گرنت علمی، پلی برای همبستگی فناورانه

به گزارش سرمایه فردا، در نشست سیاستگذاری جایزه علمی و فناوری مصطفی(ص) که ۱۷ شهریورماه در باغ نگارستان برگزار شد، حسین افشین، معاون علمی رئیس‌جمهور و رئیس شورای سیاستگذاری این جایزه، از اعطای گرنت یک‌میلیون دلاری برای حمایت از فناوری‌های نوظهور خبر داد. این گرنت، به میزبانی بنیاد ملی علم ایران، به پژوهشگرانی تعلق می‌گیرد که در حوزه‌های پیشرفته پزشکی، مهندسی و علوم پایه فعالیت دارند.

افشین در این نشست با اشاره به شکاف علمی میان کشورهای اسلامی و جهان توسعه‌یافته، تأکید کرد که علم و فناوری امروز به محور اصلی نابرابری بین‌المللی تبدیل شده‌اند. او هدف این جایزه را کاهش این فاصله دانست و گفت: «از رهگذر این جایزه می‌توان به یک همبستگی علمی در بین جوامع اسلامی رسید.»

وی همچنین از آمادگی ایران برای انجام پروژه‌های مشترک در حوزه‌های نوظهور مانند کوانتوم، هوش مصنوعی و میکروالکترونیک خبر داد و افزود: «سرمایه‌گذاری‌های مشترک در زیرساخت‌ها و آزمایشگاه‌ها می‌تواند به کاهش این فاصله فناورانه کمک کند. غفلت از این مهم، جبران این فاصله را دشوارتر خواهد کرد.»

در این نشست، پروفسور محمد اقبال چودری، دبیرکل کامستک و برگزیده جایزه مصطفی در سال ۲۰۲۱، نیز از این اقدام استقبال کرد و گفت: «این یک میلیون دلار قطعاً کافی نیست، زیرا ما با گستره بسیار بزرگی از ۵۷ کشور روبرو هستیم، اما این یک شروع بسیار خوب برای چیزی است که ایران ارائه کرده است.» او همچنین اعلام کرد که کامستک مبلغ ۲۰۰ هزار دلار دیگر برای حمایت از پژوهشگران کشورهای کمتر توسعه‌یافته آفریقایی اختصاص خواهد داد.

بر اساس اطلاعات منتشرشده، این گرنت می‌تواند به‌عنوان یک ابزار راهبردی برای تقویت دیپلماسی علمی ایران در جهان اسلام عمل کند. در شرایطی که رقابت جهانی بر سر فناوری‌های نوظهور شدت گرفته، چنین حمایت‌هایی نه‌تنها به ارتقاء جایگاه علمی کشور کمک می‌کند، بلکه می‌تواند زمینه‌ساز همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی در حوزه‌های حساس و آینده‌ساز باشد.

در مجموع، اعطای این گرنت یک‌میلیون دلاری، اگر با سیاست‌های حمایتی، شفافیت در تخصیص و پیگیری پروژه‌های مشترک همراه شود، می‌تواند به نقطه عطفی در تعامل علمی ایران با جهان اسلام تبدیل شود—تعاملاتی که نه‌فقط بر مدار پژوهش، بلکه بر محور توسعه و عدالت فناورانه شکل می‌گیرند.