پایگاه خبری سرمایه فردا

پنجاه و هفت روز از شروع جنگ ایران و آمریکا می‌گذرد و قیمت‌ها در جهان به کلی تغییر کرده است. گوگرد ۵۷ درصد، اوره ۵۱ درصد و سوخت جت ۵۲ درصد گران شده‌اند. گازوئیل و بنزین نیز به ترتیب ۴۸ و ۳۶ درصد افزایش یافته‌اند. کود شیمیایی ۳۵ درصد و برنج ۷ درصد گران شده‌اند؛ یعنی امنیت غذایی جهان در خطر است.

در حال حاضر تنگه هرمز به میدان جدید رقابت ارزی شرق و غرب تبدیل شده و نقش مهمی در این تحول ایفا می‌کند.

خاورمیانه دوباره روی لبه تیغ رفته است. اختلالات گسترده در منطقه خلیج فارس، زنجیره تأمین نفت جهان را به هم ریخته و برآوردهای تازه از یک کسری عظیم حکایت دارند. داده‌های اولیه نشان می‌دهد که در پی این تنش‌ها، حدود ۹ تا ۱۰ میلیون بشکه در روز از صادرات نفت با محدودیت مواجه شده است. اما ترسناک‌تر از آن، پیش‌بینی کارشناسان است: پس از اتمام ذخایر راهبردی کشورها، شکاف عرضه دوباره به سطح هشداردهنده ۱۱ میلیون بشکه در روز بازخواهد گشت. در این گزارش، ابعاد این بحران، بازیگران بازنده و پیامدهای آن برای اقتصاد جهانی را بررسی می‌کنیم.

میانگین روزهای ذخایر اضطراری نفت در کشورهای جهان، تصویری روشن از آسیب‌پذیری اقتصادهای بزرگ در برابر بحران انرژی تنگه هرمز ارائه می‌دهد. ژاپن با ۲۰۸ روز ذخیره در صدر جدول قرار دارد و کره جنوبی با ۲۰۰ روز در رتبه دوم است. آلمان با ۱۳۰ روز، بریتانیا با ۱۲۴ روز و فرانسه با ۱۱۷ روز، وضعیت بهتری نسبت به سایر کشورهای اروپایی دارند.

شبکه سی‌ان‌ان به نقل از گزارش‌های اطلاعاتی، از تقویت بی‌سابقه دفاعی جزیره خارک توسط ایران خبر داده است. بر اساس این گزارش، برای کنترل جزیره خارک، نیاز به اعزام نیروی بزرگ پیاده‌نظام آمریکایی خواهد بود. ایران در اطراف خارک و سواحل خود مین‌گذاری کرده است تا از عملیات آبی-خاکی نیروهای آمریکایی جلوگیری کند.

بسته شدن تنگه هرمز در پی جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، زنجیره تأمین انرژی جهان را با شوکی بی‌سابقه مواجه کرده است، اما همه کشورها به یک اندازه از این بحران آسیب نمی‌بینند. داده‌های منتشر شده نشان می‌دهد هند با ۲۸ درصد، پاکستان با ۲۶ درصد و تایوان با ۲۷ درصد، بیشترین وابستگی به گاز عبوری از این آبراه را دارند و در خط مقدم آسیب‌پذیری قرار گرفته‌اند. کره جنوبی با ۲۰ درصد و سنگاپور با ۱۸ درصد نیز در رتبه‌های بعدی هستند. در مقابل، چین با تنها ۶ درصد و اروپا با ۳ درصد وابستگی، از این بحران مصون‌تر مانده‌اند. این نقشه از وابستگی، برندگان و بازندگان واقعی بحران انرژی خاورمیانه را به وضوح نشان می‌دهد.

حمله آمریکا به جزیره خارک، نقطه بحرانی در جنگ جاری خاورمیانه به حساب می‌آید. این حمله نه تنها زیرساخت‌های نظامی ایران را هدف قرار داد، بلکه با فعال کردن مکانیسم تلافی‌جویانه تهران، عملاً تمام تأسیسات نفتی منطقه را به میدان جنگ تبدیل کرد.

چرا تنگه هرمز مهم است؟ افزایش قیمت بنزین و زندگی مردم آمریکا را به زودی مختلف خواهد کرد. به همین دلیل غرب زیر فشار سیاست‌های آمریکا بحرانی می‌شود.

تراستی‌هایی ارز حاصل از فروش نفت را بازنگردانده‌اند، از بانک‌هایی که اعلام وصول می‌کنند اما پولی در کار نیست، و از رقمی نزدیک به ۹۰۰ میلیون دلار که در بانک اقتصاد نوین «خالی» از آب درآمده است. مجلس به این ماجرا ورود کرده و تحقیق و تفحص از بانک مرکزی کلید خورده است.