پایگاه خبری سرمایه فردا

به جز تورم و کسری بودجه، محدودیت‌های جدید صادرات نفت و نقش تراستی‌ها چالش دیگر دولت است، بعد از تشدید تحریم‌ها و فعال شدن اسنپ‌بک، بخش بزرگی از مبادلات نفتی ایران از مسیر تراستی‌ها انجام می‌شود.

اقتصاد ایران پس از نزدیک به دو سال رکود پیاپی به مرحله‌ای رسیده که حتی جهش تورم و افزایش نرخ دلار هم نتوانسته رفتارهای معمول بازار را تحریک کند. کاهش مداوم تقاضا، افزایش شدید هزینه‌ها و اوج‌گیری انتظارات تورمی، شاخص‌های کلیدی مانند شامخ اقتصاد و صنعت را به محدوده خطر کشانده و سقوط سفارشات جدید و افت موجودی مواد اولیه نشان می‌دهد زنجیره تأمین هر ماه ضعیف‌تر می‌شود. هم‌زمان، کاهش نقدینگی بنگاه‌ها اثر خود را در بازار کار گذاشته و شاخص استخدام به زیر مرز ۵۰ رسیده؛ نشانه‌ای روشن از اینکه تعدیل نیرو به یکی از ابزارهای بقا تبدیل شده است.

در حالی که ناوهای آمریکایی در خلیج فارس مستقر شده‌اند و پیام‌های سیاسی واشنگتن و تهران لحظه‌به‌لحظه فضای منطقه را ملتهب‌تر می‌کند، تحلیلگران معتقدند معادله قدیمی «نه جنگ، نه مذاکره» جای خود را به انتخابی سخت داده است: یا توافق، یا درگیری محدود نظامی. هم‌زمان، بازارهای جهانی زیر فشار این تنش‌ها دچار نوسانات شدید شده‌اند و معامله‌گران با نگرانی چشم‌انتظار نتیجه این رویارویی سیاسی و امنیتی هستند.

به گفته بخشی در دوران جنگ، جامعه و حاکمیت در یک مسیر قرار داشتند و همین هم‌جهتی باعث شد کشور بتواند فشارهای اقتصادی را بهتر مدیریت کند. اما امروز میان خواسته‌های مردم و مسیر حاکمیت فاصله معناداری ایجاد شده و این شکاف هر روز عمیق‌تر می‌شود.

واکنش بورس به جنگ احتمالی با آمریکا صف‌های فروش است و تنها تک نمادهای مربوط به گروه‌های غذایی و دارویی کمتر منفی شدند.

وعده‌های «تک‌نرخی» و «ثبات» سال‌هاست که تنها پشت تریبون‌ها شنیده می‌شوند، اما کارگر و کارفرما همچنان با تورمی خسته‌کننده و ناپایدار دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

مصرف ۱۲۰ میلیون لیتری گازوئیل، فرسودگی ناوگان، ضعف نظارت مرزی، سیاست‌های متناقض وزارت نفت و نبود هماهنگی میان دستگاه‌ها، زمینه‌ساز کمبود سوخت و فشار مضاعف بر رانندگان شده است

یک اقتصاددان معتقد است تورم، فقر، فساد و سقوط ارزش پول ملی ریشه در نبود آزادی اقتصادی دارد و تا زمانی که دولت کوچک نشود، مالکیت محترم شمرده نشود و تجارت آزاد نگردد، اقتصاد ایران از مسیر فروپاشی فاصله نخواهد گرفت.

بازار سرمایه در هیاهوی روزهای اخیر، تصویری دوپاره را به نمایش گذاشته است. از یک سو، هراس از تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک و التهاب داخلی، موجی از فروش و خروج سرمایه را رقم زده و از سوی دیگر، چشم‌انداز تحولی عمیق در پی تصویب بودجه سال آینده — که ارز شرکتی را به بازار آزاد پیوند می‌دهد — بنیان‌های ارزشی تازه‌ای را نوید می‌دهد. این گزارش به تحلیل ریشه‌های این نوسان و مسیر احتمالی پیش روی بورس می‌پردازد.