به گزارش سرمایه فردا، در بررسی صنعت مخابرات و فناوری اطلاعات ایران در ۱۱ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۳، یک شرکت با رشد ۵۶۴ درصدی است که رکورد تمام صنایع بورسی را شکسته است. در کنار این غول، شرکتهایی مانند اوان با رشد ۴۳۶ درصدی و فنافزار با رشد ۱۲۴ درصدی، تصویری از یک صنعت در حال تحول دیجیتال را ترسیم میکنند. در این گزارش، تکتک این شرکتها را از نظر میزان درآمد و درصد تغییر واکاوی میکنیم و سود و زیان پنهان پشت هر نماد را نقد میکنیم.
شرکت مداران با درآمد ۷,۳۷۵ میلیارد تومانی و رشد باورنکردنی ۵۶۴ درصدی، نه تنها در این صنعت، بلکه در میان تمام شرکتهای بورسی ایران رکورددار مطلق رشد محسوب میشود. این یعنی درآمد این شرکت نسبت به سال قبل بیش از ۵.۶ برابر شده، رشدی که در تاریخ بورس ایران بیسابقه است. مداران که عمدتاً در زمینه تولید تجهیزات مخابراتی و شبکههای ارتباطی فعالیت میکند، توانسته با انعقاد قراردادهای کلان با اپراتورهای مخابراتی برای توسعه شبکههای فیبر نوری و 5G، جهش انفجاری را تجربه کند. نقد این عملکرد این است که آیا چنین رشدی پایدار خواهد بود یا فقط نتیجه یک دوره انباشت تقاضا از سالهای قبل است؟ کارشناسان معتقدند اگر پروژههای فیبر نوری به پایان برسد، مداران ممکن است با کاهش شدید درآمد مواجه شود. با این حال، فعلاً مداران ستاره بینظیر تاریخ بورس است و سهامدارانش سودهای افسانهای کسب کردهاند.
شرکت اوان با درآمد ۸۳ میلیارد تومانی و رشد ۴۳۶ درصدی، دومین نرخ رشد بالای فهرست را ثبت کرده و نشان داده که شرکتهای کوچک این صنعت میتوانند جهشهای چندبرابری را تجربه کنند. اوان که در حوزه نرمافزار و راهکارهای ابری فعالیت میکند، توانسته با ارائه خدمات به سازمانهای دولتی و بانکها، رشد چشمگیری داشته باشد. نقد این عملکرد این است که با وجود رشد ۴۳۶ درصدی، درآمد ۸۳ میلیارد تومانی اوان هنوز بسیار ناچیز است و این شرکت فاصله زیادی با غولهایی مانند همراه و اخابر دارد. سهامداران اوان باید توجه کنند که رشد انفجاری از پایه کوچک، شاید در سال آینده با سرعت کمتری ادامه پیدا کند.
فنافزار با درآمد ۵,۹۴۵ میلیارد تومانی و رشد ۱۲۴ درصدی، سومین نرخ رشد بالای فهرست را ثبت کرده و یکی از معدود شرکتهای این صنعت است که موفق شده درآمد خود را بیش از دو برابر کند. این شرکت که در زمینه تولید نرمافزارهای مالی و بانکی و همچنین ارائه خدمات پشتیبانی فعالیت میکند، توانسته از هجوم بانکها و مؤسسات مالی به سمت دیجیتالی شدن بهره ببرد. نقد این عملکرد این است که رشد ۱۲۴ درصدی فنافزار در حالی رخ داده که رقبایی مانند سیستم و توسن رشدهای پایینتری داشتهاند، بنابراین فنافزار توانسته سهم بازار بیشتری را تصاحب کند. سهامداران این شرکت میتوانند به ادامه روند صعودی در کوتاهمدت امیدوار باشند.
توسن با درآمد ۲,۸۵۳ میلیارد تومانی و رشد ۹۶ درصدی، چهارمین نرخ رشد بالای فهرست را ثبت کرده و نشان داده که صنعت نرمافزار و سختافزار بانکی در مسیر صعودی پرقدرتی حرکت میکند. توسن که عمدتاً در زمینه تولید تجهیزات خودپرداز، پایانههای فروش و نرمافزارهای بانکی فعالیت میکند، از افزایش تقاضا برای دیجیتالی شدن خدمات بانکی سود برده است. نقد این عملکرد این است که رشد ۹۶ درصدی توسن در حالی رخ داده که برخی رقبا رشدهای بالای ۱۰۰ درصد را ثبت کردهاند، بنابراین توسن پتانسیل رشد بیشتری داشته اما نتوانسته از آن بهره ببرد.
رافزا با درآمد ۸۵۹ میلیارد تومانی و رشد ۹۰ درصدی، پنجمین نرخ رشد بالای فهرست را ثبت کرده و نشان داده که شرکتهای متوسط این صنعت نیز میتوانند جهشهای قابل توجهی را تجربه کنند. رافزا که در زمینه تولید نرمافزارهای مدیریتی و سازمانی فعالیت میکند، از افزایش تقاضا برای هوشمندسازی صنایع سود برده است. نقد این عملکرد این است که با وجود رشد ۹۰ درصدی، درآمد ۸۵۹ میلیارد تومانی رافزا در مقایسه با غولهایی مانند همراه (۷۹ هزار میلیارد تومان) بسیار ناچیز است و این شرکت هنوز فاصله زیادی با صدرنشینان دارد.
—
اخابر (مخابرات ایران) با درآمد ۱۷,۳۸۹ میلیارد تومانی، دومین شرکت بزرگ این فهرست از نظر حجم درآمد است و با رشد ۵۱ درصدی، بهتر از میانگین صنعت (۴۲ درصد) عمل کرده است. این عملکرد نشان میدهد که مخابرات ایران توانسته با توسعه شبکه فیبر نوری و افزایش تعرفههای اینترنت ثابت، درآمد خود را به طور قابل توجهی افزایش دهد. نقد این عملکرد این است که با وجود رشد ۵۱ درصدی، اخابر هنوز نتوانسته به جایگاه واقعی خود به عنوان اپراتور تاریخی مخابرات دست پیدا کند و سهم بازار خود را تا حدی به اپراتورهای خصوصی واگذار کرده است.
سیستم با درآمد ۲,۶۸۲ میلیارد تومانی و رشد ۵۳ درصدی، عملکردی بهتر از میانگین صنعت داشته و نشان داده که شرکتهای فعال در حوزه نرمافزارهای سازمانی و بانکی همچنان از رونق مناسبی برخوردارند. نقد این عملکرد این است که با وجود رشد ۵۳ درصدی، سیستم نتوانسته به رکوردهای فنافزار (۱۲۴ درصد) یا توسن (۹۶ درصد) دست پیدا کند و این نشان میدهد که مدیریت محافظهکارانهای دارد.
—
سپیدار با درآمد ۱,۱۴۲ میلیارد تومانی و رشد ۵۳ درصدی، عملکردی مشابه سیستم داشته و نشان داده که در زمینه تولید تجهیزات مخابراتی و شبکه، توانسته از توسعه شبکههای فیبر نوری و افزایش تقاضا برای تجهیزات پهنای باند سود ببرد. نقد این عملکرد این است که رشد ۵۳ درصدی سپیدار در حالی رخ داده که مداران (رقبای مستقیم) رشد ۵۶۴ درصدی داشته است، یعنی سپیدار نتوانسته از موج عظیم سرمایهگذاری در فیبر نوری به اندازه مداران بهره ببرد.
همراه اول با درآمد ۷۹,۷۸۱ میلیارد تومانی، بزرگترین شرکت این فهرست از نظر حجم درآمد و یکی از غولهای بیرقابت بورس ایران است، اما رشد ۳۱ درصدی آن در حالی که میانگین صنعت ۴۲ درصد است، یک ناامیدی بزرگ محسوب میشود. همراه اول که بیش از نیمی از درآمد کل صنعت مخابرات-IT را به خود اختصاص داده، نتوانسته همگام با صنعت رشد کند و از میانگین عقب مانده است. نقد جدی به مدیریت همراه اول وارد است؛ چرا که با وجود انحصار نسبی در بازار تلفن همراه، نتوانسته از افزایش تعرفهها و رشد مصرف دیتا بهره کافی ببرد. سهامداران همراه اول باید نگران باشند که اگر این روند ادامه پیدا کند، احتمالاً این سهم در مقایسه با سایر شرکتهای فناوری بازدهی کمتری خواهد داشت.
تپسی با درآمد ۲,۹۳۷ میلیارد تومانی و رشد ۴۶ درصدی، عملکردی بهتر از میانگین صنعت داشته و نشان داده که بازار حملونقل اینترنتی علیرغم ورود رقبای قدرتمند، همچنان در مسیر رشد است. نقد این عملکرد این است که رشد ۴۶ درصدی تپسی در شرایطی رخ داده که رقیب اصلی آن (اسنپ) در بورس نیست و نمیتوان مقایسه دقیقی انجام داد، اما شواهد نشان میدهد که تپسی سهم بازار خود را حفظ کرده اما نتوانسته جهش بزرگی را تجربه کند. سهامداران تپسی باید نگران افزایش رقابت و احتمال کاهش حاشیه سود باشند.
اسیاتک با درآمد ۳,۴۸۶ میلیارد تومانی و رشد ۲۹ درصدی، پایینتر از میانگین صنعت (۴۲ درصد) عمل کرده است. این عملکرد ضعیفتر از حد انتظار نشان میدهد که اسیاتک (اپراتور تلفن همراه) نتوانسته از رشد تعرفهها و افزایش مصرف دیتا به اندازه رقبا بهره ببرد. نقد این عملکرد این است که همراه با رشد ۳۱ درصدی و اسیاتک با رشد ۲۹ درصدی، هر دو اپراتور اصلی تلفن همراه رشد ضعیفی داشتهاند و این زنگ خطری برای صنعت مخابرات کشور است.
رانفور با درآمد ۷,۳۶۳ میلیارد تومانی و رشد تنها ۲۱ درصدی، یکی از ضعیفترین عملکردها را در میان شرکتهای این فهرست ثبت کرده است. در حالی که میانگین صنعت ۴۲ درصد رشد کرده، رانفور نتوانسته حتی به نیمی از این نرخ هم دست پیدا کند. نقد جدی به مدیریت رانفور وارد است؛ چرا که با وجود فعالیت در حوزه تجهیزات شبکه و فیبر نوری (که یکی از داغترین بازارهای سال جاری بوده)، نتوانسته از این فرصت استفاده کند. سهامداران رانفور باید به این نکته توجه کنند که این سهم در مقایسه با سایر شرکتهای همگن، پتانسیل رشد بسیار کمتری دارد.
اپرداز با درآمد ۱,۳۲۵ میلیارد تومانی و رشد ۳۷ درصدی، کمی پایینتر از میانگین صنعت عمل کرده و عملکردی قابل قبول اما نه درخشان داشته است. اپرداز که در زمینه پرداخت الکترونیک و خدمات کارت اعتباری فعالیت میکند، نتوانسته از رشد تراکنشهای الکترونیک به اندازه شرکتهای مشابه بهره ببرد.
افرا با درآمد ۵۴۰ میلیارد تومانی و رشد ۳۶ درصدی، کمی پایینتر از میانگین صنعت عمل کرده است. افرا که در زمینه تولید نرمافزار و ارائه خدمات فناوری اطلاعات فعالیت میکند، نتوانسته از موج دیجیتالی شدن به اندازه رقبای بزرگتر بهره ببرد.
مرقام با درآمد ۳۹۱ میلیارد تومانی و رشد ۲۹ درصدی، پایینتر از میانگین صنعت عمل کرده و عملکردی ضعیفتر از حد انتظار داشته است. مرقام که در زمینه تولید تجهیزات مخابراتی و الکترونیکی فعالیت میکند، نتوانسته از موج عظیم سرمایهگذاری در فیبر نوری به اندازه مداران بهره ببرد.
مفاخر با درآمد ۳۷۹ میلیارد تومانی و رشد ۲۷ درصدی، پایینتر از میانگین صنعت عمل کرده و یکی از ضعیفترین عملکردها را ثبت کرده است. مفاخر که در زمینه تولید تجهیزات مخابراتی و فیبر نوری فعالیت میکند، نتوانسته از موج عظیم سرمایهگذاری در فیبر نوری به اندازه مداران بهره ببرد و این یک شکست بزرگ برای مدیریت این شرکت محسوب میشود.
آواک با درآمد ۱۶۲ میلیارد تومانی و رشد ۲۸ درصدی، پایینتر از میانگین صنعت عمل کرده و یکی از ضعیفترین عملکردها را ثبت کرده است. با توجه به حجم بسیار کوچک این شرکت، انتظار میرفت رشد بسیار بالاتری را تجربه کند، اما نتوانسته از تمام پتانسیل خود استفاده کند.
های وب با درآمد ۹۹۶ میلیارد تومانی و افت ۳۶ درصدی، تنها شرکت این فهرست است که با رشد منفی مواجه شده و در حالی که میانگین صنعت ۴۲ درصد رشد کرده، های وب بیش از یکسوم از درآمد خود را از دست داده است. این سقوط آزاد چه معنایی دارد؟ های وب که در زمینه ارائه خدمات میزبانی وب و زیرساخت ابری فعالیت میکند، نتوانسته خود را با شرایط جدید بازار و ورود رقبای قدرتمند تطبیق دهد. سهامداران های وب باید بدانند که با این روند، احتمال توقف فعالیت و حتی خروج از بورس این شرکت بسیار بالاست. این سهم حتی برای ریسکپذیرترین سرمایهگذاران هم جذابیتی ندارد و بهتر است هرچه سریعتر نسبت به خروج از آن اقدام کنند.
مجموع درآمد ۱۸ شرکت بزرگ مخابرات و فناوری اطلاعات در ۱۱ ماهه ۱۴۰۳ به ۱۳۵,۶۸۸ میلیارد تومان رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۴۲ درصد رشد داشته است. این یک رشد بسیار خوب و فراتر از بسیاری از صنایع دیگر محسوب میشود و نشاندهنده شتاب گرفتن تحول دیجیتال در کشور است.
اول، قطب برنده افسانهای: مداران. با رشد ۵۶۴ درصدی، نه تنها در این صنعت، بلکه در تاریخ بورس ایران رکورددار مطلق است. این شرکت توانسته از موج عظیم سرمایهگذاری در فیبر نوری بهرهبرداری بینظیری کند. سهامداران مداران در زمره خوششانسترین سرمایهگذاران تاریخ بورس ایران قرار گرفتهاند.
دوم، قطب برنده انفجاری: اوان، فن افزار، توسن، رافزا. این چهار شرکت با رشدهای ۴۳۶، ۱۲۴، ۹۶ و ۹۰ درصدی، همگی عملکردی بسیار بهتر از میانگین صنعت داشتهاند. اوان با جهش ۴۳۶ درصدی از پایه بسیار کوچک، فنافزار با عبور از مرز ۱۰۰ درصد، و توسن و رافزا با رشدهای نزدیک به ۱۰۰ درصد، ستارههای این فصل هستند.
سوم، قطب برنده پایدار: اخابر، سیستم، سپیدار، تپسی. این چهار شرکت با رشدهای ۵۱، ۵۳، ۵۳ و ۴۶ درصدی، عملکردی بهتر از میانگین صنعت داشتهاند. اخابر به عنوان غول مخابرات ثابت، تپسی به عنوان نماینده اقتصاد دیجیتال، و سیستم و سپیدار به عنوان شرکتهای فعال در نرمافزار و تجهیزات، همگی گزینههای جذابی برای سرمایهگذاری هستند.
چهارم، قطب متوسط: اپرداز، افرا. این دو شرکت با رشدهای ۳۷ و ۳۶ درصدی، عملکردی نزدیک به میانگین صنعت داشتهاند. گزینههای نسبتاً امن اما کمبازدهتر.
پنجم، قطب بازنده: رانفور، اسیاتک، همراه اول، مرقام، مفاخر، آواک. این شش شرکت با رشدهای ۲۱، ۲۹، ۳۱، ۲۹، ۲۷ و ۲۸ درصدی، عملکردی ضعیفتر از میانگین صنعت داشتهاند. همراه اول به عنوان غول بیرقابت صنعت تلفن همراه، با رشد ۳۱ درصدی بزرگترین ناامیدی این فصل بوده است. سهامداران همراه اول باید انتظار بازدهی پایینتر از میانگین صنعت را داشته باشند.
ششم، قطب فاجعه: های وب. با افت ۳۶ درصدی، تنها بازنده مطلق این صنعت در حال رونق است. این شرکت در آستانه حذف از بازار رقابت قرار دارد و سهامداران آن باید هرچه سریعتر نسبت به خروج از این سهم پرریسک اقدام کنند.
هفتم، هشدار درباره آینده. با توجه به تکمیل تدریجی پروژههای فیبر نوری در سالهای آینده، شرکتهایی مانند مداران که رشد انفجاری خود را مدیون این پروژهها هستند، ممکن است با کاهش شدید درآمد مواجه شوند. همچنین با افزایش رقابت در صنعت اپراتوری تلفن همراه، همراه اول و اسیاتک باید برای حفظ سهم بازار خود تلاش بیشتری کنند. از سوی دیگر، صنعت نرمافزار و پرداخت الکترونیک با توجه به حرکت کشور به سوی اقتصاد دیجیتال، همچنان پتانسیل رشد بالایی دارد.
در نهایت، صنعت مخابرات و فناوری اطلاعات ایران با این رشد ۴۲ درصدی، یکی از درخشانترین صنایع بورسی در ۱۱ ماهه ۱۴۰۳ بوده است. مداران با رکورد تاریخی خود، اوان و فنافزار با جهشهای چندبرابری، و اخابر با رشد قابل قبول، تصویری امیدوارکننده از آینده دیجیتال ایران ترسیم میکنند. اما در سایه این درخشش، همراه اول با رشد ضعیف خود ناامید کرده و های وب با سقوط آزاد خود، هشداری است برای شرکتهایی که نتوانند خود را با تحولات سریع این صنعت تطبیق دهند. سهامداران هوشمند کسانی هستند که سبد خود را به سمت برندگان واقعی این تحول دیجیتال، یعنی مداران، فنافزار، توسن، رافزا و اخابر سنگین میکنند و از سهمهای بازنده مانند های وب و تا حدی همراه اول فاصله میگیرند.
شیرینی و شکلات ایران در ۱۱ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۳، یک فصل استثنایی را…
کارخانههای مواد غذایی در ۱۱ ماهه ۱۴۰۴، رکورد تازهای زدهاند. بررسی عملکرد ۱۶ شرکت بزرگ…
کارخانههای لبنی ایران در ۱۱ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۴، رکوردی تازه در فروش ثبت…
یازده ماهه ۱۴۰۳ برای صنعت پرداخت الکترونیک و صنعت شوینده، دو روایت کاملاً متفاوت رقم…
صنعت حملونقل ایران در ۱۱ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۴، عملکردی قابل قبول اما نه…
صنعت نیروگاهی ایران در ۱۱ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۳، عملکردی قابل قبول و فراتر…