پایگاه خبری سرمایه فردا

جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، عرضه جهانی غذا را فلج می‌کند. کشورهای حاشیه خلیج فارس تأمین‌کنندگان اصلی مواد اولیه کودهای شیمیایی هستند که مایه حیات کشاورزی نوین محسوب می‌شوند. با بسته شدن تنگه هرمز به دست ایران و هدف قرار گرفتن تأسیسات انرژی منطقه، زنجیره تأمین کودهای شیمیایی نیز قطع شده است.

در عصر جنگ‌های ماهواره‌ای و موشک‌های نقطه‌زن، بسیاری تصور می‌کنند جغرافیا به تاریخ پیوسته است. اما واقعیت میدان، روایت دیگری دارد. رشته‌کوه‌های زاگرس با نقاط کور راداری و دره‌های ژرف، سدی تسخیرناپذیر در برابر مهاجمان هستند. تنگه هرمز با صخره‌ها و جزایر ایرانی، جغرافیا را از یک ابزار دفاعی به سلاح تهاجمی تبدیل کرده است. وسعت سرزمین نیز به ایران اجازه می‌دهد مراکز حساس خود را چنان توزیع کند که نابودی همزمان آنها غیرممکن باشد. 

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، با بازدید از این مجموعه، خسارات وارده را مستندسازی کرد. آسیب‌های جدی به کاخ موزه سبز (قدیمی‌ترین کاخ با قدمت بیش از یک قرن)، عمارت والی (کهن‌ترین بخش مجموعه مربوط به اواسط دوران قاجار) و موزه برادران امیدوار (تنها موزه جهانگردی ایران)، و همچنین خسارت به ۱۲ موزه و ۸۵ ساختمان کوچک و بزرگ مجموعه، از جمله این آسیب‌هاست. 

پایگاه تحلیلی میدل ایست مانیتور در گزارشی که توجه بسیاری از ناظران را به خود جلب کرده، از تغییر راهبردی عمیق در جنگ خاورمیانه خبر داده است. بر اساس این تحلیل، ایران با هدف قرار دادن دیمونا، عملاً به «سیم آخر» زده و دارد «دکترین مرد دیوانه» ترامپ را به خودِ آمریکا و اسرائیل بازمی‌گرداند.

شبکه سی‌ان‌ان به نقل از گزارش‌های اطلاعاتی، از تقویت بی‌سابقه دفاعی جزیره خارک توسط ایران خبر داده است. بر اساس این گزارش، برای کنترل جزیره خارک، نیاز به اعزام نیروی بزرگ پیاده‌نظام آمریکایی خواهد بود. ایران در اطراف خارک و سواحل خود مین‌گذاری کرده است تا از عملیات آبی-خاکی نیروهای آمریکایی جلوگیری کند.

معاون وزارت رفاه و امور اجتماعی از ارائه وام قرض‌الحسنه ۵۰ تا ۱۵۰ میلیون تومانی به یارانه‌بگیران دهک‌های ۱ تا ۹ خبر داد. این وام بدون نیاز به ضامن، با کارمزد ۴ درصد و بازپرداخت ۱۸ تا ۲۴ ماهه، در اختیار متقاضیان قرار می‌گیرد. هدف اصلی این طرح، حمایت از اقشار کم‌درآمد در شرایط سخت جنگ و تحریم است. با این حال، کارشناسان هشدار می‌دهند که وام، هرچند می‌تواند در کوتاه‌مدت کمک‌کننده باشد، اما جایگزین سیاست‌های حمایتی پایدار مانند افزایش حقوق، تقویت کالابرگ و کنترل تورم نمی‌شود. دولت برای موفقیت این طرح، باید سه چالش اصلی تأمین منابع، کنترل تورم و مدیریت بازپرداخت را به درستی مدیریت کند.

اصلاح نظام بانکی، محدودسازی خلق پول و قطع رانت‌های ساختاری، پیش‌شرط هر گونه ثبات ارزی و پولی است. اقتصاد ایران بیش از هر چیز نیازمند شجاعت در تغییر الگوی حکمرانی است. کاهش موقتی دلار، فرصتی است برای بازاندیشی؛ فرصتی که اگر از دست برود، شاید دیگر تکرار نشود.

در چهارمین هفته جنگ خاورمیانه،  آمریکا و اسرائیل در یک همپوشانی عملیاتی، فرسایش زیرساخت‌های ایران را هدف قرار داده‌اند، در حالی که ایران با هدف قرار دادن تأسیسات همسایگان، ناخواسته در پازل «منطقه سوخته» بازی می‌کند.

جنگ ایران و آمریکا بیش از جنگ روسیه و اوکراین به بازارهای جهانی نفت آسیب زده است. دلیل این ادعا، بسته شدن تنگه هرمز است که روزانه ۲۰ درصد از نفت جهان از آن عبور می‌کرد. پیش از جنگ، روزانه حدود ۱۴ میلیون بشکه نفت از این آبراه عبور می‌کرد، اما اکنون این رقم به کمتر از ۴۰۰ هزار بشکه کاهش یافته است. این یعنی ۹۸ درصد کاهش ظرفیت، که ۱۵ برابر شوک نفتی ناشی از جنگ اوکراین است.