پایگاه خبری سرمایه فردا

ایران با داشتن ذخایر عظیم گاز و موقعیت جغرافیایی ممتاز، پتانسیل آن را دارد که به یکی از بزرگ‌ترین بازیگران منطقه‌ای و حتی جهانی در حوزه انرژی تبدیل شود. اما شرط این تحقق، تغییر نگرش از «مصرف‌گرایی انرژی» به «مدیریت راهبردی انرژی» است.

ذخایر گاز اروپا به شدت پایین است و تنگه هرمز هنوز به طور کامل باز نشده است. اروپا برای پر کردن انبارهای خود نیاز به واردات بی‌سابقه ال‌ان‌جی دارد، اما اختلال در تنگه هرمز و افزایش تقاضای جهانی، این کار را بسیار دشوار و گران کرده است.

گاز تهدید جدید خانواده‌ها شد. پس از آنکه رییس جمهور گفت به جای گاز مردم از برق استفاده کنند. این نشانه بارز افزایش ناترازی است و احتمالا قطعی گاز اوج می‌گیرد.

ناترازی گازی در ایران بالاست اما تاکنون دولت در خواب زمستانی بوده است و تسریع در توسعه زیرساخت‌ها، شرط لازم برای عبور از ناترازی زمستانی و تحقق چشم‌انداز هاب گازی ایران است.

در حالی‌که نوسانات قیمت گاز طبیعی در سال ۲۰۲۵ کاهش یافته‌اند، افت چشم‌گیر ۱۳ درصدی در هفته پایانی جولای نشان از تحولی ساختاری در بازار انرژی آمریکا دارد؛ پدیده‌ای که ناشی از مازاد عرضه، ثبات نسبی تقاضا و کاهش ریسک‌های معاملاتی است. این دگرگونی نه حاصل یک شوک مقطعی، بلکه حاصل بازتنظیم بنیادین مسیر بازار در مواجهه با شرایط جدید تولید و مصرف است.

مدیرعامل شرکت ملی گاز گفت: با توجه به چالش‌های ناترازی گاز در کشور، وزارت نفت و شرکت ملی گاز با اجرای سیاست‌های تعرفه‌گذاری هوشمند، اصلاح الگوی مصرف و توسعه همکاری‌های منطقه‌ای، به دنبال کاهش مصرف بی‌رویه و بهینه‌سازی تأمین انرژی هستند. برنامه‌های جدید شامل افزایش راندمان تجهیزات گرمایشی، قراردادهای بلندمدت خرید گاز از کشورهای همسایه و گسترش زیرساخت‌های انرژی برای ارتقای بهره‌وری و کاهش فشار بر شبکه تأمین سوخت است.

قیمت آتی گاز طبیعی آمریکا با کاهش بیش از ۵ درصد به ۳.۰ دلار/MMBtu رسید که پایین‌ترین سطح از اواخر ژانویه محسوب می‌شود. حالا آمریکا چند شرکت حوزه نفت و گاز ایران را تحریم کرده است. رابطه این دو چیست؟

ناترازی گاز طبیعی به دلیل افزایش مصرف در بخش خانگی و قطع گاز صنایع، به یک چالش بزرگ تبدیل شده است. این ناترازی که به دو دسته فصلی و سالیانه تقسیم می‌شود، تأثیرات کوتاه‌مدت و بلندمدتی بر اقتصاد و تولید کشور دارد و نیازمند برنامه‌ریزی دقیق و استراتژیک است.

در شرایط فعلی که کشور با بحران مصرف انرژی روبرو است، تعویض بخاری‌های فرسوده با بخاری‌های هرمتیک می‌تواند به صرفه‌جویی چشمگیر در مصرف گاز کمک کند و نقش مهمی در کاهش وابستگی به منابع خارجی ایفا نماید. این طرح با مشارکت و سرمایه‌گذاری بخش خصوصی، امکان‌پذیر و مؤثر خواهد بود.