زهرا مهدور: صنعت بانکداری که قلب تپنده اقتصاد ایران محسوب میشود، در ۹ ماهه امسال عملکردی خیرهکننده و فراتر از انتظار داشته است. مجموع درآمد این صنعت با رشد ۴۳ درصدی به ۹۲۶ هزار و ۷۷۹ میلیارد تومان رسیده است. این ارقام نجومی نشان میدهد که گردش پول در اقتصاد ایران با سرعت قابل توجهی در حال افزایش است و بانکها توانستهاند از این جریان سهم بزرگی برای خود بردارند.
وبملت با درآمد ۲۳۵ هزار و ۹۲۷ میلیارد تومانی و رشد ۵۶ درصدی، بیتردید سلطان بلامنازع این صنعت است. این بانک با اختلافی فاحش، بیش از ۲۵ درصد از کل درآمد صنعت را به خود اختصاص داده است. رشد ۵۶ درصدی وبملت در حالی ثبت شده که این بانک بر روی یک پایه درآمدی عظیم حرکت میکند و این دستاورد را دوچندان میکند. وبملت نشان داده که نه تنها بزرگترین، بلکه یکی از چابکترین بانکهای صنعت نیز هست. سهامداران این بانک دلیلی برای فروش ندارند، اما باید مراقب باشند که آیا این رشد با افزایش مطالبات معوق یا کاهش کیفیت داراییها همراه شده است یا خیر.
وپاسار با درآمد ۱۶۲ هزار و ۸۱۱ میلیارد تومانی و رشد ۶۴ درصدی، دومین غول بزرگ این صنعت است. رشد ۶۴ درصدی وپاسار که فراتر از میانگین صنعت و حتی بالاتر از وبملت است، نشان میدهد این بانک با سرعتی چشمگیر در حال نزدیک شدن به صدرنشین است. وپاسار ثابت کرده که میتواند همگام با سریعترین بانکهای صنعت حرکت کند و سهم بازار خود را به طور قابل توجهی افزایش دهد. اگر این روند ادامه یابد، وپاسار در سالهای آینده به رقیبی جدی برای وبملت تبدیل خواهد شد.
وتجارت با درآمد ۱۱۴ هزار و ۹۱۷ میلیارد تومانی و رشد ۲۴ درصدی، عملکردی ضعیف و پایینتر از میانگین صنعت داشته است. رشد ۲۴ درصدی وتجارت در حالی که میانگین صنعت ۴۳ درصد است، یک شکست نسبی محسوب میشود. این بانک که روزگاری یکی از بزرگترین بانکهای کشور بود، حالا نه تنها از وبملت و وپاسار عقب مانده، که اجازه داده وبصادر نیز از آن پیشی بگیرد. سهامداران وتجارت حق دارند نگران باشند؛ اگر این روند ادامه یابد، وتجارت به تدریج جایگاه خود را به عنوان یکی از غولهای صنعت از دست خواهد داد.
وبصادر با درآمد ۱۲۶ هزار و ۳۱۹ میلیارد تومانی و رشد خیرهکننده ۷۶ درصدی، یکی از درخشانترین ستارههای این صنعت است. وبصادر با این جهش چشمگیر، نه تنها از وتجارت پیشی گرفته، بلکه فاصله خود با وپاسار را نیز کاهش داده است. رشد ۷۶ درصدی وبصادر نشان میدهد این بانک برنامه مشخصی برای توسعه داشته و توانسته آن را عملیاتی کند. اگر این روند ادامه یابد، وبصادر در آیندهای نزدیک به جمع سه بانک برتر صنعت خواهد پیوست.
وپارس با درآمد ۴۹ هزار و ۴۲۲ میلیارد تومانی و افت ۳۲ درصدی، یکی از دو بازنده بزرگ این صنعت است. در بازاری که مجموع درآمد صنعت ۴۳ درصد رشد کرده و بانکهایی مثل وبصادر و دی رشدهای ۷۶ و ۳۰۲ درصدی را تجربه میکنند، وپارس با افت ۳۲ درصدی مواجه شده است. این یعنی این بانک نه تنها از قافله رشد عقب مانده، که با سرعتی وحشتناک به سمت پرتگاه حرکت میکند. وپارس در میان ۱۴ نماد این گروه، بدترین عملکرد را دارد و این یک فاجعه تمامعیار برای سهامداران و مدیران این بانک است. دلایل احتمالی این افت فاجعهبار را میتوان در افزایش چشمگیر مطالبات معوق، مشکلات نقدینگی، کاهش سپردهها، یا مدیریت ضعیف و ناتوانی در رقابت جستجو کرد. سهامداران وپارس حق دارند از مدیران بانک شفافسازی فوری در مورد دلایل این افت و برنامههای آتی برای بازگشت به مدار رشد را مطالبه کنند.
ونوین با درآمد ۵۴ هزار و ۶۷ میلیارد تومانی و رشد ۳۴ درصدی، عملکردی پایینتر از میانگین صنعت داشته است. رشد ۳۴ درصدی ونوین در حالی که میانگین صنعت ۴۳ درصد است، نشان میدهد این بانک نتوانسته همگام با بازار حرکت کند. ونوین که روزگاری یکی از بانکهای خصوصی پیشرو بود، حالا از رقبایی مانند وبصادر و وگردش عقب مانده است.
وخاور با درآمد ۱۹ هزار و ۴۳۳ میلیارد تومانی و رشد ۳۶ درصدی، عملکردی پایینتر از میانگین صنعت داشته است. رشد ۳۶ درصدی وخاور در حالی که میانگین صنعت ۴۳ درصد است، چندان رضایتبخش نیست. این بانک نتوانسته از فرصتهای بازار بهره کافی ببرد و از قافله رشد عقب مانده است.
وپست با درآمد ۱۶ هزار و ۷۵۰ میلیارد تومانی و رشد ۳۵ درصدی، عملکردی مشابه وخاور داشته است. رشد ۳۵ درصدی وپست نیز پایینتر از میانگین صنعت است و نشان میدهد این بانک با چالشهایی در مسیر رشد مواجه بوده است.
سامان با درآمد ۴۸ هزار و ۱۳۷ میلیارد تومانی و رشد ۵۴ درصدی، عملکردی فراتر از میانگین صنعت داشته است. سامان با این رشد قابل توجه، نشان داده که یکی از بانکهای خصوصی موفق کشور است و میتواند با سرعتی بالا سهم بازار خود را افزایش دهد.
وکار با درآمد ۲۰ هزار و ۴۹۱ میلیارد تومانی و رشد ۳۷ درصدی، عملکردی نزدیک به میانگین صنعت داشته است. هر چند رشد ۳۷ درصدی وکار قابل قبول است، اما در بازاری که برخی رقبا رشدهای بالای ۷۰ درصد را تجربه میکنند، این بانک میتوانست بهتر از این ظاهر شود.
گزارش عملکرد ۹ ماهه صنعت بانکها و مؤسسات اعتباری، تصویری از یک ابرصنعت با گردش مالی نجومی را به نمایش میگذارد. مجموع درآمد این صنعت با رشد ۴۳ درصدی به ۹۲۶ هزار و ۷۷۹ میلیارد تومان رسیده است، رقمی که به تنهایی از تولید ناخالص داخلی بسیاری از کشورها بیشتر است. وبملت با درآمد ۲۳۵ هزار میلیارد تومانی، سلطان بلامنازع این صنعت است و وبصادر با رشد ۷۶ درصدی و وگردش با جهش ۶۷ درصدی، درخشانترین چهرههای این دوره محسوب میشوند. اما در میان این همه شکوه و جلال، دو نماد غمگین و خاموش در حاشیه ایستادهاند.
وسینا با درآمد ۲۱ هزار و ۳۰۵ میلیارد تومانی و رشد ۵۹ درصدی، یکی از موفقترین بانکهای این گروه است. رشد ۵۹ درصدی وسینا که فراتر از میانگین صنعت است، نشان میدهد این بانک برنامه مشخصی برای توسعه داشته و توانسته آن را عملیاتی کند.
دی با رشد حیرتانگیز ۳۰۲ درصدی و درآمد ۹ هزار و ۱۵۹ میلیارد تومانی، قهرمان بلامنازع این صنعت از حیث رشد است. این جهش تاریخی نشان میدهد بانک دی توانسته از بحرانهای گذشته عبور کند و به مدار رشد بازگردد. رشد ۳۰۲ درصدی در یک سال، عددی است که به ندرت در صورتهای مالی بانکها دیده میشود. با این حال، سهامداران دی باید مراقب باشند؛ چنین رشدهای انفجاری گاهی ناپایدار و ناشی از عوامل موقتی هستند. آیا دی میتواند این رشد را در فصلهای آینده نیز تکرار کند؟ یا اینکه این یک جهش مقطعی بوده و پس از آن وارد فاز تثبیت خواهد شد؟
وگردش با درآمد ۳۸ هزار و ۷۰۲ میلیارد تومانی و رشد ۶۷ درصدی، یکی دیگر از پدیدههای این گروه است. رشد ۶۷ درصدی وگردش در حالی ثبت شده که پایه درآمدی این بانک نیز قابل توجه است و این دستاورد را ارزشمندتر میکند. وگردش نشان داده که میتواند با سرعتی انفجاری حرکت کند و سهم بازار خود را به طور چشمگیری افزایش دهد.
وملل با درآمد ۹ هزار و ۳۴۰ میلیارد تومانی و رشد تنها ۹ درصدی، دومین بازنده بزرگ این صنعت است. در بازاری که مجموع درآمد صنعت ۴۳ درصد رشد کرده و بانکهایی مثل دی و وبصادر رشدهای ۳۰۲ و ۷۶ درصدی را تجربه میکنند، وملل با رشد ۹ درصدی عملاً درجا زده است. رشد ۹ درصدی برای یک بانک در شرایط تورمی و با توجه به رشد نقدینگی در اقتصاد، نه یک رشد، که یک شکست بزرگ محسوب میشود.
وملل که درآمد آن حتی به ۱۰ هزار میلیارد تومان هم نمیرسد، میتوانست با مدیریت بهتر، رشد بسیار بالاتری را ثبت کند. اما ظاهراً این بانک یا با چالشهای عملیاتی جدی مواجه است، یا مدیریت آن توانایی بهرهبرداری از فرصتهای بازار را ندارد. رشد ۹ درصدی وملل در حالی که رقبای کوچکتری مثل دی رشدهای ۳۰۰ درصدی را تجربه میکنند، نشان میدهد این بانک عملاً از گردونه رقابت خارج شده است.
۱. افزایش مطالبات معوق: محتملترین دلیل برای افت شدید وپارس و رشد ضعیف وملل، افزایش چشمگیر مطالبات معوق است. بانکهایی که نمیتوانند تسهیلات اعطایی خود را وصول کنند، با کاهش درآمد و حتی زیاندهی مواجه میشوند.
۲. مشکلات نقدینگی و خروج سپردهها: ممکن است این دو بانک با مشکلات نقدینگی و خروج سپردهها مواجه شده باشند که منجر به کاهش توان تسهیلاتدهی و در نتیجه کاهش درآمد شده است.
۳. مدیریت ضعیف و ناتوانی در رقابت: در شرایطی که رقبایی مانند وبصادر و وگردش رشدهای بالای ۶۰ درصد را ثبت کردهاند، ناتوانی وپارس و وملل در همراهی با بازار، نشانهای از ضعف مدیریتی است. این بانکها نتوانستهاند مانند رقبا از فرصتهای بازار استفاده کنند.
۴. مشکلات نظارتی و محدودیتهای بانک مرکزی: احتمال دارد این دو بانک با محدودیتهای نظارتی بانک مرکزی مواجه شده باشند که توان آنها را برای جذب سپرده و اعطای تسهیلات کاهش داده است.
صنعت بانکداری با رشد ۴۳ درصدی مجموع درآمد و ثبت ارقام نجومی ۹۲۶ هزار میلیارد تومانی، روزهای پرفروغی را پشت سر میگذارد. وبملت با اقتدار در صدر ایستاده و وپاسار و وبصادر با رشدهای چشمگیر، در حال نزدیک شدن به صدرنشین هستند. دی با رشد انفجاری ۳۰۲ درصدی و وگردش با رشد ۶۷ درصدی، پدیدههای این دوره محسوب میشوند.
اما در این میان، دو بازنده بزرگ وجود دارند که تصویری کاملاً متفاوت از این صنعت ارائه میدهند. وپارس با افت ۳۲ درصدی و وملل با رشد ۹ درصدی، نه تنها از قافله رشد عقب ماندهاند، که عملاً سهم بازار خود را به رقبا واگذار کردهاند. سرمایهگذاری در این دو نماد در شرایط فعلی، یک ریسک بزرگ محسوب میشود. سهامداران وپارس و وملل حق دارند از مدیریت این بانکها شفافسازی فوری در مورد دلایل این عملکرد ضعیف و برنامههای آتی برای بازگشت به مدار رشد را مطالبه کنند.
در بازاری که فرصتهای طلایی با بنیاد قوی و رشدهای چشمگیر کم نیستند (وبصادر با رشد ۷۶ درصدی، دی با رشد ۳۰۲ درصدی، وگردش با رشد ۶۷ درصدی)، چرا باید به سراغ بانکهایی رفت که درجا میزنند یا سقوط میکنند و بوی بحران از صورتهای مالیشان به مشام میرسد؟ وپارس و وملل نیاز به یک تحول اساسی دارند، در غیر اینصورت، آیندهای جز حذف تدریجی از بازار برای آنها متصور نیست.
در این میان، سه بازنده بزرگ وجود دارند: شکربن با رشد ۱ درصدی، شتوکا با…
سهامداران شتران و شاوان حق دارند از مدیریت این پالایشگاهها شفافسازی فوری در مورد دلایل…
ماه مبارک رمضان، با تمام معنویت و حال و هوای خاص خود، همواره تغییراتی در…
بازار ارزهای دیجیتال در عملکرد هفتگی تحتتأثیر ترکیبی از عوامل بنیادی، جریان نقدینگی و هیجانات…
اسپیسکوین فراتر از یک رمزارز معمولی است؛ تلاشی است برای برابری دیجیتال در جهانی که…
فرار سرمایه انسانی یکی از بزرگترین خسارتهای دهه گذشته بوده است. برآوردها نشان میدهد ایران…