عملکرد بهار ۱۴۰۴، نویدبخش آینده‌ای روشن برای صنعت نیروگاهی ایران است. رشدی که با عبور از مرز ۵,۹۴۳ میلیارد تومان، نشان از عزم جدی این صنعت برای تأمین برق پایدار و ایجاد ارزش افزوده دارد.

صنعت نیروگاهی ایران در ۱۱ ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۳، عملکردی قابل قبول و فراتر از انتظار بسیاری از تحلیلگران داشته است. بررسی عملکرد ۱۲ شرکت بزرگ این صنعت نشان می‌دهد مجموع درآمدها با رشد ۳۰ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، به بیش از ۱۰۷ هزار میلیارد تومان رسیده است.

ایران با وجود ظرفیت بالای خورشیدی و بادی، به دلیل نبود برنامه‌ریزی منسجم هنوز نتوانسته سهم انرژی پاک را افزایش دهد.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در جدیدترین تهدید خود علیه ایران اعلام کرده است که اگر تنگه هرمز باز نشود، پس از ۴۸ ساعت نیروگاه‌های برق ایران را هدف حملات قرار خواهد داد. اما این تهدید، کدام نیروگاه‌ها را در بر می‌گیرد؟ بر اساس تحلیل‌های کارشناسی، مهم‌ترین تأسیسات انرژی ایران شامل نیروگاه دماوند در ورامین با ظرفیت ۲۸۶۸ مگاوات به عنوان بزرگ‌ترین نیروگاه سیکل ترکیبی خاورمیانه، نیروگاه شهید سلیمی در نکا با ۲۲۱۴ مگاوات، نیروگاه رامین در خوزستان با ۲۰۰۰ مگاوات، نیروگاه بندرعباس با ۱۴۰۰ مگاوات و حساس‌ترین آنها، نیروگاه هسته‌ای بوشهر، همگی در فهرست اهداف احتمالی قرار دارند. کارشناسان بین‌المللی هشدار می‌دهند که ایران با راهبرد «مقابله به مثل» به هرگونه حمله پاسخ قاطع خواهد داد و پیامدهای این تقابل می‌تواند دامنه جنگ را به سراسر منطقه گسترش دهد.

آمریکا و اسرائیل در سال‌های اخیر شبکه‌ای از زیرساخت‌های حیاتی را در کشورهای منطقه ایجاد کرده‌اند که از سوخت‌رسانی به ناوگان پنجم تا بزرگ‌ترین خوشه هوش مصنوعی خارج از آمریکا و پروژه‌های عظیم آب‌شیرین‌کن را شامل می‌شود. مرکز سوخت‌رسانی بحرین با ظرفیت ۸۰ هزار تن، پایگاه العدید قطر با بزرگ‌ترین انبار سوخت هوایی منطقه، پروژه ۵ گیگاواتی هوش مصنوعی ابوظبی با ۸۰ هزار پردازنده گرافیکی، و نیروگاه‌های آب‌شیرین‌کن جبل علی و راس الخیر با ظرفیت‌های میلیون‌متری، تنها بخشی از این زیرساخت‌های استراتژیک هستند. این شبکه که در دل ائتلاف جدید منطقه شکل گرفته، هم مظهر قدرت آمریکا و اسرائیل است و هم نقطه‌ضعف‌هایی حیاتی که در صورت هدف‌گیری، می‌تواند معادلات جنگ را تغییر دهد.

مدیرعامل پارس تابلو با اشاره به اجرای پروژه‌های بزرگ نیروگاهی در گل‌گهر، از چالش‌های سنگین پیش روی شرکت‌های تولیدی در طوفان اقتصادی کشور پرده برداشت‌و گفت: « مجموعه با ۵۰ درصد کسری بودجه دست‌وپنجه نرم می‌کند، با وجود همه ضرر و زیان‌ها، ۲۰۰۰ نیروی کار مستقیم را سر پا نگه داشته‌ایم، اما اگر دولت در بحث تسهیلات و ضمانت‌نامه‌ها انعطاف نشان ندهد، زمین‌خوردن شرکت‌ها تبعات جبران‌ناپذیری برای اقتصاد کشور خواهد داشت.»

گزارش ۹ ماهه شرکت‌های یوتیلیتی و نیروگاهی نشان می‌دهد پشت سودهای بزرگ و رشدهای پرهیاهو، واقعیتی نگران‌کننده پنهان شده است. مبین و بفجر با وجود ثبت هزاران میلیارد تومان سود، نسبت به سال گذشته افت محسوس داشته‌اند و نشانه‌های فشار هزینه و کاهش حاشیه سود در عملکردشان دیده می‌شود. در سوی دیگر، نمادهایی مانند بکهنوج همچنان در چرخه زیان گرفتارند و نتوانسته‌اند ساختار اقتصادی خود را اصلاح کنند. این شکاف میان سودهای روی کاغذ و واقعیت عملیاتی نشان می‌دهد صنعت نیروگاهی بدون نوسازی تجهیزات، کنترل هزینه‌ها و اصلاح مدل درآمدی، در معرض ریسک جدی قرار دارد و بخش قابل‌توجهی از سودهای امروز ممکن است در گزارش‌های آینده دوام نیاورد.

نماد «آبادا» متعلق به شرکت تولید برق آبادان، یکی از نمادهای فعال در صنعت نیروگاهی ایران است که با تکیه بر قراردادهای فروش برق و موقعیت عملیاتی در جنوب کشور، درآمدی باثبات دارد. با این حال، چالش‌هایی مانند مطالبات معوق، نوسانات نرخ سوخت و محدودیت‌های توسعه‌ای، ارزندگی این نماد را وابسته به اصلاحات ساختاری و سیاست‌های حمایتی دولت کرده است.

نماد «رمپنا» متعلق به گروه مپنا، یکی از بنیادی‌ترین و استراتژیک‌ترین شرکت‌های بازار سرمایه ایران است که در حوزه انرژی، حمل‌ونقل ریلی، نفت و گاز و فناوری‌های نوین فعالیت می‌کند. با وجود چالش‌های ساختاری در اقتصاد کلان، این شرکت به واسطه تنوع فعالیت، توان مهندسی بالا و قراردادهای بلندمدت، از جایگاه ارزنده‌ای برخوردار است و برای سرمایه‌گذاران بلندمدت، گزینه‌ای قابل اتکا محسوب می‌شود.