سپرده‌های ریالی ۱۳ بانک بورسی به ۸,۶۰۰ همت رسید؛ رشد ۶۸ درصدی در سایه جنگ و انبساط پولی

مجموع سپرده‌های ریالی ۱۳ بانک بورسی در خردادماه به حدود ۸,۶۰۰ همت رسید که نسبت به ماه قبل و ماه مشابه سال قبل، به‌ترتیب ۳.۶۵ درصد و ۶۸.۲ درصد رشد داشته است. این رشد چشمگیر، عمدتاً ناشی از شوک جنگ و تزریق گسترده پایه پولی توسط بانک مرکزی در اواسط اسفندماه و استقراض دولت برای پوشش کسری بودجه است. در این میان، نسبت سپرده‌های سیال به کل سپرده‌های ریالی، با توجه به رشد سپرده‌های بلندمدت در سه‌ماهه ابتدایی سال، روندی کاهشی به خود دیده است. در این گزارش، به بررسی علل رشد سپرده‌ها، رویکرد انقباضی بانک مرکزی و چالش‌های پیش‌روی نظام بانکی می‌پردازیم.

نرخ سود سپرده بانکی در سال ۱۴۰۳ چقدر شد؟

به گزارش سرمایه فردا، مجموع سپرده‌های ریالی ۱۳ بانک بورسی در خردادماه به حدود ۸,۶۰۰ همت رسید که نسبت به ماه مشابه سال قبل، رشد ۶۸.۲ درصدی را نشان می‌دهد. این رشد بی‌سابقه، عمدتاً ناشی از شوک جنگ و تزریق گسترده پایه پولی توسط بانک مرکزی در اواسط اسفندماه است. همچنین، استقراض دولت از بانک مرکزی برای پوشش کسری بودجه در آخرین ماه سال، به رشد سپرده‌ها دامن زده است.

کاهش نسبت سپرده‌های سیال؛ نشانه‌ای از تغییر ترکیب سپرده‌ها

نسبت سپرده‌های سیال به کل سپرده‌های ریالی، با توجه به رشد سپرده‌های بلندمدت در سه‌ماهه ابتدایی سال، روندی کاهشی به خود دیده است. این موضوع نشان می‌دهد که سپرده‌گذاران، تمایل بیشتری به سپرده‌گذاری بلندمدت داشته‌اند که می‌تواند ناشی از افزایش نرخ سود سپرده‌ها یا کاهش اعتماد به بازارهای موازی باشد.

رویکرد انقباضی بانک مرکزی؛ واکنش به رشد پایه پولی

بانک مرکزی در سال جدید، با دو ابزار OMO (عملیات بازار باز) و نرخ ذخایر قانونی، رویکرد انقباضی را در پیش گرفته است. علت این رویکرد، رشد قابل‌توجه سپرده‌های دیداری بانک‌ها نزد بانک مرکزی در آخرین ماه سال ۱۴۰۴ است؛ سپرده‌هایی که احتمالاً به خاطر شوک جنگ گسترش یافته‌اند. بانک مرکزی افزایش ذخایر بانک‌ها (پایه پولی) را برای رشد نقدینگی خطرناک می‌داند، زیرا معتقد است با گسترش پایه پولی، بانک‌ها نقدینگی بیشتری خلق می‌کنند.

نقدینگی درون‌زا؛ علت اصلی رشد پایه پولی

با این حال، آنچه نقدینگی را گسترش می‌دهد، تقاضای اعتباری از سمت دولت (ناشی از کسری بودجه و تسهیلات تکلیفی) و غیردولتی (ناشی از افزایش نیاز بنگاه‌های اقتصادی و خانوارها برای سرمایه در گردش و هزینه‌های زندگی) است. همچنین، سود سپرده و هزینه‌های بانک‌ها نیز به رشد نقدینگی دامن می‌زند. به عبارت دیگر، رشد نقدینگی درون‌زا است و پایه پولی نیز معلول خلق نقدینگی است، زیرا با رشد درون‌زای نقدینگی، بانک‌ها نیاز به ذخایر بیشتر برای تسویه‌های بین‌بانکی دارند.

جمع‌بندی؛ چالش‌های پیش‌روی نظام بانکی

رشد ۶۸ درصدی سپرده‌های ریالی و رویکرد انقباضی بانک مرکزی، نشان از تنش‌های جدی در نظام بانکی دارد. از یک سو، رشد پایه پولی و نقدینگی، تهدیدی برای کنترل تورم محسوب می‌شود و از سوی دیگر، تقاضای اعتباری و کسری بودجه، بانک‌ها را به خلق پول بیشتر ترغیب می‌کند. در این شرایط، بانک مرکزی باید با مدیریت هوشمندانه ابزارهای پولی، تعادلی بین کنترل تورم و تأمین نیازهای مالی اقتصاد برقرار کند. سرمایه‌گذاران و سیاست‌گذاران باید تحولات نظام بانکی را با دقت رصد کنند.‌‌‌‌‌

دیدگاهتان را بنویسید