تحلیل استراتژی‌ جهانی آمریکا ؛ از تقابل با چین تا جنگ با ایران

تحلیل فشار حداکثری: آیا موفق خواهد بود؟

کاخ سفید تحت سیاست فشار حداکثری ترامپ در تلاش است صادرات نفت خام ایران را به ۱۰ درصد میزان فعلی کاهش دهد. این تصمیم، هرچند اثرات اقتصادی بر ایران خواهد داشت، اما به‌تنهایی برای وادار کردن جمهوری اسلامی به تسلیم کافی نیست. ایران با دسترسی به خریداران منطقه‌ای و اتخاذ استراتژی‌های جایگزین مانند صادرات کالاهای دیگر، همچنان می‌تواند به‌نوعی اقتصاد خود را مدیریت کند.

مهار اژدهای چین: چالش‌های آمریکا

دکترین فشار حداکثری تنها به ایران محدود نمی‌شود؛ هدف بزرگ‌تر آمریکا، مهار قدرت اقتصادی چین است. اما چالش اینجاست:

1. اقتصاد قدرتمند چین: با GDP معادل ۲۸ تریلیون دلار و شبکه گسترده تجارت بین‌المللی، چین به‌عنوان شریک تجاری اول بیش از ۱۰۰ کشور جهان شناخته می‌شود.
2. حمایت استراتژیک روسیه: منابع پایان‌ناپذیر و حمایت نظامی روسیه همچنان پکن را در برابر فشارهای غرب مقاوم نگاه می‌دارد.

ترامپ با استفاده از نسخه‌ای از دکترین نیکسون-کسینجر، تلاش دارد روسیه را از چین جدا کند و این دو قدرت را در تقابل با یکدیگر قرار دهد. بازگرداندن روسیه به دامان غرب، هرچند هزینه‌بر است، اما به باور آمریکا می‌تواند موقعیت جهانی چین را به‌طور قابل‌توجهی تضعیف کند.

درس‌های تاریخی: تسلیم ژاپن و شکست آلمان

تاریخ نشان داده که حتی قدرتمندترین دولت‌ها در شرایط فشار حداکثری و شکست استراتژیک تسلیم شده‌اند. ژاپن پس از بمباران‌های اتمی و آلمان نازی پس از فشار متفقین، هر دو به تسلیم بدون قیدوشرط تن دادند. فرماندهان پیروز مانند ژنرال مک‌آرتور، نه‌تنها به تسلیم نظامی بسنده نکردند بلکه تغییرات اساسی در ساختار اجتماعی و سیاسی را نیز اعمال کردند.

درک تفاوت وضعیت و موقعیت در روابط بین‌الملل

یکی از کلیدهای تحلیل روابط بین‌المللی، درک تفاوت میان وضعیت و موقعیت است:

• وضعیت به شرایط فعلی و داخلی کشورها اشاره دارد که می‌تواند موقتی باشد؛ مانند تنش‌های دوره ترامپ.
• موقعیت به جایگاه بلندمدت و استراتژیک کشورها در نظام جهانی مرتبط است؛ مانند روابط بلندمدت ایران و آمریکا.

این تفاوت نشان می‌دهد که روابط میان جمهوری اسلامی و آمریکا، صرف‌نظر از رهبران حاضر، نیازمند تنظیمی مبتنی بر واقعیت‌های موقعیتی است، نه فقط پاسخ به شرایط وضعیت.

تصمیمات آخرین لحظات: عبرت از هیتلر

آدولف هیتلر، با تمام توهماتش درباره پیروزی نهایی، در آخرین لحظات زندگی دست به تصمیماتی شگفت و مخرب زد:

1. نابودی زیرساخت‌ها و میراث فرهنگی آلمان به‌عنوان نشانه پایان ملت آلمان.
2. دستگیری و خلع فرماندهان وفادارش مانند گورینگ و هیملر، به اتهام خیانت.
3. در نهایت خودکشی، که نمادی از شکست کامل رهبری و ایدئولوژی وی بود.

این درس تاریخی نشان می‌دهد که رهبری در شرایط بحران، زمانی موفق خواهد بود که واقعیت‌های استراتژیک را بپذیرد و تصمیماتی سازنده اتخاذ کند