بزرگترین باند قاچاق چوب

لیلا مرگن: ابتدای هفته گذشته بود که خبر متلاشی شدن باند قاچاق چوب آمل منتشر شد؛ اما حالا فعالان محیط زیست خبر می‌دهند که کارچاق‌کن‌ها سخت مشغول کارند تا با جمع‌آوری استشهادیه محلی، موضوع سابقه‌دار بودن متهمان را زیر سوال ببرند و به کمک این استشهادیه، تخفیف‌های قانونی برای متخلفان دست و پا کرده و آنها را نجات دهند. البته رئیس اداره منابع طبیعی شهرستان آمل بر این باور است که استشهادیه در این پرونده کارایی نداشته و کشف چوب آلات قاچاق و تشکیل پرونده قبلی درست ۱۰ روز قبل از دستگیری این افراد، بر روند تصمیم‌گیری و تشدید مجازات آنها در دادگاه پیش رو موثر خواهد بود

لیلا

بیش از ۱۰ سال است که بهره‌برداری قانونی در جنگل‌های شمال کشور متوقف شده اما در نهایت تعجب، چرخ هیچ یک از صنایع ریز و درشت چوب مستقر در شمال کشور هم از کار نیفتاده است. اگرچه نیاز صنایع چوبی بزرگ از مسیر واردات تامین می‌شود اما گروهی از کارشناسان معتقدند که در جریان تنفس، این قاچاقچیان چوب بوده‌اند که چرخ واحدهای مختلف صنعتی را به حرکت درآورده‌اند و محصولی که به صورت غیرقانونی از جنگل خارج شده، به دلیل صرفه اقتصادی و سختی کشف تخلف، نه تنها نیاز صنایع کوچک را رفع کرده بلکه حتی به صنایع بزرگ هم راه یافته است.

این نظریه را با اطمینان تایید یا رد نمی‌توان کرد اما بررسی‌ها نشان می‌دهد که همزمان با اجرای تنفس، میزان کشفیات چوب آلات قاچاق هم افزایش یافته است. یکی از موارد آن همین متلاشی شدن باند قاچاق چوب در آمل است که حالا رسیدگی به پرونده متخلفان، به دغدغه فعالان محیط زیست ساکن در محل تبدیل شده است.

پنج خانوار جنگل‌تراش در روستای سحری

یک فعال محیط زیست که از ترس قاچاقچیان مسلح نخواست نامش فاش شود، در گفت‌وگو با هفت صبح درباره پرونده جنجالی اخیر روستای سحری توضیح می‌دهد که این روستا در نزدیکی امامزاده عبدالله مازندران واقع شده و ۲۰ خانوار در آن ساکن هستند اما چهار تا پنج خانوار آن طی دو دهه گذشته، کمر به قتل جنگل‌های منطقه بسته و مشغول به کار قاچاق هستند.او دستگیری این قاچاقچیان سازمان یافته را حاصل دو دهه ارسال گزارش به نهادهای ذیربط اعلام می‌کند اما شگفتی‌اش از این است که با دستگیری این تیم، کارچاق‌کن‌ها وارد عمل شده و تلاش می‌کنند تا از اهالی محل استشهادی جمع‌آوری کنند و به هر شکل شده، پرونده را مختومه کنند.

این منبع مطلع می‌گوید که در استشهادیه آمده که افراد دستگیر شده، دنبال کار قاچاق نبوده‌اند. محلی‌ها هم که برخی یا سواد ندارند و یا گرفتار رودربایستی هستند، استشهادیه را امضا می‌کنند و بیم آن می‌رود که متخلفان بدون تحمل مجازات، از زندان آزاد شوند.به گفته این فعال محیط زیست، این همه سیل و سیلاب و خساراتی که در محدوده روستا به بار آمده، حاصل فعالیت همین قاچاقچیان و حذف درختان است.

این افراد مسلح بوده و با تفنگ و تبر به جنگل می‌رفتند اما در روزی که دستگیر شدند، اسلحه همراهشان نبوده است. آنها اگر متوجه شوند کسی گزارش عملکردشان را به دستگاه‌های مربوطه داده، با سلاح به جان گزارش دهنده و خانواده‌اش می‌افتند و افراد امنیت جانی نخواهند داشت.به گفته این منبع مطلع، این تیم قاچاقچی، برای قطع درخت کارگران افغانستانی را به کار می‌گیرند و مسئولان مرتبط از جمله قوه قضائیه و دادستانی، باید در این پرونده آنها را به اندازه کافی تنبیه کنند تا درسی برای دیگران باشد.

عملیات ضربتی صبحگاهی

رسانه‌ها درباره برخورد با این باند قاچاق چوب به نقل از علی باقری جامخانه مدیر کل منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران-ساری نوشتند که این گروه سازمان یافته بوده و در یک عملیات ضربتی صبحگاهی دستگیر شده‌اند.ماموران یگان حفاظت منابع طبیعی مازندران و شهرستان آمل در پی دریافت گزارش‌های مردمی مبنی بر قطع و قاچاق درختان جنگلی در حاشیه روستای سِحری، موفق می‌شوند که متخلفان سابقه‌دار را در حین حمل چوب آلات جنگلی قاچاق شناسایی و بازداشت کنند. این چوب آلات در پنج دستگاه خودروی نیسان به همراه چهار راس دوآب (اسب و قاطر) جاسازی و قاچاق شده بودند که توسط نیروهای یگان حفاظت منابع طبیعی توقیف می‌شوند و پس از تشکیل پرونده برای متخلفان، افراد تحویل مراجع قضایی می‌شوند.

فرار دو قاچاقچی

جزئیات بیشتری از این عملیات توسط سرهنگ داریوش مهدی‌زاده فرمانده یگان حفاظت منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران در اختیار رسانه‌ها قرار می‌گیرد. بر اساس اطلاعات منتشر شده، باند قاچاق چوب آمل ۱۲ راس اسب و قاطر در اختیار داشته و ترددهای مشکوک آنها در مناطق مختلف شهرستان آمل سبب می‌شود که تیم‌های اطلاعاتی و عملیاتی به‌ویژه با استفاده از دوربین‌های تله‌ای نصب‌شده در مسیرهای عبور قاچاقچیان، وارد عمل شوند. در این عملیات، پنج نفر از متهمان مرتبط با قاچاق چوب شناسایی می‌شوند که از این تعداد سه نفر دستگیر و دو نفر دیگر موفق به فرار می‌شوند.

به گفته مهدی‌زاده، اسب و قاطر توقیف شده متخلفان به منطقه حفاظت شده میانکاله منتقل می‌شود. این عملیات حاصل همکاری نزدیک منابع طبیعی و پلیس امنیت اقتصادی بوده است. بعد از شناسایی گذرگاه‌ها و مبادی اصلی قاچاق، مقدار زیادی از چوب آلات که به‌طور غیرقانونی حمل و قاچاق شده بود، توسط تیم عملیاتی شناسایی می‌شود و متخلفان به پلیس امنیت اقتصادی شهرستان آمل تحویل داده می‌شوند تا در مراجع قضائی به پرونده آنها رسیدگی شود.

استشهادیه کارساز نیست

با وجود عزم مسئولان محلی برای برخورد با این تخلف سازمان یافته، فعالان محیط زیست نگرانند که کارچاق‌کن‌ها با اقداماتشان بتوانند تخفیفات ویژه برای متهمان دریافت کنند اما نعمت‌الله کوهستانی سرپرست اداره منابع طبیعی آمل در گفت‌وگو با هفت صبح تاکید می‌کند که دستگاه قضا به شدت پیگیر این پرونده هستند؛ ممکن است وابستگان قاچاقچیان اقداماتی در روستا انجام دهند اما آنها به منابع طبیعی مراجعه نکرده‌اند و با استشهاد محلی هم نمی‌توان چنین پرونده‌ای را مختومه اعلام کرد. به گفته او، تیم حرفه‌ای قاچاقچیان آمل توسط پلیس امنیت بازداشت شده و برخورد با آنها طبق قوانین و مقررات انجام می‌شود. پلیس امنیت کاملا پیگیر پرونده بوده و دستگاه قضا هم تخلفات را در دست بررسی دارد.

کوهستانی خبر می‌دهد که این تیم در همکاری مشترک منابع طبیعی و پلیس امنیت دستگیر شده‌اند و منابع طبیعی در شناسایی درختان قطع شده به نیروهای انتظامی کمک کرده است. ضمن آنکه ۱۰ روز قبل از دستگیری این تیم، چوب آلات قاچاق از دو تن از اعضای آنها کشف شده و برایشان پرونده تشکیل شده است. این پرونده قبلی، ضمیمه سوابق اعضای این باند خواهد شد.او درباره دلیل آزاد شدن دو نفر از اعضای باند قاچاق چوب پس از کشف چوب آلات قاچاق پیش از انهدام باند اصلی هم توضیح می‌دهد که هر تخلفی در حوزه منابع طبیعی منجر به دستگیری افراد نمی‌شود.

کشفیات چوب آلات قاچاق در دسته این تخلفات است. در موضوع کشفیات چوب قاچاق برای متخلفان پرونده تشکیل می‌شود و سپس این تخلف به دستگاه قضا ارجاع می‌شود. اما از آنجا که باند متلاشی شده سابقه قبلی در کشف چوب آلات قاچاق داشته‌اند، قطعا تخلفات قبلی در روند بررسی پرونده جدید هم تاثیر می‌گذارد. کوهستانی می‌گوید که در جریان عملیات دستگیری قاچاقچیان روستای سحری، متخلفان در حال حمل چوب با اسب دستگیر می‌شوند و حیوانات آنها هم ضبط می‌شود.

فعالان محیط زیست مجازات‌های تعیین شده برای قاچاقچیان چوب را ناکافی توصیف می‌کنند و کارشناسان حوزه منابع طبیعی هم بر این باورند که برخورد تعزیری با قاچاق چوب، یکی از موانع اصلی این حوزه است؛ زیرا در قوانین تعزیراتی، اثبات فعالیت باندی قاچاقچیان کار بسیار دشواری بوده و در نهایت منتهی به پرداخت جریمه اندک به دلیل حمل چوب‌آلات قاچاق می‌شود. کارشناسان بر این باورند که راه موثر کنترل پدیده قاچاق در جنگل، بازنگری در قوانین مرتبط با قاچاق چوب است.