پایگاه خبری سرمایه فردا

گفت‌وگو درباره آینده پرونده هسته‌ای ایران و تلاش برای جلوگیری از تشدید تنش‌های منطقه‌ای، بخشی از دیپلماسی آرامی بود که در کنار هیاهوی اصلی کنفرانس مونیخ جریان داشت.

بر اساس تحلیل، الیت قدرت جهانی با محاسباتی بلندمدت و گام‌به‌گام، از تضعیف بازوهای منطقه‌ای ایران تا حملات مستقیم به خاک کشور پیش رفته و اکنون در آستانه مرحله نهایی تغییر ساختار سیاسی ایران قرار گرفته است. در این مسیر، رویدادهایی چون عملیات ۷ اکتبر، حمله به سفارت دمشق و انتخاب ترامپ، نقاط عطفی سرنوشت‌ساز بوده‌اند. آینده ایران، بسته به واکنش مردم و تدابیر حکومت، در میان دو سناریوی احتمالی «فروپاشی سیاسی» یا «تغییر درونی با حفظ ساختار» در نوسان است.

این گزارش تحلیلی به بررسی بازگشت رقابت هسته‌ای به مرکز ژئوپلیتیک جهان می‌پردازد؛ از فروپاشی نظم لیبرال و احتمال هسته‌ای‌شدن متحدان آمریکا تا نقش روسیه، جنگ اوکراین و بحران نیروگاه زاپوریژیا. متن نشان می‌دهد چگونه بی‌اعتمادی به واشنگتن، اشاعه گزینشی سلاح هسته‌ای و تهدیدات چین و روسیه، جهان را وارد عصر جدیدی از رقابت‌های هسته‌ای کرده و چرا زاپوریژیا به گره اصلی صلح اوکراین تبدیل شده است.

صدور قطعنامه اخیر شورای حکام علیه برنامه هسته‌ای ایران و لغو رسمی «تفاهم قاهره» از سوی تهران، بار دیگر چرخه‌ای از تنش و واکنش را فعال کرده است؛ چرخه‌ای که نه به کاهش فشار می‌انجامد و نه به احیای مذاکرات، بلکه هزینه‌های بیشتری را متوجه ایران می‌کند.

شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با همراهی آمریکا و سه کشور اروپایی قطعنامه‌ای علیه برنامه هسته‌ای ایران تصویب کرد؛ قطعنامه‌ای غیرالزام‌آور اما کاملاً سیاسی که تهران را به عدم پایبندی به تعهدات پادمانی متهم می‌کند. این اقدام در حالی صورت گرفت که ایران پس از حملات نظامی اخیر آمریکا و رژیم صهیونیستی به تأسیسات هسته‌ای خود، آژانس را به جانبداری و سیاسی‌کاری متهم کرده و هشدار داده است در روابط خود با این نهاد تجدیدنظر خواهد کرد.

نشست فصلی شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در حالی آغاز می‌شود که پرونده هسته‌ای ایران وارد مرحله‌ای تازه شده است؛ برجام رسماً از دستور کار خارج شده و موضوع ایران تنها در چارچوب توافق‌های پادمانی پیگیری خواهد شد. همزمان، پیش‌نویس قطعنامه‌ای از سوی آمریکا و سه کشور اروپایی علیه ایران مطرح شده که می‌تواند مسیر آینده را به سمت فشارهای جدید سوق دهد. مقدمه متفاوت

صنعت فولاد در ایران، به‌جای آنکه موتور توسعه پایدار باشد، به یکی از بزرگ‌ترین بلعندگان آب کشور بدل شده است. برداشت بی‌رویه از سفره‌های زیرزمینی، اتکا به آب شرب شهری و بی‌توجهی به مسئولیت اجتماعی، نه‌تنها منابع حیاتی را نابود کرده، بلکه کشاورزی، سکونت و آینده نسل‌ها را در معرض فروپاشی قرار داده است.

سه کشور اروپایی پیش‌نویس قطعنامه‌ای را به شورای حکام ارائه کرده‌اند که از ایران می‌خواهد فعالیت‌های غنی‌سازی و تحقیق و توسعه را متوقف کند، اطلاعات کامل درباره ذخایر اورانیوم ارائه دهد و پروتکل الحاقی را به‌طور کامل اجرا نماید. این متن از شدیدترین قطعنامه‌های سال‌های اخیر محسوب می‌شود و می‌تواند زمینه‌ساز افزایش فشارهای بین‌المللی و بی‌ثباتی در بازارهای داخلی باشد.

آخرین گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره ذخایر اورانیوم ایران، همزمان با پایان اعتبار قطعنامه ۲۲۳۱ و فعال‌سازی اسنپ‌بک، فضای سیاسی و حقوقی تازه‌ای را رقم زده است. نشست شورای حکام در وین می‌تواند نقطه‌ای تعیین‌کننده باشد؛ یا مسیر همکاری فنی و کاهش تنش را باز کند، یا پرونده ایران را دوباره به شورای امنیت بکشاند.