با گسترش محدودیت‌های اینترنتی، استفاده از ابزارهایی مانند V2Ray و HA Tunnel افزایش یافته است؛ اما بررسی‌های فنی نشان می‌دهد این ابزارها با وجود رمزنگاری محتوا، همچنان در سطح متادیتا قابل ردیابی‌اند و برخی از آن‌ها نیز به دلیل شفاف نبودن ساختار نرم‌افزاری، برای فعالیت‌های حساس مناسب نیستند. هم‌زمان، شدت اختلال اینترنت در ایران را می‌توان در قالب هشت سطح غیررسمی تحلیل کرد که از کاهش کیفیت CDNها تا قطع کامل اینترنت داخلی را دربر می‌گیرد.

به گزارش سرمایه فردا، در  ۲۰ روز گذشته که اینترنت قطع بود مردم از هر ابزاری برای اتصال استفاده کردند، یکی از مهم‌ترین فیلترشکن ها برای اتصال «وی تو ری» بود در ارزیابی‌های فنی، ابزار V2Ray به‌طور ذاتی ناامن محسوب نمی‌شود. حتی در صورت شنود ترافیک، محتوای ارتباطات به دلیل استفاده از پروتکل‌های رمزنگاری‌شده نظیر TLS و HTTPS قابل مشاهده نیست.

با این حال، ناظر شبکه همچنان قادر است متادیتا را رصد کند؛ از جمله اینکه چه نشانی IP به کدام سرور متصل شده، زمان برقراری اتصال چه بوده، حجم تقریبی تبادل داده چقدر است و حتی از الگوی ترافیک حدس بزند که فعالیت کاربر شامل ارسال داده بوده یا دریافت آن. این موضوع برای افرادی که در شبکه‌های اجتماعی حساس فعالیت می‌کنند اهمیت بیشتری دارد، زیرا تحلیل همبستگی می‌تواند الگوی رفتاری، زمان فعالیت و حتی ارتباط میان حساب‌ها را آشکار کند؛ حتی اگر هویت واقعی کاربر مستقیماً مشخص نشود.

در خصوص HA Tunnel نیز بررسی‌های مهندسی معکوس نشان می‌دهد که کد منبع این برنامه به‌طور کامل شفاف نیست و سطح مبهم‌سازی آن بالاست. تحلیل بسته‌های شبکه حاکی از آن است که این ابزار از استانداردهای امنیتی قابل اتکا برای فعالیت‌های حساس برخوردار نیست و استفاده از آن برای امور مهم توصیه نمی‌شود.

با وجود این، نگرانی‌هایی نظیر امکان «خوانده شدن پیام‌های تلگرام» از طریق این ابزارها پایه فنی ندارد. در بدترین حالت، ناظر شبکه تنها قادر است تشخیص دهد کاربر به تلگرام متصل شده است، اما محتوای پیام‌ها یا فعالیت‌های درون برنامه به هیچ‌وجه قابل مشاهده نیست.

اختلال اینترنت در قالب هشت سطح غیررسمی

از منظر فنی می‌توان شدت اختلال اینترنت را در قالب هشت سطح غیررسمی طبقه‌بندی کرد. سطح نخست به اینترنت عادی با محدودیت‌های پیشین اشاره دارد. در سطوح بعدی، ابتدا کاهش کیفیت CDNهایی مانند Cloudflare مشاهده می‌شود، سپس اختلال شدید یا قطع کامل این سرویس‌ها. در ادامه، مسدودسازی IP دیتاسنترهایی همچون Hetzner و OVH رخ می‌دهد. سطوح بالاتر شامل قطع اینترنت بین‌الملل سیم‌کارت، قطع اینترنت بین‌الملل اینترنت خانگی، قطع اینترنت داخلی سیم‌کارت و در نهایت قطع کامل اینترنت داخلی در اینترنت خانگی است.

بر اساس گزارش‌های اخیر، علاوه بر اتصال مجدد اینترنت دیتاسنترها، دسترسی به اینترنت بین‌الملل در بسیاری از مناطق کشور نیز به وضعیت پایدار بازگشته است. همچنین اعلام شده که کانفیگ‌های تونل از امروز مجدداً فعال می‌شوند و احتمالاً از ابتدای هفته آینده دسترسی عمومی به اینترنت به شرایط پیش از اختلالات بازخواهد گشت.