درس‌هایی برای سرمایه گذاران

شروین شهریاری: یکی از اشتباهات رایج سرمایه‌گذاران تلاش برای کنترل متغیرهایی است که اساساً خارج از کنترل آنهاست. این تلاش نه ‌تنها در اغلب موارد ناکام می‌ماند، بلکه سرمایه‌گذار را به سمت تصمیم‌هایی سوق می‌دهد که اگر محدودیت‌های خود را می‌پذیرفت، هرگز آنها را اتخاذ نمی‌کرد. در بازار سهام هزاران نفر با پیشینه، فلسفه، ریسک پذیری، عقاید و سطح دانش و تجربیات متفاوت فعالیت می کنند که تصمیمات آنها مشابه نیست؛ اما این تمایل ناخودآگاه نزد سرمایه گذاران وجود دارد که می توان به نوعی رفتار تک تک افراد یا برآیند آنها را کنترل کرد و بدان جهت داد.

 در بازار سهام هیچ راهی برای کنترل واکنش قیمت به اخبار وجود ندارد. چه بسیار پیش می آید که با انتشار یک خبر بد، قیمت سهام رشد می کند یا با انتشار یک گزارش سودآوری فوق العاده از یک شرکت، سهام آن افت می کند. علت احتمالا به تفاوت بین «انتظارات» و «واقعیت» مربوط است. در حالی که واقعیت ممکن است بسیار خوب به نظر برسد، انتظارات سرمایه گذاران پیش از انتشار خبر ممکن است خوش‌بینانه‌تر از واقعیت شکل گرفته باشد و در نتیجه، انتشار خبر واقعی، باعث افت قیمت شود و بالعکس. نکته مهم این است که شما معمولا ابزاری برای اندازه گیری یا کنترل انتظارات بازار در هر لحظه در اختیار ندارید .
 
رویدادهای قوی سیاه در بازار مالی

علاوه بر این، اتفاقات بسیار نادری هر از چندی روی می دهند که از آنها در ادبیات مالی تحت عنوان «رویدادهای قوی سیاه» یاد می شود و باعث نوسان شدید و ناگهانی در بازارها می شوند. وجود چنین پدیده هایی به این معنا نیست که شما نباید در بازارهای مالی سرمایه گذاری کنید بلکه به این معناست که بپذیرید که هر از چندی اتفاقاتی رخ می دهند که قابل پیش بینی و قابل کنترل نیستند. رویدادهای قوی سیاه به ما یادآوری می‌کند که حذف کامل ریسک ناممکن است؛ همان‌گونه که هیچ راننده‌ای نمی‌تواند احتمال تصادف را به صفر برساند.
هر بار یک راننده پشت فرمان می نشیند به طور طبیعی این امکان وجود دارد که در یک سانحه آسیب ببیند. اما او چه کارهایی برای این تهدید می تواند بکند؟ می تواند کمربند خود را ببندد، مطمئن شود شیشه ها تمیز هستند. ترمزها و سایر ادوات احتیاطی خودرو سالم هستند. همچنین می تواند از کار کردن با گوشی موبایل در حین رانندگی اجتناب کند و در نهایت، توجه و تمرکز خود را در زمان راندن خودرو به کار گیرد. اینها مواردی هستند که تحت اختیار او هستند. اما آیا رعایت همه این موارد به معنی خنثی کردن احتمال تصادف هستند؟ خیر. شما نمی توانید رفتار راننده دیگری را کنترل کنید که با سرعت زیاد در بین خطوط مانور می دهد و به خودروی شما برخورد می کند. این واقعیت دنیای رانندگی است.

فعالیت در دنیای سرمایه گذاری شباهتهایی با رانندگی دارد. شما نمی توانید به عنوان سرمایه گذار بسیاری چیزها را کنترل کنید اما می توانید به عنوان مثال همه منابع خود را به یک صنعت اختصاص ندهید که در اثر یک رویداد قوی سیاه، کل آن در معرض زیان بزرگ قرار گیرد. شما می توانید استراتژی متنوع سازی سرمایه گذاری در بین چند دارایی را به کار بگیرید که در شرایط پرنوسان بازارها، آسیب کمتری را به کل سبد شما وارد کند. می‌توانید مهار سرمایه خود را به دست احساسات یعنی طمع در روزهای مثبت و ترس در روزهای منفی بسپارید تا برای شما تصمیم بگیرد و یا به جای آن، یک سیستم معاملاتی طراحی کنید که بر اساس قواعدی مشخص، نقاط ورود و خروج شما را به‌صورت منظم تعیین کند. این کار باید هر روز و هر هفته و هر ماه انجام شود، مخصوصا اینکه عواطف شما بارها تلاش خواهند کرد شما را از مسیر پیوستگی و پایستگی اجرای استراتژی سرمایه گذاری منحرف کنند؛ درست همان طور که احساسات بارها شما را برای شکستن یک رژیم سلامت غذایی (فقط این دفعه!) و یا نرفتن به باشگاه ورزشی (فقط امروز!) وسوسه می کنند.
 
سرمایه‌گذاران موفق الزاماً کسانی نیستند که آینده را بهتر پیش‌بینی می‌کنند؛ بلکه آنهایی هستند که در مواجهه با آینده‌ای غیرقابل پیش‌بینی، رفتار منظم‌تر و منضبط‌تری دارند. همان‌طور که یک راننده خوب با مهارت خود احتمال رسیدن سالم به مقصد را افزایش می‌دهد، یک سرمایه‌گذار خوب نیز با مدیریت ریسک و انضباط، شانس موفقیت بلندمدت خود را بیشتر می‌کند، در حالی که به خوبی می داند که کنترل مسیر بازار از دست او خارج است.