پایگاه خبری سرمایه فردا

رفتار مصرف‌کننده ایرانی در اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ دستخوش یک دگرگونی بنیادین شده است. خروج از فروشگاه‌های بزرگ، سقوط فروش پوشاک و لوازم آرایشی، و هجوم به سوی ماکارونی، سیب‌زمینی و پلتفرم‌های مقایسه قیمت، تصویر روشنی از «اثر رژ لب» در اقتصاد ایران ترسیم می‌کند. گزارش پیش‌رو، ۱۱ نشانه این تحول را با نگاهی به ارقام سود و زیان و درصد تغییرات، تحلیل می‌کند.

کارخانه‌های لبنی ایران در ۱۱ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۴، رکوردی تازه در فروش ثبت کرده‌اند. بررسی عملکرد ۱۱ شرکت بزرگ این صنعت نشان می‌دهد مجموع درآمدها با رشد ۵۹ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، به بیش از ۴۱ هزار میلیارد تومان رسیده است.

تورم ۸۰ درصدی لبنیات در سال ۱۴۰۴ نشان داد که حمایت‌های دولتی و تخصیص نهاده‌های یارانه‌ای نتوانسته مانع گران‌فروشی شود. واردکنندگان نهاده با افزایش قیمت‌ها زنجیره تولید را مختل کردند و شرکت‌های لبنی نیز به جای عرضه داخلی، صادرات دلاری را ترجیح دادند؛ روندی که ضعف نظارت ستاد تنظیم بازار را آشکار و فشار بی‌سابقه‌ای بر معیشت خانوارها وارد کرده است.

شرکت‌های لبنی بدون هماهنگی با وزارت جهاد کشاورزی و سازمان حمایت، قیمت‌ها را تا ۸۰ درصد بالا بردند؛ رقمی هم‌پای دلار آزاد که فشار سنگینی بر خانوارها وارد ساخت و هزینه ماهانه خرید لبنیات را نزدیک به یک میلیون تومان افزایش داد. این گرانی نه‌تنها سفره‌ها را کوچک‌تر کرد و سلامت عمومی را تهدید نمود، بلکه صنعت غذا را نیز به شدت تحت تأثیر قرار داد.

سید جعفر میر، مدیرعامل شرکت شیر پاستوریزه پگاه تهران، همزمان سهامدار شرکت فراسازان آویژه و عضو هیئت‌مدیره شرکت کاسپین کی‌ستون است—شرکت‌هایی فعال در صنعت ساختمان، تولید میلگرد، طراحی و اجرای پروژه‌های عمرانی. در کنار او، غلامرضا زینلی نیز با مسئولیت معاونت توسعه مدیریت صنایع شیر ایران، همزمان در هیئت‌مدیره پگاه تهران و پگاه الیگودرز حضور دارد. بررسی عملکرد پگاه تهران در سال ۱۴۰۴ نسبت به ۱۴۰۳ نشان می‌دهد که این چندشغله‌گی مدیریتی با کاهش تمرکز و افت بهره‌وری همراه بوده است.

شرکت لبنیات و بستنی دومینو، تحت مالکیت فرامرز پایداری، با ثبت ۴۶۸ میلیارد تومان بدهی غیرجاری نزد بانک کارآفرین، در معرض بحران نقدینگی و نظارت بانکی قرار گرفته است. این برند که در سال ۱۳۹۰ توسط برادر بنیان‌گذار میهن تأسیس شد، اکنون با چالش‌های مالی و ساختاری روبه‌روست.

شرکت صنایع غذایی و لبنی میهن، یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان بستنی و لبنیات کشور، با بدهی سنگین بانکی و حواشی اجتماعی گسترده، در موقعیتی پرتنش قرار گرفته است. از ثبت ۱٬۱۴۵ میلیارد تومان بدهی غیرجاری نزد بانک کارآفرین تا واکنش‌های عمومی به رفتارهای درون‌سازمانی، برند میهن با چالش‌های جدی در حوزه مالی و اعتبار عمومی مواجه است.

شرکت پگاه آذربایجان‌غربی با نماد بورسی «غشاذر»، در پنج‌ماهه نخست سال جاری با کاهش ۳ هزار تنی تولید شیر پاستوریزه نسبت به دوره مشابه سال قبل مواجه شده است. افت هم‌زمان در تولید دوغ و پنیر، همراه با مدیریت بلندمدت سیدفضل‌الله قریشی، زنگ هشدار را برای بازنگری در سیاست‌های عملیاتی این شرکت به صدا درآورده است.

با افزایش ۲۸ درصدی قیمت شیر خام، جهش 4۰ درصدی تورم، هزینه ماهانه برای تأمین لبنیات یک خانواده چهار نفره به ۲.۵ میلیون تومان رسیده که 20 درصد دستمزد وزارت کار است، به همین دلیل لبنیات در حال خروج از سفره اقشار کم‌درآمد است؛ در حالی‌که دولت سالانه ۸ میلیارد دلار یارانه نهاده دامی پرداخت می‌کند، اما این حمایت هرگز به محصول نهایی نمی‌رسد.