پایگاه خبری سرمایه فردا

در آمریکا، جایی که دموکراسی با شفافیت و حضور در میان مردم تعریف می‌شود، حالا شماری از مقامات ارشد دولت ترامپ برای حفظ امنیت خود و خانواده‌هایشان به پادگان‌های نظامی پناه برده‌اند. این جابه‌جایی بی‌سابقه، نشانه‌ای است از شکاف عمیق اجتماعی و سیاسی در کشوری که روزگاری خانه سیاستمدارانش، در قلب جامعه بود.

تصویر منظم و افتخارآمیز ارتش بریتانیا، در برابر روایت‌های صدها زن نظامی که از تعرض جنسی در نخستین مراحل ورود به ارتش سخن می‌گویند، ترک برداشته است. از معاینه‌های پزشکی تا تمرین‌های نظامی، آنچه قرار بود آغاز یک مسیر حرفه‌ای باشد، برای بسیاری به تجربه‌ای از ناامنی، بی‌عدالتی و سکوت اجباری بدل شده است.

در حالی که مقام‌های رسمی ایران و روسیه خرید جنگنده‌های پیشرفته را تکذیب یا محدود به سامانه‌های پدافندی می‌دانند، اسناد افشاشده و گزارش‌های رسانه‌ای از قراردادهای تسلیحاتی گسترده میان تهران، مسکو و پکن خبر می‌دهند. این همکاری‌ها، اگرچه هنوز در هاله‌ای از ابهام قرار دارند، می‌توانند نشانه‌ای از تغییرات تدریجی در موازنه هوایی منطقه باشند.

در ایران معاصر، دفاع مقدس هشت‌ساله و مواجهه بازدارنده دوازده‌روزه اخیر، با وجود تفاوت‌های ماهوی، در پیوستاری راهبردی و اجتماعی قابل تحلیل‌اند. آنچه این دو مقطع را به هم پیوند می‌دهد، تکیه بر پشتوانه اجتماعی در معماری دفاعی کشور است—پشتوانه‌ای که از بسیج فیزیکی و ایثارگرانه به سمت آرامش سازمان‌یافته، روایت‌سازی هوشمندانه و اعتماد نهادی تحول یافته است. این دگرگونی، نه گسست از گذشته، بلکه بازتولید مدرن همان روحیه مقاومت است که امروز در میدان معنا و روایت، سنگرهای جدیدی بنا کرده است.

توافق طائف، هرچند پایانی بر جنگ داخلی لبنان بود، اما با تثبیت تقسیمات فرقه‌ای و اعطای حق وتو به جناح‌های مذهبی، ساختاری شکننده و تکه‌تکه از حکمرانی را بنا نهاد که به "نظم آنارشیک" شهرت یافته است. این نظم، با وجود جلوگیری از تسلط مطلق یک گروه، مانع حکمرانی مؤثر و اصلاحات بنیادین شده و کشور را در چرخه‌ای از فساد، ناکارآمدی و بحران اقتصادی گرفتار کرده است. تلاش برای تغییر این تعادل، به‌ویژه با هدف تضعیف حزب‌الله یا حذف قدرت فرقه‌ای شیعه، می‌تواند لبنان را از این نظم شکننده به آنارشی پرهزینه‌ای سوق دهد که بازگشت به درگیری‌های خونین را محتمل می‌سازد.

تغییر ادبیات نظامی با تکنولوژی تسلیحات پرتابی رخ داده است به طوری که دیگر نقش فاصله و مسافت در حمله ها کمرنگ‌ شده و یا تغییر کرده است.