پایگاه خبری سرمایه فردا

جنگ و بی‌ثباتی اقتصادی بازار فرهنگ را تحت فشار قرار داده و سینما، کتاب، گالری و شبکه نمایش خانگی را با رکود و تغییر مواجه کرده است

مروری بر زندگی و اندیشه‌های علی باباچاهی؛ شاعری نوگرا که با نظریه‌پردازی و تجربه‌گرایی، مسیر شعر معاصر ایران را دگرگون کرد

ثبت سبک نگارگری کمال‌الدین بهزاد به نام افغانستان در یونسکو، تنها یک خبر فرهنگی نیست؛ این رخداد، بار دیگر پرسش‌های قدیمی درباره میراث مشترک ایران و همسایگان را زنده کرده و نگاه‌ها را به ضعف مدیریت فرهنگی و غفلت در دیپلماسی هنری ایران معطوف ساخته است.

بیژن نجدی تنها نویسنده‌ای نبود که میان شعر و داستان پل زد؛ او با نگاه شاعرانه‌اش به زندگی روزمره، توانست از جزئی‌ترین لحظه‌ها جهانی بسازد که هنوز هم در ادبیات ایران زنده است. هر بار که نامش در زادروزش تکرار می‌شود، یادآور این حقیقت است که روایت می‌تواند از مه و باران آغاز شود و در حافظه جمعی جاودانه بماند.

با گسترش رسانه‌های اجتماعی و تغییر الگوی مصرف فرهنگی، نهادهای رسمی انتقال فرهنگ در ایران با چالش‌های جدی مواجه شده‌اند. در این میان، سینمای کمدی نیز به‌جای بازتاب واقعیت، به ابزاری برای تخدیر روانی مخاطب تبدیل شده است. این گزارش، نگاهی آسیب‌شناسانه دارد به گسست‌های فرهنگی و ضرورت بازاندیشی در مدیریت فرهنگی کشور.

در روزگاری که کلیپ‌های چندثانیه‌ای احساسات میلیون‌ها نفر را برمی‌انگیزند، برنامه‌های فرهنگی با روایت‌های صمیمی و انسانی، توانسته‌اند مخاطب را پای گفت‌وگو بنشانند. اما پرسش اینجاست: آیا این لحظه‌های درخشان، به تأملی پایدار و فرهنگ‌سازی عمیق منجر می‌شوند؟ یا آنکه در چرخه مصرف‌گرایی رسانه‌ای، به خاطره‌ای زودگذر بدل می‌گردند؟ این گزارش، به بازخوانی نقش این برنامه‌ها در میان جذابیت‌های احساسی و ضرورت‌های فکری می‌پردازد.

در حالی که ثبت مشترک مثنوی مولوی میان ایران، ترکیه و افغانستان در فهرست میراث ناملموس یونسکو با هدف همگرایی فرهنگی انجام شده، سخنان وزیر میراث فرهنگی درباره «تعلق جهانی» این اثر، پرسش‌هایی جدی درباره مرز میان جهانی بودن و خاستگاه تاریخی آن مطرح کرده است. آیا جهانی‌سازی میراث، به معنای چشم‌پوشی از مالکیت فرهنگی است؟

هشتم مهر، روز بزرگداشت مولانا، بی‌صدا گذشت؛ نه مراسمی، نه یادآوری‌ای، نه حتی یک زمزمه. در حالی که کشورهای همسایه با جدیت در حال مصادره مفاخر ایرانی‌اند، غفلت از چهره‌هایی چون مولوی، فردوسی، ابن‌سینا و نظامی گنجوی، زنگ خطری است برای هویت فرهنگی ایران. اگر از قلمرو تمدنی‌مان دفاع نکنیم، دیگران آن را به نام خود ثبت خواهند کرد.

هفدهم شهریور ۱۳۵۷ فقط یک روز خونین در تقویم سیاسی ایران نبود؛ نقطه‌ای بود که شکاف میان مردم و حکومت به اوج رسید، شاه از شناخت جامعه‌اش بازماند، و هنر انقلابی در خیابان متولد شد. این گزارش، روایتی است از لحظه‌ای که دوربین شاه در هلیکوپتر نتوانست حقیقت را پنهان کند و مردم، با خون و شعار، مسیر تازه‌ای را برای تاریخ و هنر رقم زدند.