پایگاه خبری سرمایه فردا

یک سال پرتنش برای اقتصاد ایران گذشت؛ سالی که در آن بانک مرکزی به‌جای نقش‌آفرینی، بیشتر نظاره‌گر جهش‌های ارزی، تورم فزاینده و نوسانات بازارها بود. اکنون با تغییر رئیس‌کل، نگاه‌ها به این نهاد دوخته شده تا مشخص شود آیا می‌تواند از انفعال خارج شود و فرماندهی اقتصادی را دوباره به دست بگیرد.

بورس در معاملات از روز دوشنبه ۸ دی‌ماه با فشار فروش مواجه شد و شاخص کل افت کرد. هم‌زمان دلار و طلا نیز واکنش منفی نشان دادند؛ موضوعی که فضای هیجانی بازار را تشدید کرد و معامله‌گران را محتاط‌تر ساخت.

هم‌زمانی افت دلار و طلا با ریزش شاخص بورس، نگاه‌ها را به سناریوهای پیش‌رو معطوف کرده است، از پولبک طبیعی شاخص تا دخالت دولت برای مهار ارز.

چرا بورس ریخت ؟ آیا سهام ارزنده در بازار وجود ندارد یا اینکه بازدهی سهام بیشتر از تورم بوده است. واقعیت بازار تحت تاثیر سیاست‌های دستور نوسان پیدا می کند و عدد شاخص نیز واقعی نیست.

بازارهای مالی ایران شاهد رشد همزمان شاخص بورس، دلار و طلا بودند. این تحولات اگرچه در ظاهر به رشد دارایی‌ها منجر شده، اما فشار سنگینی بر طبقات متوسط و ضعیف جامعه وارد کرده و نگرانی‌ها درباره آینده اقتصادی کشور را افزایش داده است.

رفتار اخیر بازار فلزات گران‌بها نشان می‌دهد نقره در حال نزدیک شدن به الگوی یک «کالای گیفن» است؛ کالایی که برخلاف منطق معمول اقتصاد، با افزایش قیمت، تقاضای بیشتری را جذب می‌کند. جهش قیمت طلا و کاهش قدرت خرید سرمایه‌گذاران، ذائقه سرمایه‌گذاری را تغییر داده و نقره را به انتخاب اول بسیاری از خانوارها تبدیل کرده است.

بورس پس از ماه‌ها رکود، رشد آرام را تجربه کرد و گزارش‌های مطلوب شرکت‌ها و آرامش نسبی سیاسی، امید تازه‌ای به سهامداران داده، اما نرخ بهره ۴۰ درصدی و بودجه ضعیف مانع ورود پول است.

با تثبیت نرخ دلار در محدوده‌های بی‌سابقه و سکوت سیاست‌گذار در برابر جهش‌های پیاپی، اقتصاد ایران در آستانه ورود به چرخه‌ای قرار گرفته که در آن تورم و افزایش نرخ ارز یکدیگر را تغذیه می‌کنند. اگر روند فعلی ادامه یابد، سناریوی دلار ۱۸۰ تا ۲۲۰ هزار تومانی و تورم بالای ۶۰ درصد در سال آینده نه هشدار بدبینانه، بلکه برآیند طبیعی شرایط امروز خواهد بود.

گزارش سالانه وزارت دفاع آمریکا نشان می‌دهد ارتش آزادی‌بخش خلق چین پس از دهه‌ها انباشت تسلیحات، اکنون به مرحله‌ای رسیده که می‌تواند امنیت سرزمینی ایالات متحده را به‌طور مستقیم تهدید کند. این گزارش با تأکید بر رشد بی‌سابقه توان هسته‌ای، موشکی، سایبری و فضایی چین، تصویری از تغییر موازنه قدرت جهانی ارائه می‌دهد؛ موازنه‌ای که تایوان را در مرکز محاسبات جنگی قرار داده و رقابت واشنگتن–پکن را وارد مرحله‌ای تازه کرده است.