بورس در پساجنگ؛ کدام سهام سریع‌تر رشد می‌کند ؟

آزاد کلهر: با فروکش کردن نسبی التهابات جنگ رمضان و بازگشایی تدریجی بازار سرمایه، اکنون زمان آن رسیده که نگاه سرمایه‌گذاران از «حفظ سرمایه» به «شناسایی فرصت‌های رشد» تغییر کند. اما همه صنایع و شرکت‌ها در شرایط پساجنگ یکسان نیستند. برخی صنایع به دلیل ماهیت فعالیت، وابستگی کمتر به واردات، تقاضای پایدار، یا سود بردن از تورم و افزایش نرخ ارز، شرایط بسیار بهتری نسبت به سایرین دارند. در این گزارش، به دسته‌بندی صنایع و شرکت‌های بورسی بر اساس «پایداری تولید و درآمد» در شرایط پساجنگ پرداخته و چشمانداز هر گروه را تحلیل می‌کنیم.

بهترین گزینه‌ها برای سرمایه‌گذاری

داروسازی: صنعت دارو بدون شک یکی از برندگان اصلی اقتصاد پساجنگ است. دلایل متعددی برای این برتری وجود دارد. نخست، تقاضای غیرقابل انعطاف (غیرکشسان) برای دارو. مردم حتی در سخت‌ترین شرایط اقتصادی نیز داروی خود را تهیه می‌کنند. دوم، توانایی شرکت‌های دارویی در اخذ مجوز افزایش نرخ از سازمان غذا و دارو (بیشتر شرکت‌های دارویی افزایش نرخ ۳۰ تا ۷۰ درصدی داشتند). سوم، وابستگی کمتر به ارز (بسیاری از مواد اولیه دارو در داخل تولید می‌شود یا با ارز نیمایی تأمین می‌گردد). شرکت‌های برتر این گروه عبارتند از: دزاگرس، دلقما، دارو، دبالک، دشیمی، دالبر، دفارا، دلر، ددانا، دجابر، دقاضی، و کاسپین (کاسپین با سود خیره‌کننده ۲,۷۴۷ ریالی، یکی از بهترین گزینه‌هاست).

غذایی: صنعت غذا نیز از تقاضای نسبتاً پایدار و توانایی افزایش قیمت (به دلیل تورم) سود می‌برد. هرچند برخی شرکت‌های غذایی با مشکل تأمین مواد اولیه (مانند روغن و شکر) مواجه هستند، اما حاشیه سود آنها به دلیل افزایش نرخ فروش، بهبود یافته است. شرکت‌های برتر این گروه عبارتند از: سپید، سیمرغ، غزر، غدیس، عالیس، غبهنوش، غشان، غشاذر، غشصفا، غگلستا، غکوروش، غدانه، غپونه، غبشهر، غمینو، غپینو، غویتا، غسالم، غصینو، خودکفا، غاذر، نان، آردینه، و غمایه. شرکت غمهرا (مهرام) با سود ۱,۸۰۵ ریالی و رشد ۳ برابری سود نسبت به سال قبل، یک گزینه جذاب است.

زراعت (کشاورزی): اگرچه شرکت‌های زراعتی با مشکل «افزایش قیمت خوراک دام و طیور» و نهاده‌های وارداتی مواجه هستند، اما به دلیل «افزایش حاشیه سود» (تفاوت بین قیمت فروش محصول و قیمت تمام شده) به شدت سودآور شده‌اند. افزایش قیمت جهانی غلات (ذرت، سویا، جو) و افزایش نرخ ارز، به نفع تولیدکنندگان داخلی محصولات کشاورزی تمام شده است. شرکت‌های برتر این گروه عبارتند از: زبینا، زشگزا، زگلدشت، زمگسا، زکشت، زفجر، و زفارس. این گروه از پتانسیل بالایی برای رشد در ماه‌های آینده برخوردارند.

سیمان: با آغاز عملیات بازسازی مناطق آسیب‌دیده در جنگ (تأسیسات نفتی، پتروشیمی، فولاد، پالایشگاه و منازل مسکونی)، تقاضا برای سیمان به شدت افزایش خواهد یافت. از سوی دیگر، افزایش هزینه‌های تولید (نرخ انرژی و دستمزد) و محدودیت‌های حمل و نقل، قیمت سیمان را به سطوح بی‌سابقه‌ای رسانده است. شرکت‌های برتر این گروه عبارتند از: سشرق، سباقر، سقاین، سصوفی، ساروم، سرود، سجام، سبجنو، و سهگمت. شرکت ساروم (سیمان ارومیه) با سود ۲۹,۵۹۴ ریالی و شرکت سقاین (سیمان قاین) با سود ۲,۹۳۰ ریالی، از جمله گزینه‌های خوب این گروه هستند.

گزینه‌های خوب با احتیاط نسبی

اوره‌سازان: شرکت‌های تولیدکننده اوره و کود شیمیایی، در شرایط پساجنگ با دو رویداد مهم مواجه هستند. اول، افزایش قیمت جهانی اوره (به دلیل بسته بودن تنگه هرمز و کاهش عرضه). دوم، قطع صادرات از طریق دریا که فعلاً صادرات آنها را مختل کرده است. شرکت‌های برتر این گروه (خراسان و کرماشا) با سودهای خیره‌کننده (خراسان سود ۵,۳۷۸ ریالی و کرماشا سود ۶,۲۱۰ ریالی) پتانسیل بالایی دارند، اما تا زمانی که تنگه هرمز باز نشود، صادرات آنها دچار مشکل است. توصیه می‌شود فقط پس از اطمینان از بازگشایی مسیرهای صادراتی، وارد این گروه شوید.

بانک و تأمین سرمایه: بانک‌ها و شرکت‌های تأمین سرمایه از افزایش نرخ تسعیر ارز (افزایش ارزش دارایی‌های ارزی)، افزایش نرخ سود تسهیلات، و افزایش حجم تراکنش‌های بانکی سود برده‌اند. شرکت‌های برتر این گروه عبارتند از: ونوین (با تراز عملیاتی ۴,۹۴۵ میلیارد تومان در فروردین ۱۴۰۵)، تکیمیا، لوتوس، و تنوین.

فلزات اساسی و رنگی: گروه فلزات اساسی (فولاد، مس، آلومینیوم) به دلیل قطعی برق و گاز و کاهش تولید در زمستان، و همچنین اختلال در صادرات (به دلیل بسته بودن تنگه هرمز)، با مشکلات جدی مواجه بوده‌اند. با این حال، افزایش قیمت جهانی فلزات (به دلیل کمبود عرضه) و افزایش نرخ ارز، به نفع آنها تمام شده است. به محض رفع محدودیت‌های انرژی و بازگشایی مسیرهای صادراتی، این گروه می‌تواند رشد explosive داشته باشد. شرکت‌های برتر این گروه عبارتند از: فرآور، فگستر، فسوژ، کاما، کدما، آلومینا، فایرا، فباهنر، فملی، کاوه، ارفع، هرمز، فسازان، فرود، فخاس، فسبزوار، فنورد، و فوکا. شرکت ارفع با سود ۱,۵۱۹ ریالی و شرکت کاوه با رشد خوب سود، از جمله گزینه‌های مناسب هستند.

قندی و شکر: شرکت‌های قندی نیز از افزایش قیمت شکر در بازارهای جهانی و داخلی سود برده‌اند. شرکت‌های برتر این گروه عبارتند از: قچار، قلرست، قصفها، و قزوین.

لحاظ با احتیاط (ریسک بالا)

خودروسازی: با وجود شفاف‌سازی سایپا در مورد علل کاهش تولید و وعده افزایش تولید در سال ۱۴۰۵، این گروه همچنان با ریسک‌های بالایی مواجه است. اختلال در زنجیره تأمین قطعات (به دلیل تحریم‌ها و محاصره دریایی)، کمبود نقدینگی قطعه‌سازان، و قیمت‌گذاری دستوری، از مهم‌ترین چالش‌های این گروه است. به نظر می‌رسد «اولویت دولت برای حمایت از صنعت خودرو» در شرایط جنگی، بسیار پایین است. توصیه می‌شود از سرمایه‌گذاری در این گروه (به جز سهام ایران خودرو و سایپا که ممکن است حمایت شوند) خودداری کنید.

لاستیک: شرکت‌های لاستیک‌سازی نیز با دو مشکل اساسی روبرو هستند: اول، وابستگی به مواد اولیه وارداتی (لاستیک خام، کربن بلک و…) که به دلیل تحریم‌ها و محاصره دریایی، تأمین آنها دشوار و گران شده است. دوم، کاهش تولید به دلیل قطعی برق و گاز. بنابراین، با وجود افزایش قیمت محصولات، حاشیه سود آنها تحت فشار است. ورود به این گروه را با احتیاط فراوان انجام دهید.

پالایشی: اکثر شرکت‌های پالایشی (به جز شاوان که مشکل داشت) از افزایش قیمت نفت و فرآورده‌های نفتی سود برده‌اند. اما ریسک اصلی آنها «نرخ کرک اسپرد» (تفاوت قیمت نفت خام و فرآورده) و همچنین ریسک جنگ (احتمال حمله به تأسیسات پالایشگاهی) است. توصیه می‌شود در این گروه محتاط باشید و فقط به صورت محدود سرمایه‌گذاری کنید.

سایر گروه‌ها: گروه‌هایی مانند «تجهیزات برقی» (بترانس، وارس)، «پخش دارو و مواد غذایی» (قاسم، پخش، هجرت)، «حمل و نقل» (حخزر، حسیر)، «لوازم خانگی» (لخزر، انتخاب)، «دوده صنعتی» (در صورت داشتن صادرات)، «روانکارها» (شسپا بد نیست)، «چاپ و بسته‌بندی» (چخزر، چاپ)، «ساختمانی» (ثبهساز، ثامید)، «شوینده و شیمیایی» (ساینا، شپاکسا، قرن، کیمیاتک)، «شیشه» (کرازی، کگاز، کهمدا)، و «رایانه» (فن‌افزا، توسن، رافزا، همراه) نیز می‌توانند گزینه‌های مناسبی برای تنوع‌بخشی به سبد سهام باشند، اما سودآوری آنها به شدت به شرایط اقتصادی و تحریم وابسته است.

در شرایط پساجنگ، گروه‌های داروسازی، غذایی، زراعت و سیمان به دلیل تقاضای پایدار، توانایی افزایش قیمت و استقلال نسبی از تحریم، بهترین گزینه‌ها برای سرمایه‌گذاری هستند. گروه‌های اوره‌ساز و فلزات اساسی پتانسیل بالایی دارند، اما باید منتظر بازگشایی مسیرهای صادراتی ماند. از خودروسازی، لاستیک و پالایشی با احتیاط عبور کنید. همیشه به یاد داشته باشید که «تنوع‌بخشی» و «مدیریت ریسک» کلید موفقیت در بازار سرمایه است. موفق باشید.