جزئیات تنظیم‌گری بانک مرکزی

به گزارش سرمایه فردا، رئیس تنظیم‌گری بانک مرکزی گفت: «تنظیم‌گری و نظارت، دو بازوی مکمل و جدایی‌ناپذیر در ایفای نقش راهبری بانک مرکزی هستند. اگر تنظیم‌گری بدون نظارت مؤثر دنبال شود، عملاً به نهادی ناقص و ناکارآمد تبدیل می‌شود. از سوی دیگر، نظارت بدون پشتوانه تنظیم‌گری دقیق، مانند فردی نابینا در تاریکی است که نمی‌تواند مسیر را تشخیص دهد.

حجت اسماعیل‌زاده افزود: در طول دو سال گذشته، با توجه به الزامات قانونی و شرایط خاص کشور، ما در بانک مرکزی به یک رویکرد جدید در حوزه تنظیم‌گری دست یافته‌ایم که بر سه محور اصلی استوار است:

وی تشریح کرد: نخست، ما به‌جای تمرکز صرف بر قواعد جزئی و محدودکننده، به سمت اصول بنیادین حرکت کرده‌ایم. این تغییر، هرچند با چالش‌های اجرایی همراه است، اما برای دستیابی به تنظیم‌گری اثربخش، ضروری است. در این مسیر، ناگزیر بخشی از قواعد باید با اصول جایگزین شوند تا بتوانیم چارچوبی منعطف و کارآمد ایجاد کنیم.

تنظیم‌گری باید همزمان هم توسعه‌محور باشد

اسماعیل‌زاده ادامه داد: دوم، در این رویکرد جدید، نگاه ما آینده‌نگر است. ما به بهبود مستمر وضعیت نهادهای تحت نظارت توجه داریم، اما در عین حال، واقعیت‌های محیطی و شرایط خاص کشور را نیز نادیده نمی‌گیریم. تنظیم‌گری باید همزمان هم توسعه‌محور باشد و هم واقع‌نگر.

رئیس تنظیم‌گری بانک مرکزی تصریح کرد: سوم، ما به این نتیجه رسیده‌ایم که اتکا صرف به ضمانت اجراهای پسینی—یعنی برخورد با تخلفات پس از وقوع آن‌ها—برای تحقق تنظیم‌گری مطلوب کافی نیست. فرآیند رسیدگی به تخلفات، از ارجاع به هیئت انتظامی تا صدور رأی نهایی، گاه ماه‌ها یا حتی سال‌ها به طول می‌انجامد. بنابراین، باید به سمت تقویت ضمانت اجراهای پیشینی حرکت کنیم؛ یعنی مقررات باید به‌گونه‌ای طراحی شوند که اساساً امکان بروز تخلف را به حداقل برسانند، نه اینکه پس از وقوع تخلف، تازه وارد فرآیندهای پیچیده رسیدگی شویم.»