شرکت گردشگری آبادگران ایران، از زیرمجموعههای رفاه و گردشگری تأمین تحت مدیریت علیرضا تابش، با ترکیب هیئتمدیرهای فاقد تخصص مرتبط با گردشگری، رفاه یا عمران، در موقعیتی پرچالش قرار گرفته است. این شرکت که مأموریت توسعه فعالیتهای توریستی و عمرانی را برعهده دارد، با ساختاری غیرتخصصی و انتصابات غیرهمراستا با مأموریت عملیاتی، در معرض کاهش بهرهوری و تضعیف جایگاه رقابتی قرار دارد.
به گزارش سرمایه فردا، در بسیاری از شرکتهای وابسته به نهادهای عمومی، مأموریت سازمانی بهجای آنکه قطبنمای تصمیمگیری باشد، به حاشیه رانده میشود؛ و جای آن را ترکیبهایی از مدیران با تخصصهای نامرتبط، روابط جناحی و انتصابات اداری پر میکند. شرکت گردشگری آبادگران ایران، با مأموریت توسعه فعالیتهای رفاهی، توریستی و عمرانی، در ظاهر یک بازیگر مهم در صنعت گردشگری کشور است؛ اما در عمل، با هیئتمدیرهای متشکل از داروساز، الهیدان، حسابدار و مهندس کشاورزی، به بنگاهی تبدیل شده که مأموریتش در میان تخصصهای بیربط گم شده است.
این ترکیب، نه حاصل تنوع بینرشتهای است و نه نشانهای از نوآوری مدیریتی؛ بلکه بازتابی از فقدان سازوکار شفاف برای انتصاب، ارزیابی عملکرد و پاسخگویی در ساختارهایی است که مأموریت اقتصادی را با ملاحظات سیاسی و اداری جایگزین کردهاند. در چنین فضایی، گردشگری نه بهعنوان یک صنعت، بلکه بهعنوان یک عنوان در سربرگ شرکت باقی میماند—بیآنکه به توسعه مقصد، رضایت گردشگر یا بازده سرمایهگذاری منجر شود.
شرکت گردشگری آبادگران ایران، تحت مالکیت شرکت رفاه و گردشگری تأمین وابسته به شستا، مأموریت خود را در دو محور اصلی تعریف کرده است:
- مدیریت و توسعه فعالیتهای توریستی و رفاهی
- اجرای طرحهای عمرانی و ساختمانی در حوزه گردشگری
با این حال، بررسی ترکیب هیئتمدیره نشان میدهد که هیچیک از اعضا دارای تحصیلات تخصصی در حوزه گردشگری، عمران یا مدیریت پروژههای توریستی نیستند:
- معینالدین سعیدی – عضو هیئتمدیره با مدرک مهندسی کشاورزی
- علی جعفری – عضو هیئتمدیره با مدرک مدیریت دولتی
- مهدی صفاریان طوسی – عضو هیئتمدیره با مدرک الهیات و معارف اسلامی
- هادی بختیاری – مدیرعامل با مدرک داروسازی
- سیدحسین اشرفی شهری – رئیس هیئتمدیره با مدرک حسابداری
این ترکیب، با فاصله قابلتوجه از مأموریت عملیاتی شرکت، نشانهای از غلبه ملاحظات سیاسی، اداری یا جناحی بر معیارهای تخصصگرایی در انتصابات مدیریتی است.
پیامدهای ساختار غیرتخصصی بر عملکرد شرکت
در شرایطی که صنعت گردشگری نیازمند تخصصهای ترکیبی در حوزههای مدیریت مقصد، بازاریابی گردشگری، طراحی فضاهای رفاهی و اجرای پروژههای عمرانی است، حضور چهرههایی با پیشزمینههای نامرتبط میتواند منجر به:
- کاهش اثربخشی تصمیمگیریهای راهبردی
- اختلال در اجرای پروژههای عمرانی و رفاهی
- تضعیف برند گردشگری شرکت در رقابت با بخش خصوصی
- افزایش هزینههای اجرایی و کاهش بازده سرمایهگذاری
مقایسه با شرکتهای موفق در حوزه گردشگری وابسته به شستا در مقایسه با گروه هتلهای هما یا شرکت ایرانگردی و جهانگردی، آبادگران ایران از نظر ظرفیت عملیاتی در جایگاه پایینتری قرار دارد، اما از منظر ساختار مالکیتی و منابع مالی، پتانسیل رشد قابلتوجهی دارد. شرکتهای موفق با تمرکز بر تخصص در انتصابات، توسعه برند و تعامل با نهادهای محلی، توانستهاند عملکرد خود را تثبیت کنند، در حالی که آبادگران با ساختار غیرتخصصی درگیر است.
سناریوهای اصلاحی پیشنهادی
برای ارتقای عملکرد و بازسازی اعتبار، شرکت گردشگری آبادگران ایران باید:
- بازنگری فوری در ترکیب هیئتمدیره با اولویت تخصصهای مرتبط با گردشگری، عمران و مدیریت پروژه
- تدوین برنامه عملیاتی برای توسعه خدمات رفاهی و گردشگری با رویکرد منطقهمحور
- تعامل مؤثر با وزارت میراث فرهنگی و سازمان گردشگری برای جذب سرمایهگذار و ارتقای استانداردها
- انتشار گزارشهای شفاف از عملکرد مالی، پروژههای عمرانی و شاخصهای رضایت گردشگران
- اصلاح ساختار مالکیتی و کاهش نفوذ انتصابات غیرتخصصی در تصمیمگیریهای کلان
در نهایت، شرکت گردشگری آبادگران ایران برای ایفای نقش مؤثر در توسعه گردشگری کشور، نیازمند اصلاحات فوری در حوزههای مدیریتی، تخصصی و عملیاتی است. بدون این اقدامات، ادامه فعالیت شرکت با ریسکهای جدی و تبعات گسترده برای صنعت گردشگری، منابع عمومی و اعتماد اجتماعی همراه خواهد بود.
