با توجه به افزایشِ تقاضا برایِ مس در سالهایِ آینده (به ویژه در صنایعِ انرژیهای پاک و خودروهای برقی)، این کسریِ عرضه میتواند به یکی از مهمترین چالشهایِ اقتصادِ جهانی تبدیل شود.
به گزارش سرمایه فردا، بازار جهانی مس، در آستانهی یک بحرانِ جدی در سمتِ عرضه قرار گرفته است. بانک سرمایهگذاری گلدمن ساکس، در تازهترین گزارشِ خود، پیشبینیِ تولیدِ جهانی مس را با کاهشی قابلتوجه مواجه کرده و حدود ۳۵۰ هزار تن از برآوردِ تولیدِ معادن جهان را حذف کرده است؛ رقمی که با تولیدِ سالانهی یک معدن متوسط برابری میکند. این بانک، همزمان، کسریِ بازارِ مس (خارج از آمریکا) را از ۶۰ هزار تن به ۶۴۰ هزار تن بازنگری کرده است؛ افزایشی بیش از دهبرابری که نشان از عمقِ فاجعهی پیشرو دارد. اختلالاتِ جدی در دو معدنِ بزرگِ جهان، یعنی گراسبرگ در اندونزی و کاموا-کاکولا در کنگو، که یکی تا سال ۲۰۲۸ به ظرفیتِ کامل بازنمیگردد و دیگری برنامهی توسعهاش را به سالِ آینده موکول کرده، نشان میدهد که مشکلِ بازارِ مس، دیگر فقط ضعفِ تقاضا نیست؛ بلکه اختلالاتِ واقعی و فزاینده در تولیدِ فیزیکیِ معادنِ بزرگ، در حالِ تبدیل شدن به یک تهدیدِ جدی برایِ تعادلِ عرضه و تقاضا در سالهایِ آینده است.
گلدمن ساکس؛ کاهشِ ۳۵۰ هزار تنیِ پیشبینیِ تولید
گزارشِ ۳ ژوئنِ بانکِ گلدمن ساکس، یکی از مهمترین و هشداردهندهترین تحلیلها در موردِ بازارِ مس در سالِ جاری محسوب میشود. این بانک، با بازبینیِ برآوردهایِ قبلیِ خود، حدود ۳۵۰ هزار تن از تولیدِ جهانیِ مس را از پیشبینیهایِ خود حذف کرده است. این رقم، معادلِ تولیدِ سالانهی یک معدنِ متوسط است و نشاندهندهی افتِ جدی در سمتِ عرضهی بازار است.
این کاهشِ قابلتوجه، نشان میدهد که مشکلاتِ معادنِ بزرگِ جهان، فراتر از برآوردهایِ اولیه بوده و تأثیرِ آن بر تولیدِ جهانی، بسیار عمیقتر از آن چیزی است که پیشبینی میشد.
افزایشِ دهبرابریِ کسری؛ از ۶۰ هزار به ۶۴۰ هزار تن
در ادامه، این بانک، کسریِ بازارِ مس (خارج از آمریکا) را نیز بهطورِ چشمگیری بازنگری کرده و آن را از حدود ۶۰ هزار تن به ۶۴۰ هزار تن افزایش داده است. این تغییرِ دهبرابری، نشاندهندهی افزایشِ قابلتوجهِ فاصلهی میانِ تولیدِ جهانی و تقاضا است.
به عبارتِ دیگر، بازارِ مس، با یک کسریِ عظیم و بیسابقه مواجه خواهد شد که میتواند قیمتها را به طورِ قابلتوجهی افزایش دهد. این کسری، نتیجهی مستقیمِ اختلالاتِ جدی در تولیدِ دو معدنِ بزرگِ جهان است.
معدن گراسبرگ؛ قربانیِ رانشِ گل تا سال ۲۰۲۸
یکی از مهمترین عواملِ این کاهشِ تولید، اختلالِ جدی در معدنِ گراسبرگ (Grasberg) در اندونزی است. این معدن که یکی از بزرگترین معادنِ طلا و مسِ جهان محسوب میشود، پس از یک حادثهی رانشِ گل، بخشی از برنامهی تولیدِ خود را از دست داده است.
بر اساسِ گزارشِ گلدمن ساکس، انتظار میرود که معدنِ گراسبرگ، تا سال ۲۰۲۸ به ظرفیتِ کاملِ خود بازنگردد. این یعنی، برایِ چهار سالِ آینده، یکی از بزرگترین منابعِ تأمینِ مسِ جهان، با ظرفیتی کمتر از حداکثرِ ممکن، به فعالیتِ خود ادامه خواهد داد و این موضوع، تأثیرِ عمیقی بر عرضهی جهانیِ مس خواهد داشت.
معدن کاموا-کاکولا؛ آبگرفتگیِ زیرزمینی و فعالیتهای لرزهای
دومین معدنِ بزرگی که در گزارشِ گلدمن ساکس به آن اشاره شده، معدنِ کاموا-کاکولا (Kamoa-Kakula) در جمهوریِ دموکراتیکِ کنگو است. این معدن که یکی از بزرگترین پروژههایِ توسعهی مس در جهان محسوب میشود، با دو مشکلِ جدی مواجه شده است:
۱. فعالیتهای لرزهای که باعثِ بیثباتی در ساختارِ زمینشناسیِ معدن شده است.
۲. آبگرفتگیِ زیرزمینی که عملیاتِ استخراج را با مشکل مواجه کرده است.
در نتیجه، این معدن، هدفِ تولیدیِ خود برایِ سالِ ۲۰۲۶ را کاهش داده و بخشی از برنامهی توسعهی خود را به سالِ ۲۰۲۷ موکول کرده است. این بدان معناست که یکی از امیدهایِ اصلیِ بازارِ مس برایِ جبرانِ کسریِ عرضه، با تأخیرِ قابلتوجهی مواجه شده است.
از ضعفِ تقاضا تا اختلالِ واقعی در تولید
گزارشِ گلدمن ساکس، نشان میدهد که مشکلِ بازارِ مس، دیگر صرفاً به ضعفِ تقاضا (به ویژه در چین) محدود نمیشود، بلکه اختلالاتِ واقعی در تولیدِ فیزیکیِ معادنِ بزرگِ جهان در حالِ افزایش است.
در ماههایِ اخیر، بسیاری از تحلیلگران، کاهشِ قیمتِ مس را به ضعفِ تقاضا و رکودِ اقتصادیِ چین نسبت میدادند. اما گزارشِ جدیدِ گلدمن ساکس، نشان میدهد که سمتِ عرضه نیز با مشکلاتِ جدی مواجه است. این موضوع، میتواند معادلاتِ بازار را به طورِ کامل تغییر دهد:
· در کوتاهمدت، اگرچه ضعفِ تقاضا همچنان میتواند فشارِ نزولی بر قیمتها وارد کند، اما کاهشِ تولید و کسریِ فزاینده، میتواند از افتِ بیشترِ قیمتها جلوگیری کند.
· در بلندمدت، با بهبودِ تقاضا و تداومِ اختلالاتِ عرضه، بازارِ مس با یک کسریِ ساختاریِ جدی مواجه خواهد شد که میتواند قیمتها را به سطوحِ بیسابقهای برساند. این موضوع، به ویژه در شرایطی که جهان به سمتِ انرژیهای پاک و خودروهای برقی حرکت میکند که مصرفِ مس را به شدت افزایش خواهند داد، از اهمیتِ حیاتی برخوردار است.
کسریِ مس، یک تهدیدِ جدی برایِ آینده
گزارشِ اخیرِ گلدمن ساکس، زنگِ خطری جدی برایِ بازارِ جهانیِ مس به صدا درآورده است. کاهشِ ۳۵۰ هزار تنیِ پیشبینیِ تولید و افزایشِ دهبرابریِ کسریِ بازار، نشان میدهد که مشکلِ مس، فراتر از یک نوسانِ مقطعی است و ریشه در اختلالاتِ واقعی و پایدار در بزرگترین معادنِ جهان دارد.
معدنِ گراسبرگ که تا سال ۲۰۲۸ به ظرفیتِ کاملِ خود بازنمیگردد و معدنِ کاموا-کاکولا که برنامهی توسعهاش به تعویق افتاده است، تنها دو نمونه از این اختلالات هستند. با توجه به افزایشِ تقاضا برایِ مس در سالهایِ آینده (به ویژه در صنایعِ انرژیهای پاک و خودروهای برقی)، این کسریِ عرضه میتواند به یکی از مهمترین چالشهایِ اقتصادِ جهانی تبدیل شود.
