پایگاه خبری سرمایه فردا

ورود ارزهای خانگی به بازار می‌تواند فشار بر نرخ ارز را کاهش دهد و هزینه واردات و تورم را کم کند به ویژه در مقطع کنونی که ناترازی ارزی بیداد می‌کند.

سلطه دلار، محصول یک توطئه در اتاق‌های تاریک قدرت نیست، بلکه حاصل قرن‌ها تحول اقتصادی، تصمیمات تاریخی و گاهی اشتباهات محاسباتی است. از قرن هفدهم که پوند انگلیس با پشتوانه طلا، جهان را تسخیر کرده بود تا برتون وودز و شوک نیکسون، هرکدام نقشی در شکل‌گیری هژمونی دلار داشته‌اند. اما امروز، با ظهور اقتصادهای نوظهور و تلاش برای دلارزدایی، این پرسش مطرح است: آیا دلار همچنان برترین ارز جهان باقی می‌ماند یا زوال آن آغاز شده است؟ در این گزارش، به بررسی ریشه‌های تاریخی، مکانیزم‌های بازتولید و آینده دلار می‌پردازیم.

طلا دیگر آن رشد شارپی سابق را ندارد. دلار هنوز راه تا نرخ واقعی خود را دارد، اما چشم‌انداز ۲۰۰ هزار تومانی فعلاً وجود ندارد.

از امروز، متقاضیان ارز می‌توانند بدون مراجعه به صرافی و صرفاً با استفاده از کارت ملی خود، از دو بانک ملت و تجارت تا سقف هزار دلار (یا معادل آن به یورو) ارز خریداری کنند. قیمت دلار و یورو در این بانک‌ها، مانند صرافی ملی، متناسب با قیمت در حاشیه بازار است و روزانه تغییر می‌کند. این تسهیلات، ارز مسافرتی نیست و متقاضیان ارز مسافرتی همچنان می‌توانند ۵۰۰ یورو (یا معادل آن به سایر ارزها) را با قیمت ارز در مرکز مبادله دریافت کنند. در این گزارش، نگاهی می‌اندازیم به جزئیات این طرح جدید و تفاوت آن با ارز مسافرتی.

افت سهم دلار از ذخایر ارزی (از ۷۱ درصد به ۵۶ درصد) یک روند طبیعی و اجتناب‌ناپذیر است. جهان به سمت «چندقطبی ارزی» حرکت می‌کند. سهم یورو، یوان و حتی ارزهای دیجیتال بانک‌های مرکزی در آینده بیشتر خواهد شد. اما رسیدن به جایگاهی که یک ارز دیگر بتواند واقعاً با دلار رقابت کند، دهه‌ها طول خواهد کشید.

دلالان با ارائه دلار ارزان‌تر از بازار تلاش می‌کنند ایران‌چک‌های درشت را جمع‌آوری کرده و جریان نقدینگی را هدایت کنند.

با توقف جنگ، دلار به دلیل بازگشت تقاضا، تورم بالا و نقدینگی سنگین سقوط نکرد و در سطوح بالاتر تثبیت شد

بازار طلا و سکه با افت‌های جزیی همراه بود و سکه جدید با کاهش ۲۰ تومانی به ۱۸۹,۹۹۰ هزار تومان رسید. اونس طلا نیز با کاهش ۱.۹۵ درصدی به ۴,۴۳۶ دلار رسید. در بازار ارزهای دیجیتال، بیت‌کوین با کاهش ۱.۵۴ درصدی به ۶۹,۵۹۹ دلار و اتریوم با کاهش ۳.۸۴ درصدی به ۲,۰۸۰ دلار رسیدند. این ثبات نسبی، حاصل مداخلات بانک مرکزی، کاهش انتظارات تورمی و احتیاط سرمایه‌گذاران در شرایط کنونی است.

اصلاح نظام بانکی، محدودسازی خلق پول و قطع رانت‌های ساختاری، پیش‌شرط هر گونه ثبات ارزی و پولی است. اقتصاد ایران بیش از هر چیز نیازمند شجاعت در تغییر الگوی حکمرانی است. کاهش موقتی دلار، فرصتی است برای بازاندیشی؛ فرصتی که اگر از دست برود، شاید دیگر تکرار نشود.