راه و مسکن

وام ودیعه مسکن ۱۴۰۵ ؛ سقف جدید برای شهرهای مختلف

به گزارش سرمایه فردا، بانک مرکزی در مصوبه‌ای جدید، سقف تسهیلات کمک ودیعه مسکن را حدود ۳۳ درصد افزایش داد. بر اساس این مصوبه، مستأجران تهرانی می‌توانند تا ۳۶۵ میلیون تومان وام ودیعه دریافت کنند. این رقم برای مراکز استان‌ها ۲۸۰ میلیون تومان، سایر شهرها ۱۸۵ میلیون تومان و مناطق روستایی ۷۵ میلیون تومان تعیین شده است. نرخ سود این تسهیلات ۲۳ درصد و حداکثر مدت بازپرداخت ۶۰ ماه (۵ سال) است.

با افزایش سرسام‌آور اجاره‌بها در تهران و سایر شهرها (در تهران بین ۳۰ تا ۸۰ درصد)، بسیاری از مستأجران توان پرداخت ودیعه سنگین را ندارند. وام کمک ودیعه مسکن، یکی از ابزارهای حمایتی دولت برای کاهش فشار بر اقشار کم‌درآمد و متوسط است. پس از کش و قوس‌های فراوان، بانک مرکزی نرخ جدید این وام را ابلاغ کرد. سقف وام با افزایش ۳۳ درصدی نسبت به سال قبل، به ترتیب برای شهرهای مختلف تعیین شده است. این وام با نرخ سود ۲۳ درصد و بازپرداخت ۵ ساله، می‌تواند به مستأجران کمک کند تا بخشی از ودیعه سنگین را تأمین کنند. در ادامه، جزئیات این مصوبه و نکات کاربردی برای متقاضیان را مرور می‌کنیم.

جدول سقف وام ودیعه مسکن در شهرهای مختلف

بر اساس ابلاغیه جدید بانک مرکزی که در ۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۵ منتشر شد، سقف وام ودیعه مسکن به شرح زیر است. در تهران (کلانشهر)، سقف وام از ۲۷۵ میلیون تومان به ۳۶۵ میلیون تومان افزایش یافته است (رشد ۳۳ درصدی). در مراکز استان‌ها، از ۲۱۰ میلیون تومان به ۲۸۰ میلیون تومان رسیده است (رشد ۳۳ درصدی). در سایر شهرها، از ۱۴۰ میلیون تومان به ۱۸۵ میلیون تومان افزایش یافته است (رشد ۳۲ درصدی). و در مناطق روستایی، از ۵۵ میلیون تومان به ۷۵ میلیون تومان رسیده است (رشد ۳۶ درصدی). این وام با نرخ سود ثابت ۲۳ درصد و حداکثر مدت بازپرداخت ۶۰ ماه (۵ سال) پرداخت می‌شود. متقاضیان باید از طریق سامانه بانک‌های عامل (مسکن، ملت، تجارت، صادرات و…) اقدام کنند.

تحلیل و نقد: افزایش سقف وام ودیعه مسکن، یک اقدام مثبت و به موقع است. با توجه به تورم ۷۳.۵ درصدی و افزایش ۵۰ تا ۸۰ درصدی اجاره‌بها در تهران، سقف قبلی (۲۷۵ میلیون تومان) دیگر پاسخگوی نیاز مستأجران نبود. سقف جدید (۳۶۵ میلیون تومان) اگرچه هنوز با میانگین ودیعه یک آپارتمان ۷۰ متری در منطقه متوسط تهران (که حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ میلیون تومان است) فاصله دارد، اما می‌تواند کمک قابل توجهی باشد. به عنوان مثال، اگر ودیعه یک آپارتمان ۴۰۰ میلیون تومان باشد، این وام ۳۶۵ میلیون تومانی یعنی ۹۱ درصد آن را پوشش می‌دهد. بنابراین، عملاً برای بسیاری از خانواده‌ها، دغدغه اصلی (تأمین ودیعه) حل خواهد شد. اما نکته مهم، نرخ سود ۲۳ درصدی و بازپرداخت ۵ ساله است. اقساط ماهانه این وام حدود ۸.۵ میلیون تومان خواهد بود (با فرض سود ۲۳ درصد و بازپرداخت ۵ ساله). این رقم برای بسیاری از خانواده‌های متوسط و کم‌درآمد، سنگین است. دولت باید برای کاهش فشار اقساط، یا نرخ سود را کاهش دهد (به ۱۸ درصد) و یا دوره بازپرداخت را افزایش دهد (به ۸ سال). تا آن زمان، این وام هرچند مفید، اما برای قشر ضعیف، یک «شمشیر دو لبه» خواهد بود. یک لبه کمک به تأمین ودیعه، لبه دیگر فشار اقساط ماهانه. باید دید که دولت چه چاره‌ای می‌اندیشد. شاید با همکاری وزارت راه و شهرسازی، طرح اجاره به شرط تملیک یا یارانه اجاره را نیز اجرایی کند. تا آن روز، وام ودیعه، تنها یک مسکن موقتی است، نه یک درمان ریشه‌ای.

شرایط و مراحل دریافت وام ودیعه مسکن

برای دریافت وام ودیعه مسکن، متقاضیان باید شرایط زیر را داشته باشند. اول، نداشتن سابقه استفاده از تسهیلات مسکن در سال جاری. متقاضی باید قبلاً از وام ودیعه مسکن در سال ۱۴۰۵ استفاده نکرده باشد (هر سال یک بار می‌توان استفاده کرد). دوم، داشتن قرارداد اجاره رسمی. متقاضی باید یک قرارداد اجاره رسمی (با کد رهگیری از سامانه املاک و مستغلات) داشته باشد. سوم، نداشتن سابقه تملک مسکن در شهر مورد نظر. متقاضی نباید در همان شهری که درخواست وام می‌دهد، مالک مسکن باشد. چهارم، سپرده‌گذاری نزد بانک عامل. برخی بانک‌ها (مثل بانک مسکن) از متقاضیان می‌خواهند که مبلغی را به عنوان سپرده (معادل ۱۰ تا ۲۰ درصد وام) بلوکه کنند. این شرط، برای بسیاری از مستأجران که توانایی بلوکه کردن ۳۶ میلیون تومان را ندارند، یک مانع جدی است. پنجم، عدم استفاده از تسهیلات خرید مسکن. متقاضی نباید همزمان از تسهیلات خرید مسکن (وام ۸۰ میلیون تومانی) استفاده کند.

مراحل درخواست به این شرح است. مرحله اول: ثبت‌نام در سامانه تسهیلات بانک‌های عامل (بانک مسکن، ملت، تجارت، صادرات و …). مرحله دوم: تکمیل مدارک (قرارداد اجاره، کد رهگیری، کارت ملی، شناسنامه، و مدارک احراز عدم تملک). مرحله سوم: پس از تأیید، مبلغ وام به حساب مالک (موجر) واریز می‌شود (نه به حساب مستأجر). مرحله چهارم: مستأجر موظف است قسط ماهانه را به بانک پرداخت کند.

تحلیل و نقد: شرط «سپرده بلوکه شده» و «واریز مستقیم به حساب موجر»، دو مانع جدی برای استفاده مستأجران از این وام است. در شرایط تورمی، بسیاری از خانواده‌ها توانایی بلوکه کردن ۳۶ میلیون تومان را ندارند. بانک مرکزی باید این شرط را حذف کند و وام را بدون نیاز به سپرده (صرفاً با ضمانت چک یا سفته) پرداخت نماید. همچنین، واریز مستقیم وام به حساب موجر، باعث می‌شود که برخی موجران، با اطلاع از دریافت وام توسط مستأجر، اجاره را افزایش دهند یا شرط‌های جدیدی وضع کنند. برای جلوگیری از این سوءاستفاده، وام باید به حساب مستأجر واریز شود و مستأجر خودش آن را به موجر پرداخت کند. البته در این حالت، ریسک نکول (عدم پرداخت توسط مستأجر) افزایش می‌یابد. بانک مرکزی می‌تواند با دریافت چک یا سفته از مستأجر، این ریسک را مدیریت کند. به هر حال، راهکار بهتری هم وجود دارد. اما فعلاً همین روش، پذیرفته شده است. باید با آن کنار آمد.

افزایش ۳۳ درصدی سقف وام ودیعه مسکن (به ۳۶۵ میلیون تومان برای تهران)، یک اقدام مثبت و ضروری بود که می‌تواند به مستأجران در تأمین ودیسه سنگین کمک کند. با این حال، نرخ سود ۲۳ درصد و اقساط ماهانه حدود ۸.۵ میلیون تومان، برای بسیاری از خانواده‌های متوسط و کم‌درآمد سنگین است. دولت باید نرخ سود را کاهش دهد (مثلاً به ۱۸ درصد) و دوره بازپرداخت را افزایش دهد (مثلاً به ۸ سال). همچنین، شرط سپرده بلوکه شده (۱۰ تا ۲۰ درصد) باید حذف شود تا این وام برای اقشار ضعیف‌تر نیز قابل استفاده باشد. واریز مستقیم وام به حساب موجر نیز باید اصلاح شود و به جای آن، وام به حساب مستأجر واریز گردد. بدون این اصلاحات، وام ودیعه تنها به قشر مرفه‌تر مستأجران (که توانایی بلوکه کردن سپرده و پرداخت اقساط را دارند) کمک خواهد کرد و قشر ضعیف، همچنان در تأمین مسکن با مشکل مواجه خواهند بود.

modir

Recent Posts

مترجم معروف ایرانی کیست؟

متن‌هایش بوی ترجمه نمی‌دادند. خواننده حس نمی‌کرد با واسطه روبه‌روست؛ انگار نویسنده اصلی فارسی بلد…

46 دقیقه ago

اقدامات افغانستان ضد رودخانه هیرمند

یکی از سدهای مهمی که روی رودخانه هیرمند ساخته شده و خروجی آن همواره محل…

54 دقیقه ago

تاثیر گرانی سوخت بر اقتصاد

صنعت سفر و گردشگری که حدود ۱۰ درصد از تولید ناخالص داخلی جهان را تشکیل…

1 ساعت ago

بیت‌کوین در آستانه صعود

تحلیلگران معتقدند که شکست تأیید‌شده بالای محدوده عرضه فعلی، می‌تواند موج دیگری از رشد را…

2 ساعت ago

صندوق‌های املاک بورس می‌ارزند ؟

بازار سرمایه ایران این روزها شاهد رونق صندوق‌های املاک و مستغلات (REITs) است. هر کدام…

2 ساعت ago

تعرفه مکالمه در ۱۴۰۵؛ چقدر باید بابت هر دقیقه صحبت هزینه کنید؟

اگر جزو آن دسته از افرادی هستید که هنوز از تلفن همراه برای مکالمه استفاده…

2 ساعت ago