مردم به درستی می‌دانند که افزایش پارکینگ‌های عمومی، به معنی دعوت مردم به استفاده بیشتر از خودروهای شخصی است، اما اگر اطلاع‌رسانی مناسب صورت گیرد و در کنار آن جایگزین مناسبی هم برای خودروهای شخصی ارائه شود، بدون شک می‌توان امیدوار بود توقع مردم برای احداث پارکینگ‌ها تا حدودی فروکش کند و خودشان نیز استفاده از وسایل نقل عمومی را به خودروی شخصی ترجیح دهند.»

آمارها فریاد می‌زنند؛ تهران با کمبودی معادل صدها هزاران واحد پارکینگ خودرو مواجه است. ترجمه این عدد، ساعت‌های از دست رفته شهروندان در گردش‌های بی‌حاصل در جست و جوی جای پارک، آلودگی هوای مضاعف و تبدیل حاشیه معابر به خطوط دائمی توقف است. مدیریت‌های شهری از گذشته تا به امروز، اغلب‌شان راه‌حل را در احداث پارکینگ‌های طبقاتی متمرکز دیده‌اند‌ اما به نظر می‌رسد درمان این درد مزمن، نیازمند نسخه‌ای ترکیبی است؛ از توسعه حمل و نقل عمومی تا تغییر الگوی مالکیت خودرو و بازنگری در معماری شهری. اکنون تهران در دوراهی مدیریت خودرو یا تسلیم در برابر خودرو قرار دارد و آینده می‌تواند نقش مدیران و تصمیم‌سازان را در این عرصه به نمایش بگذارد.

google is broken

دیدگاهتان را بنویسید