پایگاه خبری سرمایه فردا

روسیه سرمایه‌گذاری زیادی برای آماده‌سازی زیرساخت‌های مسیر دریای شمالی که در امتداد سواحل شمالی آن قرار دارد، انجام داده ‌ اما با چالش یخ‌های متراکم به ویژه در فصل زمستان مواجه است. این یخ‌ها مانع حرکت کشتی‌ها می‌شوند و آن‌ها را در معرض احتمال برخورد با کوه‌های یخ قرار می‌دهند.

جنگ اوکراین در شرایطی به بن‌بست استراتژیک رسیده که پوتین وعده شکست کامل اوکراین را داده بود و حالا با هزینه بالای نظامی مواجه شده، تجربه جنگ آلمان و فرانسه راهبرد موفقیت را نشان داده است.

شانس تحقق آتش‌بس میان روسیه و اوکراین همچنان پایین ارزیابی می‌شود، اما نشانه‌های سیاسی و اقتصادی حاکی از آن است که این توافق می‌تواند در ماه‌های آینده شکل بگیرد. پیامدهای چنین رویدادی نه‌تنها معادلات ژئوپلیتیک را تغییر خواهد داد، بلکه برندگان و بازندگانی در عرصه اقتصاد جهانی برجای خواهد گذاشت.

در حالی که مذاکرات صلح اوکراین ادامه دارد، اتحادیه اروپا همچنان میان مصادره دارایی‌های روسیه، تأمین مالی جنگ و نگرانی از آینده امنیتی خود سرگردان است. اختلافات داخلی، هشدارهای مسکو، کمبود بودجه اوکراین و ادعاهای اطلاعاتی درباره احتمال گسترش جنگ، تصویری از بحرانی چندلایه را ترسیم می‌کند که نه پایان آن روشن است و نه راه‌حل آن در دسترس.

در حالی که اوکراین زیر شدیدترین فشار نظامی روسیه در شرق کشور قرار دارد، خبرهایی از تدوین طرح صلح ۲۸‌بندی میان آمریکا و روسیه منتشر شده است؛ طرحی که واگذاری بخشی از قلمرو اوکراین را مطالبه می‌کند و با مخالفت شدید کی‌یف روبه‌رو شده است. هم‌زمان، اروپا با توافق‌های تسلیحاتی تازه در کنار اوکراین ایستاده و چشم‌انداز آتش‌بس همچنان دور از دسترس به نظر می‌رسد.

در حالی‌که ایران پایان رسمی قطعنامه ۲۲۳۱ را اعلام کرده، غرب با روایت سیاسی از بازگشت تحریم‌ها سخن می‌گوید. آنچه در شورای امنیت جریان دارد، نه جدال حقوقی، بلکه امتداد رقابت قدرت میان شرق و غرب است.

در حالی‌که تحریم‌های غرب با هدف فلج‌سازی اقتصادهای مستقل طراحی شده‌اند، کشورهای متحد مقابل آمریکا با بازآرایی ساختارهای تولید، توسعه مسیرهای تجاری جایگزین، و بهره‌گیری از نهادهای چندجانبه مانند بریکس و شانگهای، نشان داده‌اند که مقاومت اقتصادی نه‌تنها ممکن است، بلکه می‌تواند به بستری برای بازتعریف جایگاه ژئوپلیتیکی کشورها در نظم جهانی تبدیل شود. این مسیر، از تاب‌آوری صنعتی تا دیپلماسی مالی، اکنون به الگویی برای عبور از فشارهای یک‌جانبه بدل شده است.

در سپتامبر ۲۰۲۵، روسیه با تشدید حملات هوایی به زیرساخت‌های انرژی و مناطق مسکونی اوکراین، استراتژی خود را از فشار محدود به تهدید گسترده تغییر داده است. این چرخش نظامی، همزمان با ورود پهپادها به حریم هوایی لهستان و استونی، نه‌تنها کی‌یف را تحت فشار قرار می‌دهد، بلکه ناتو را در برابر آزمونی ژئوپلیتیکی قرار داده که می‌تواند مرزهای درگیری را فراتر از اوکراین گسترش دهد.

ادعای ورود جنگنده‌های روسی به حریم هوایی استونی و لهستان، بار دیگر تنش میان مسکو و ناتو را به نقطه جوش رسانده است. در حالی که روسیه این اتهامات را رد کرده و پروازها را مطابق با مقررات بین‌المللی می‌داند، کشورهای عضو ناتو با فعال‌سازی ماده ۴ پیمان، خواستار رایزنی فوری شده‌اند. این رخداد نشان می‌دهد که جنگ اوکراین در حال عبور از مرزهای ملی و تبدیل شدن به بحرانی منطقه‌ای است—بحرانی که می‌تواند امنیت اروپا را درگیر کند.