شانس احیای برجام در دوره ترامپ

به گزارش سرمایه فردا، مثل روز روشن است که شانس احیای برجام بسیار کم در دوره ترامپ است و با احتمال زیاد امضا نمی شود. احتمال امضای یک قرارداد در دوره دموکرات ها حتی ضعیف در کوتاه مدت وجود داشت و باعث سرازیر شدن مقداری دلار نفتی بلوکه شده و درآمدهای ناشی از صادرات جدید میشد. اما به سرعت و با روی کارآمدن جمهوریخواهان شوک احیای برجام رویا شد.

وضع نسبتا بی‌ثبات فعلی در دوره ترامپ دچار شوک روانی و سیاسی و اقتصادی می‌شود. بن‌بست برجام توسط دولت جمهوری خواه ، منجر به خشم ایران و احتمالا خروج از ان پی تی و برخی توافق نامه ها با آژانس می شود و توالی آن می تواند منجر به جنگ و تنش و التهاب در خاورمیانه شود.

لذا دادن بهانه ای به دست جمهوریخواهان برای ایجاد فرصت راه اندازی یک کمپین تبلیغاتی جدید علیه ایران و رفتار تحقیرآمیز علیه کشور و راه انداختن فضای روانی ورود به یک جنگ ویرانگر یا افزایش فشار ، اصلا درست به نظر نمی رسد.

طبق گیم تئوری در یک بازی ، اگر ما اطلاعات کامل از حرکت رقیب داشته باشیم مانند بازی شطرنج یا O و X ، بهترین استراتژیها را می توانیم طراحی کنیم. الان آرایش نیروهای جهانی و قدرت پیش‌بینی آینده مانند آینه شفاف و روشن است و نیاز به چیدن سناریوهای گوناگون و پیچیده ندارد. تنها یک هدف مد نظر غرب است ، ایران نباید به سطح بالای غنی سازی ادامه دهد. لذا توقف ایران از چند راه امکان دارد.

دلایل چالش برجام در دوره ترامپ

اول : امضای توافق برجام با توجه به مسائل داخلی آمریکا و جنگ قدرت داخلی بر اثر نفوذ لابی صهیونیست و همراهی عربستان ، عملا بعد از دوسال مذاکره ممکن نیست.

دوم : خرابکاری نرم افزاری و سخت افزاری و ترور که اسراییل انجام می دهد مانع برجام است. هرچند ایران هوشیارتر شده و شاید بتوانند با این ضربات مداوم و چند جانبه مقابله کند اما اطلاعات برنامه غنی سازی ایران را درز می‌دهد.

سوم : حمله نظامی پهبادی شاید بخشهای کوچکی در حملات مشابه تلافی جویانه از سوی دو طرف وجود دارد و بازی به نفع اسرائیل تمام می شود.

حمله همه جانبه و فراگیر که هزینه زیادی دارد و مدتها با توجه به جنگ روسیه و اوکراین ، دومین مسیر صادرات نفت و گاز جهان را مختل می کند و قیمت انرژی در دنیا را به سه برابر سطح فعلی یعنی حدود ۳۰۰ دلار افزایش می دهد. به همین دلیل این مسئله در دوره ترامپ رخ نمی‌دهد. چراکه تورم و رکود نسبی فعلی می تواند کل اقتصاد جهانی را در بر گیرد و به نفع روسیه تمام شود که غرب ظاهرا این را نمی خواهد .

کشاندن پرونده ایران به شورای امنیت و فشردن کلید استارت فعال کردن مکانیسم ماشه که با توجه به خروج آمریکا از برجام و عدم همکاری روسیه و چین ممکن نیست. حتی اروپا هزینه های دردناک ناشی از تبعات این تصمیم را با توجه به کشاندن ایران به وضعیت تنش نمی پذیرد.

شلوغ کردن ایران با گسترش اعتراضات و نافرمانی مدنی از داخل که با توجه به هوشیاری مردم ایران و بی نتیجه و پر هزینه بودن پروژه رژیم چنج ، عملا امکان ندارد و در نهایت به ضرر غرب و منطقه خاورمیانه تمام می شود .

در نهایت به نظر می رسد بن بست مذاکرات جز با دادن امتیازات بیشتر به ایران توسط دولتی قوی تر و هماهنگ تر با سنا و کنگره در آمریکا و انجام یک توافق جدی تر ممکن نیست و وضع ناپایدار فعلی جز با یافتن یک نقطه تعادلی جدید و بازنویسی سناریوها ممکن نیست .