مدیریت کلان مذاکره تحت نظر رهبری قرار دارد و ایشان اجازه دادهاند که توافق از سوی تیم مذاکرهکننده پیش برود، توسط رئیسجمهور امضا شود و حالا وارد مراحل اجرایی شود.
مهرشاد ایمانی: رهبر انقلاب اسلامی در تازهترین پیام خود موضعشان را صراحتا درباره تفاهمنامه ایران و آمریکا بیان کردند. ایشان در این پیام آوردهاند: «همانگونه که مطلع شدید، تفاهمنامهای بین رئیسجمهوران ایران و آمریکا امضا شد. در مسیر رسیدن به این مرحله، مسئولین امر، از سر دلسوزی و با حسن نظر، تلاشهای زیادی را بهعمل آوردند و البته این رئیسجمهور آمریکا بود که از روی استیصال، از انواع اهرمها برای این امر استفاده میکرد.
بنده علیالاصول، نظر دیگری داشتم ولی از باب تعهدی که رئیسجمهور محترم بهعنوان رئیس شورای عالی امنیت ملی از طرف خود و سایر اعضا در پاسداشت حقوق ملت ایران و جبهه مقاومت به بنده دادند و تصریح به قبول مسئولیت آن نمودند، اجازه آن را صادر نمودم. ایشان همچنین تصریح کردهاند که اگر طرف آمریکایی بخواهد زیادهخواهی کند زیر بار آن نخواهند رفت. از این لحظه، ما یعنی شما ملت سرافراز و این خادم ناچیز، منتظر تحقق شروط گفتهشده خواهیم بود اما بدیهی است مذاکرات حضوری که در آینده برقرار خواهد شد، به معنی پذیرش نظر دشمن نخواهد بود.
امیدواریم که دعای خیر سرورمان عجّلالله تعالی فرجه الشریف، انواع نصرتها و فتوحات، برای ملّت باشرف ایران به ارمغان آورد». پیام ایشان دارای چند وجه است؛ نخست آنکه مطرح میکنند که خودشان نیز نقدهایی داشتهاند اما به دلیل تعهد پزشکیان راضی به پذیرش تفاهمنامه شدهاند. از سوی دیگر این تفاهمنامه به معنای پذیرش بیقید و شرط رخدادهای آینده نیست و اگر آمریکا بخواهد زیادهخواهی کند، شورای عالی امنیت ملی و مذاکرهکنندگان نباید زیر بار چنان شرایطی بروند. نکته مهم دیگر تقدیر رهبری از مسئولان مذاکره است. حمایت رهبری از مسئولان مذاکره نشاندهنده آن است که حمله به آنها از نگاه ایشان امر مطلوبی نیست؛ گرچه باید مطالبه داشت و حتی روند امور را نقد کرد.
حسینعلی حاجیدلیگانی، نماینده مجلس، درباره ابعاد پیام رهبر انقلاب به «هفت صبح» گفت: «رهبر انقلاب موضعی شفاف را اعلام کردند. از محتوای پیام ایشان میشود برداشت کرد که وجود اختلافنظرها در چارچوب ساختارها و قانون اساسی جمهوری اسلامی، نشانه پویایی نظام و بیانگر عملکرد درست مجموعه حاکمیت است و نشان میدهد کشور به بلوغ مناسبی در حوزه حکمرانی رسیده است.

از سوی دیگر، این پیام را متوجه طرف مقابل کردند که در صورت وقوع هرگونه نقض تعهدات مندرج در تفاهمنامه، جمهوری اسلامی اقدامات لازم را انجام میدهد و همچنان پیگیر استیفای حقوق ملت ایران اقدام خواهد بود. این پیام، هرچند از نظر حجم کوتاه بود، اما از نظر محتوا بسیار عمیق و راهبردی است؛ بهگونهای که سیاست کلی کشور در همین چند جمله بهروشنی بیان شده است و این امر نشاندهنده عمق نگاه و اشراف رهبر انقلاب بر مسائل است. ما در برابر دشمن خارجی، ید واحده هستیم، اما در عین حال نقدها و دیدگاههای خود را نیز مطرح میکنیم. بنده نیز در چهار صفحه، اشکالات مربوط به این یادداشت تفاهم را بیان کردهام».
روح کلام رهبری در تفاهمنامه دیده نمیشود
او ادامه داد: «ما از جزئیات نقد رهبر انقلاب به تفاهمنامه مطلع نیستیم اما از مجموعه مواضع و دیدگاههایی که از ایشان مطرح کردهاند میتوان به کلیت نگاه ایشان در ارتباط با سیاستهای منطقهای و بینالمللی دست یافت؛ مشخصا نگاه ایشان نسبت به آمریکاییها و حضور آنها در منطقه کاملا روشن و مشخص است. ایشان در ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ فرمودند: آمریکا دیگر نقطه امنی برای شرارت نخواهد داشت.
با توجه به این سخن رهبر انقلاب نقد ما این است که چرا چنین معنایی در روح تفاهمنامه دیده نمیشود. نکته دیگر این است که با توجه به اذعان مستقیم طرف آمریکایی به آغاز حمله علیه ایران، لازم بود در متن، طرف متجاوز بهصورت دقیق مشخص شود. واقعیت این است که کشوری از هزاران کیلومتر آنطرفتر به کشور دیگری حمله کرده است. اگر متجاوز بهدرستی شناسایی نشود، این مسئله میتواند بعدتر دیگر کشورها را هم در خطر قرار دهد. رهبر انقلاب چندی پیش فرمودند که دشمنی که از هزاران کیلومتر آنطرفتر آمده و شرارت میکند، جایی جز قعر آبهای خلیج فارس ندارد. این موارد نشان میدهد که نگاه ایشان بسیار فراتر و صریحتر از آن چیزی است که در این تفاهمنامه منعکس شده است».
پزشکیان باید پای امضای خود بایستد
این نماینده مجلس همچنین درباره مسئولیت مسعود پزشکیان بعد از امضای تفاهمنامه، مطرح کرد: «از آنجا که رئیسجمهور مسئولیت این تفاهم را پذیرفته و آن را امضا کرده است، باید پای امضای خود بایستد و اجرای کامل مفاد آن را تضمین کند. همچنین در هر نقطهای که نقضی رخ دهد، لازم است با قاطعیت برخورد شود و بر اساس تضمینهایی که از طرف مقابل اخذ شده، از حقوق ملت ایران صیانت شود.
من معتقدم اگر جهاد تبیین بهدرستی انجام شود و بر پایه شفافیت، انصاف و مواجهه صادقانه با واقعیتها باشد، انسجام و اتحاد ملی تقویت خواهد شد. هرچه سطح آگاهی و بصیرت در جامعه افزایش یابد، عمق و استحکام وحدت نیز بیشتر میشود؛ بنابراین نمیتوان گفت نقد نباید وجود داشته باشد؛ بلکه نقد اگر درست، مستدل و همراه با احترام مطرح شود، نهتنها وحدت را تضعیف نمیکند، بلکه آن را تقویت میکند. اما اگر فضا بهگونهای باشد که هیچ نقد و دیدگاهی در فضای آزاد و منطقی امکان طرح نداشته باشد، این امر به زیان جامعه و منافع کشور خواهد بود».
اسماعیل گرامیمقدم، نماینده اسبق مجلس و قائم مقام حزب اعتماد ملی هم درباره آنچه باید از پیام رهبر انقلاب دریافت کرد، به «هفت صبح» گفت: «به نظر میرسد پیام رهبر انقلاب ماهیتا حاوی حمایت از مذاکره است. این پیام دارای محتوایی است که از منافع ملی و حقوق ملت ایران صیانت میکند. تردیدی وجود ندارد که رأس نظام با اصل مذاکره و در صورت تأمین منافع ملی، با توافق، موافق است.

از این منظر، این پیام میتواند فصلالخطاب اختلافنظرها درباره موضوع مذاکره باشد. مفاد توافقنامه نشان میدهد که در اجرای آن، شروط مشخصی در نظر گرفته شده و در مرحله اجرا نیز باید حقوق ملت ایران بهطور کامل تضمین شود؛ از جمله عدم تعرض به کشور، به رسمیت شناختن حقوق هستهای ایران و بازگشت داراییهای بلوکهشده. همچنین این تفاهمنامه، ایران و متحدانش را نیز در بر میگیرد؛ به این معنا که بر اساس آن نباید هیچ حملهای به ایران و متحدانش رخ دهد. این توافق در مجموع نشاندهنده دست برتر ایران در مذاکرات است و بیانگر این واقعیت است که پس از دوره مقاومت، مسیر پیشبرد امور برای دستگاه دیپلماسی کشور هموارتر شده است».
رهبری برای صیانت از حقوق ملت با تفاهمنامه موافقت کردند
او درباره آن بخش از پیام رهبری مبنی بر اینکه «بنده علیالاصول، نظر دیگری داشتم…» مطرح کرد: «درباره دیدگاه منتقدان مذاکره نیز باید گفت همچنان اختلافنظرهایی وجود دارد، اما به نظر میرسد رهبر انقلاب با توجه به شرایط موجود، از جمله خسارتهای انسانی و اقتصادی واردشده، در عین حال که ممکن است در اصل، تمایل اولیهای به مذاکره نداشته باشند، اما در نهایت برای صیانت از حقوق ملت با آن موافقت کردهاند و همین موضوع برای تأمین منافع کشور کفایت میکند».
رهبری بر جلوگیری از ایجاد تفرقه تأکید دارند
این فعال سیاسی اصلاحطلب همچنین مطرح کرد: «رهبر انقلاب در پیامهای اخیر خود بر ضرورت جلوگیری از ایجاد تفرقه در کشور تأکید کردهاند. این نکته صحیح است که دشمن پس از ناکامی در ایجاد تجزیه ارضی، اکنون به دنبال تجزیه اجتماعی ایران و تضعیف انسجام اجتماعی است زیرا اگر انسجام اجتماعی و وحدت سیاسی و فکری دچار آسیب شود، پشتوانه اجتماعی کشور نیز تضعیف خواهد شد. پیام اخیر رهبر انقلاب میتواند بهعنوان فصلالخطاب تلقی شود. ما نیز بهعنوان نیروهای اصلاحطلب نسبت به برخی سیاستهای گذشته نقدهای جدی داریم اما در شرایطی که وضعیت کشور حساس و در وضعیت شبهجنگی قرار دارد و دشمن در پی بهرهبرداری از هرگونه غفلت و حتی پوشش مذاکراتی برای ضربه زدن است، نباید به اختلافات دامن بزنیم».
پزشکیان بر اجرای تفاهمنامه نیز مسئولیت دارد
گرامیمقدم در پایان گفت: «مدیریت کلان مذاکره تحت نظر رهبری قرار دارد و ایشان اجازه دادهاند که توافق از سوی تیم مذاکرهکننده پیش برود، توسط رئیسجمهور امضا شود و حالا وارد مراحل اجرایی شود. از سوی دیگر، رئیسجمهور بهعنوان رئیس شورای عالی امنیت ملی و عالیترین مقام کشور پس از رهبری، نقش محوری در این روند دارد. همانطور که در طرف مقابل نیز امضا توسط رئیسجمهور آمریکا انجام شد، طبیعی بود که در ایران نیز امضای رئیسجمهور زیر تفاهمنامه وجود داشته باشد. در چارچوب این تفاهمنامه، رئیسجمهور متعهد به ادامه روند مذاکرات و اجرای تعهدات خواهد بود. در نهایت باید تأکید کرد که مجوز رهبر انقلاب ناظر بر ادامه فرآیند مذاکره است و انسجام و هماهنگی در تصمیمگیریها باید حول این ارکان اصلی نظام شکل بگیرد».
تمام حقوق برای پایگاه خبری سرمایه فردا محفوظ می باشد کپی برداری از مطالب با ذکر منبع بلامانع می باشد.
سرمایه فردا