منصور حقیقتپور معتقد است که مسئولان همه تلاش خود را برای حفظ عزت و رفاه مردم به کار گیرند. اما حسن رسولی در این زمینه گفته رئیسجمهور باید با مردم مستقیم صحبت کند تا تابآوری جامعه افزایش یابد.
مهرشاد ایمانی: کار دولت مسعود پزشکیان در شرایط جنگی کنونی به شدت سخت است و مسئولیتهای دشوار دولت بر کسی پوشیده نیست. واقعیت این است که دولت چهاردهم تا اینجا توانست در موقعیت جنگی به طور کلی از پس اداره امور دولت برآید و بسیاری از کارشناسان اقتصادی و سیاسی عملکرد دولت را خوب ارزیابی کردهاند اما در کنار دیدن اقدامات مثبت به نظر میرسد مسئولان دولت میتوانند با اتخاذ تدابیری در حوزههای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی وضعیت داخلی را قدری بهبود بخشند تا از بروز هر نوع ناآرامی جلوگیری شود و البته اعتماد عمومی نیز افزایش یابد و سرمایه اجتماعی سیاسی احیا شود.
اقدامات دولت؛ خوب اما ناکافی
منصور حقیقتپور، فعال سیاسی اصولگرا و نماینده اسبق مجلس، درباره این موضوع به «هفت صبح» گفت: «در ابتدا باید از دولت تشکر کنیم. در این شرایط جنگی با وجود محدودیتها و محاصرهها، همه وزرا در حال تلاشاند و این تلاشها قابل تقدیر است. اما حرف ما این است مردمی که طی چند ماه گذشته به خیابان آمدند، همگی با شرافت بودند و از کشور خود حمایت کردند. بنابراین، دولت باید تصمیماتی اتخاذ کند که موجب افزایش اقتدار کشور شود؛ تصمیماتی که عزت و کرامت مردم را حفظ کند، نه اینکه احساس عزت و منزلت آنان را خدشهدار سازد. برای مثال، اینکه اعلام میشود تا مدتی استفاده از وسایل حملونقل عمومی، مانند بیآرتی و مترو رایگان باشد، اقدام خوبی است اما این بهتنهایی کافی نیست. باید در حوزههای مختلف نیز گشایشهایی ایجاد شود؛ از جمله در زمینه فضای مجازی، آزادی زندانیان جرایم غیرعمد، امور گمرکی، بیمه، مالیات و تامین اجتماعی. این گشایشها باید هرچه زودتر عملی شود تا کرامت ملت بیش از پیش حفظ شود و مردم آثار آن را در زندگی روزمره خود احساس کنند.»
معیشت، مهمترین اولویت دولت
او در پاسخ به این پرسش که اکنون مهمترین اولویت دولت چه باید باشد، بیان کرد: «معیشت مردم باید در اولویت قرار گیرد؛ برای مثال به هیچ وجه نباید اجازه داد قیمت یک شانه تخممرغ به ۵۰۰ هزار تومان برسد. همچنین باید ظرفیتهای راهبردی کشور را در زمان مناسب به میدان آورد و از آنها برای حل مشکلات مردم استفاده کرد. برای تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب ۳۰ میلیون نفر به خیابان آمدند که اتفاقی بیسابقه رقم خورد. این به معنای علاقه مردم به رهبر شهید و دفاع آنها از جمهوری اسلامی است؛ با این وصف همه مسئولان باید بدانند که وامدار مردم هستند و هرچه دارند از مردم است و امیدوارم بتوانیم در کوتاهمدت بر این مشکلات غلبه کنیم.»
مردم ایران، شایسته بهترینها
این فعال سیاسی در وصف مردم ایران نیز مطرح کرد: «مردم ایران شایسته بهترینها هستند؛ شایسته بهترین حاکم، بهترین وزیر، بهترین شرایط رفاهی، بهترین آموزش و بهترین پوشاک؛ مردم ایران سزاوار بهترینها هستند. البته مردم عاقلاند و میدانند که در شرایط محاصره، امکان واردات بسیاری از کالاها و اقلام مورد نیاز وجود ندارد و کشور با محدودیتهایی روبهرو است. من شنیدهام که رهبر شهید انقلاب تا مدتها در خانه خود حتی یخچال نداشت. من شخصا از سادگی زندگی ایشان احساس شرمندگی میکنم. مسئولان نباید به دنبال دنیاطلبی باشند. کشوری که با اقتدار در برابر اسرائیل، آمریکا و برخی کشورهای منطقه ایستادگی کرده است، باید در داخل نیز به مردم خود رسیدگی کند. ملت باید عزیز شمرده شوند و مسئولان باید همه توان خود را برای حفظ عزت و رفاه مردم به کار گیرند.
اکنون زمان نقد نیست؛ زمان وحدت و همدلی است. امروز، من حاضرم در کنار همان وزیری باشم که بیش از همه به او نقد دارم زیرا باید از دولت حمایت کرد تا بتواند وظایف خود را بهدرستی پیش ببرد. با وجود انتقادهای فراوانی که به دولت داریم، بر اساس رهنمودهای رهبری و با در نظر گرفتن منافع ملی، امروز وظیفه همه ما حمایت از دولت و حفظ انسجام کشور است.»
عملکرد خوب دولت با یک اما…
حسن رسولی، فعال سیاسی اصلاحطلب و از اعضای حقیقی جبهه اصلاحات ایران نیز در پاسخ به این پرسش که دولت در مقطع حساس کنونی در چه حوزههایی میتواند بهتر عمل تا قدری وضعیت مردم رو بهبود برود، به «هفت صبح» گفت: «در یک ارزیابی کلی، باور من این است که در مجموع، عملکرد دولت آقای پزشکیان در جنگ ۱۲ روزه و در جنگ ۴۰ روزه، در تامین نیازهای اساسی مردم و مدیریت لجستیکی مایحتاج عمومی، موفق بوده است.
شاهد این ارزیابی، آن است که در این مدت برخلاف شرایط مشابهی که در سایر کشورها در زمان مواجهه با بحرانهای جنگی شاهد بودهایم و مردم به فروشگاهها هجوم میبردند و حتی در برخی موارد غارت مراکز توزیع کالا نیز رخ میداد، در ایران طی این دو جنگ چنین اتفاقاتی روی نداد. بر اساس تجربه مدیریتی که دارم، با وجود موانع فراوان در مسیر تامین کالا، از جمله محاصره دریایی و مشکلاتی که در حوزه حملونقل با آن مواجه بودیم و همچنان نیز وجود دارد، دولت با تکیه بر اعتماد به بازار، بخش خصوصی و تولیدکنندگان و نیز با تسهیل و آزادسازی مقررات مربوط به واردات از ۱۵ کشور همسایه، توانست نیازهای اساسی کشور را مدیریت کند و در این زمینه عملکرد موفقی داشته باشد.»
ضرورت به کارگیری افراد جسور در دولت
او در پاسخ به اینکه آیا مردم از عملکرد دولت رضایت دارند یا خیر، مطرح کرد: «این موفقیت به معنای جلب رضایت کامل مردم نبوده و نیست. به هر حال، حتی در همین شرایط و با وجود این عملکرد قابل قبول، افزایش قیمتها همچنان بیشترین فشار را بر سفره مردم و همه طبقات اقتصادی و اجتماعی وارد کرده و این روند نیز ادامه دارد. با این حال، کشور هرگز وارد وضعیت قحطی یا کمبود مطلق کالا نشد و توانست از این مرحله عبور کند. توصیه من به دولت، بهعنوان قوه مجریه که مهمترین مسئولیت را در قبال مردم بر عهده دارد، این است که اختیارات بیشتری از مرکز به مدیران بخشی، استانداران و سایر مدیران محلی تفویض کند زیرا این اقدام میتواند در مدیریت شرایط بحرانی بسیار راهگشا باشد.
علاوه بر این، لازم است عملکرد وزیران، بهویژه در وزارتخانههای صنعت، معدن و تجارت، جهاد کشاورزی و راه و شهرسازی، همچنین دستگاههایی مانند گمرک و سازمان ملی استاندارد، بهطور مستمر و دقیق ارزیابی شود. در صورتی که بررسیها نشان دهد مدیران ارشد این بخشها از توان، جسارت و قدرت تصمیمگیری لازم برای اداره شرایط بحرانی کنونی برخوردار نیستند، باید بدون تعارف، افراد توانمندتر و کارآمدتر جایگزین آنان شوند. دولت باید همچنان به بخش خصوصی و سازوکار بازار اعتماد کند، اما این اعتماد نباید به معنای رها کردن نظارت باشد. لازم است با نظارت موثر و مستمر، از هرگونه سوءاستفاده جلوگیری شود تا روند افزایش قیمتها کنترل شود و فشار بیشتری بر معیشت مردم وارد نشود.»
اطلاعرسانی ضعیف دولت
این فعال سیاسی همچنین درباره ضرورت اطلاعرسانی دولت و سخنگفتن رئیسجمهور با مردم تشریح کرد: «موضوع مهم دیگر، اطلاعرسانی است. واقعا نمیدانم چرا دولت در این زمینه فعالتر عمل نمیکند و چرا آقای پزشکیان بهصورت مستقیم با مردم سخن نمیگوید. ایشان از سرمایه اجتماعی مناسبی برخوردار است و میتواند با گفتوگوی مستقیم، صادقانه و مستمر با مردم، اعتماد عمومی را تقویت کند. هم آقای پزشکیان و هم آقای عارف میتوانند همانگونه که سال گذشته درباره مدیریت مصرف برق مستقیما با مردم سخن گفتند، اکنون نیز درباره شرایط کشور با مردم گفتوگو کنند. چنین ارتباط مستقیمی میتواند به افزایش تابآوری جامعه کمک کند و آسیبپذیری کشور را در حوزههای اقتصادی و معیشتی، که بر سایر عرصهها از جمله حوزه دیپلماسی نیز اثرگذار است، کاهش دهد.»
مسئولیت دولت در قبال پر کردن شکاف میان دولت و ملت
رسولی در پایان گفت: «واقعیت این است که سرمایهگذاری بر شکاف میان ملت و دولت، با تکیه بر نارضایتی گسترده مردم از وضعیت اقتصادی، مهمترین عرصهای است که مخالفان جمهوری اسلامی ایران بر آن حساب ویژهای باز کردهاند. این موضوع در گذشته نیز وجود داشته و تجربه سایر کشورها نیز همین واقعیت را تایید میکند. تابآوری یک جامعه تا زمانی استمرار مییابد که دولت و ملت در مواجهه با پیامدهای اقتصادی ناشی از جنگ، همگام، همدل و همصدا باشند. به نظر من، امروز فهم ملی مردم فرهیخته ایران، در مقایسه با گذشته، بر یک مولفه مهم، هرچند نانوشته و ناگفته، متمرکز شده است و آن اینکه اکنون حیات و موجودیت ایران در این نبرد ناعادلانه بهطور جدی در معرض تهدید قرار دارد؛ از اینرو، بسیاری از مردم همراهی با حاکمیت را برای صیانت از ایران، حتی به بهای کوچکتر شدن سفرههای خود، بهعنوان اولویت پذیرفتهاند.
به همین دلیل نیز نسبت به گرانی، بیکاری و افزایش قیمتها، همانند دو جنگ گذشته، بردباری و صبوری نشان میدهند و همچنان با کشور همراهی میکنند. با این حال، نباید فراموش کرد که هر صبر و تحمّلی، آستانهای دارد. مجموعه حاکمیت، از جمله دولت، باید نسبت به احتمال به پایان رسیدن ظرفیت صبر مردم، از منظر اجتماعی و امنیتی، حساس باشد. همچنین لازم است بدون نادیده گرفتن یا سانسور افکار عمومی، این همدلی و وحدتنظر میان دولت و ملت در زمینه صیانت از موجودیت ایران را بهدرستی مدیریت و تقویت کند.
در غیر این صورت، این نگرانی جدی وجود دارد که اگر این بحران بهدرستی مدیریت نشود، در آینده کشور با اعتراضات اجتماعی مواجه شود؛ اعتراضاتی که میتواند خسارتها و آسیبهای جدی برای کشور به همراه داشته باشد.»
