استراتژی کال اسپرد صعودی؛ چگونه از رشد محدود بازار سود ببریم؟

به گزارش سرمایه فردا، در بازارهای صعودی، سرمایه‌گذاران همواره به دنبال راه‌هایی برای بهره‌مندی از رشد قیمت‌ها با کمترین ریسک ممکن هستند. استراتژی «کال اسپرد صعودی» یکی از ابزارهای مشتقه است که به سرمایه‌گذار اجازه می‌دهد تا با هزینه کمتر و ریسک محدود، از افزایش قیمت دارایی پایه سود ببرد. این استراتژی با خرید یک اختیار خرید با قیمت اعمال پایین‌تر و فروش همزمان یک اختیار خرید با قیمت اعمال بالاتر (با همان سررسید و دارایی پایه) اجرا می‌شود. در این گزارش، نحوه اجرا، مزایا و معایب این استراتژی را بررسی می‌کنیم و یک مثال عملی از بازار اختیار معامله صندوق اهرم را مرور می‌نماییم.

کال اسپرد صعودی چیست و چگونه کار می‌کند؟

استراتژی کال اسپرد صعودی (Bull Call Spread) یکی از استراتژی‌های اختلاف قیمتی (Price Spread) در بازار اختیار معامله است. در این استراتژی، سرمایه‌گذار به طور همزمان دو قرارداد اختیار خرید (Call) با «قیمت اعمال» متفاوت، اما با «دارایی پایه» و «تاریخ سررسید» یکسان، خرید و فروش می‌کند. این استراتژی زمانی به کار می‌رود که سرمایه‌گذار انتظار دارد قیمت دارایی پایه در آینده «افزایش یابد»، اما می‌خواهد ریسک و هزینه خود را نسبت به خرید مستقیم اختیار خرید محدود کند.

سازوکار اجرایی آن به این صورت است که شما یک اختیار خرید با قیمت اعمال پایین‌تر (معمولاً نزدیک به قیمت فعلی دارایی پایه) خریداری می‌کنید. در عین حال، یک اختیار خرید دیگر با قیمت اعمال بالاتر (که معمولاً از قیمت فعلی فاصله دارد) را می‌فروشید. این ترکیب، هزینه خالص شما را کاهش می‌دهد (چون حق بیمه دریافتی از فروش اختیار با اعمال بالاتر، بخشی از حق بیمه پرداختی برای خرید اختیار با اعمال پایین‌تر را پوشش می‌دهد). در مقابل، سود شما نیز محدود می‌شود (چون اگر قیمت دارایی پایه از قیمت اعمال قرارداد فروخته شده عبور کند، سود شما افزایش نمی‌یابد و در سطح مشخصی متوقف می‌شود).

انتخاب قیمت اعمال؛ کلید موفقیت در این استراتژی

انتخاب قیمت اعمال قراردادها در این استراتژی، نقش تعیین‌کننده‌ای در بازدهی نهایی دارد. بر اساس تحلیل سرمایه‌گذار از روند بازار، دو حالت اصلی وجود دارد:

۱. انتظار رشد قوی و چشمگیر: اگر سرمایه‌گذار معتقد است که قیمت دارایی پایه «به شدت و با شتاب بالا» افزایش خواهد یافت، می‌تواند با خرید «قرارداد بی‌تفاوت (ATM)» (قیمت اعمال نزدیک به قیمت فعلی) و فروش «قرارداد در زیان (OTM)» (قیمت اعمال بالاتر از قیمت فعلی)، این استراتژی را اجرا کند. در این حالت، هزینه اولیه بالاتر است، اما پتانسیل سود نیز بیشتر خواهد بود (چون خرید ATM به سرمایه‌گذار امکان بهره‌مندی از رشد اولیه قیمت را می‌دهد).

۲. انتظار رشد محدود و ملایم: اگر سرمایه‌گذار انتظار دارد بازار «رشد محدودی» (مثلاً ۱۰ تا ۲۰ درصد) داشته باشد، می‌تواند با خرید «قرارداد در سود (ITM)» (قیمت اعمال پایین‌تر از قیمت فعلی) و فروش «قرارداد بی‌تفاوت (ATM)» (قیمت اعمال نزدیک به قیمت فعلی) این استراتژی را اجرا کند. در این حالت، هزینه اولیه بالاتر است (زیرا خرید ITM هزینه بیشتری دارد)، اما از آنجایی که رشد محدود پیش‌بینی شده، سرمایه‌گذار احتمالاً به حداکثر سود نزدیک‌تر می‌شود.

سود و زیان در سررسید؛ نقاط کلیدی

نتیجه نهایی این استراتژی در تاریخ سررسید، به قیمت دارایی پایه بستگی دارد:

حداکثر سود: زمانی رخ می‌دهد که قیمت دارایی پایه در سررسید «برابر یا بالاتر از قیمت اعمال قرارداد فروخته شده» باشد. در این حالت، هر دو قرارداد در سود هستند و حداکثر سود قابل تحقق، برابر با «تفاوت قیمت اعمال دو قرارداد» منهای «هزینه خالص پرداختی» است.

حداکثر زیان: اگر قیمت دارایی پایه در سررسید «کمتر از قیمت اعمال قرارداد خریداری شده» باشد، هر دو قرارداد بی‌ارزش شده و زیان سرمایه‌گذار محدود به «حق بیمه خالص پرداختی» (تفاوت حق بیمه خریداری شده و فروخته شده) خواهد بود.

نقطه سربه‌سر: قیمتی که در آن، سود و زیان برابر می‌شود. این نقطه معمولاً برابر با «قیمت اعمال قرارداد خریداری شده + حق بیمه خالص پرداختی» است.

مثال عملی؛ استراتژی کال اسپرد صعودی روی صندوق اهرم

با توجه به روند کاملاً صعودی بازار اخیر، استراتژی کال اسپرد صعودی روی صندوق اهرم قابل اجرا است. در این مثال:

سناریو: با خرید قرارداد اختیار خرید با نماد «ضهرم ۴۰۳۲» (که یک قرارداد بی‌تفاوت (ATM) با قیمت اعمال نزدیک به قیمت فعلی صندوق اهرم است) و فروش قرارداد اختیار خرید با نماد «ضهرم ۴۰۳۳» (که یک قرارداد در زیان (OTM) با قیمت اعمال بالاتر است) این استراتژی اجرا می‌شود. هر دو قرارداد تاریخ سررسید یکسانی دارند و در یک روز معاملاتی معامله می‌شوند. هدف این است که از رشد محدود اما قابل قبول صندوق اهرم در بازه زمانی تا سررسید، سود کسب کنیم.

اعداد و ارقام: با فرض اجرای ۱,۰۰۰ واحد از این استراتژی، سرمایه درگیر (هزینه خالص پرداختی) برابر با ۱۸۳ میلیون تومان خواهد بود. در صورتی که صندوق اهرم در تاریخ سررسید (روز سررسید) بالای ۵,۰۰۰ واحد (یعنی بالاتر از قیمت اعمال قرارداد فروخته شده) بسته شود، این استراتژی به حداکثر سود خود می‌رسد. در این حالت، بازدهی ۱۱۸ درصدی نصیب سرمایه‌گذار می‌شود و سود خالص آن حدود ۲۱۷ میلیون تومان خواهد بود.

نکته کلیدی این است که اگر صندوق اهرم در سررسید زیر قیمت اعمال قرارداد خریداری شده بسته شود، زیان سرمایه‌گذار به ۱۸۳ میلیون تومان (سرمایه درگیر) محدود می‌شود. در غیر این صورت، با هر افزایش قیمت، سود افزایش می‌یابد تا به سقف مشخص (حداکثر سود) برسد. این استراتژی به سرمایه‌گذاران اجازه می‌دهد با «هزینه کمتر» و «ریسک محدود» از «روند صعودی بازار» بهره ببرند و در عین حال، نگران ریسک‌های نزولی شدید نباشند. با توجه به جو مثبت فعلی بازار و انتظارات صعودی، این استراتژی می‌تواند گزینه مناسبی برای معامله‌گران با دید صعودی باشد. با این حال، توجه به هزینه‌های معاملاتی، نقدشوندگی قراردادها و انتخاب دقیق قیمت اعمال، از عوامل کلیدی موفقیت در این استراتژی است. معامله‌گران حرفه‌ای معمولاً قبل از اجرا، سناریوهای مختلف قیمتی را شبیه‌سازی می‌کنند و بهترین ترکیب را با توجه به تحلیل خود انتخاب می‌کنند.